column

Virtuele concurrentie

Techverslaggever en columnist

Ambtenaren van het Amerikaanse ministerie van Justitie maken in een virtuele realiteit jacht op overtredingen van de concurrentiewetgeving.

Wie dacht dat de virtuele realiteit (VR) een artificieel paradijs is waar alles peis en vree is, vergist zich. Terwijl Apple vechtend over straat rolt met malcontente appbouwers en -uitgevers, krijgt de VR-afdeling van Facebook scherpe kritiek.

Het persbureau Bloomberg kwam deze week met het bericht dat Facebook het verwijt krijgt rivaliserende VR-start-ups dood te knijpen. Sinds het sociale netwerk in 2014 Oculus VR overnam is Facebook de grootste maker van VR-hardware ter wereld. Dit jaar heeft het bedrijf van Mark Zuckerberg met de headset Quest 2 een product dat VR bij een breder publiek ingang doet vinden. Het investeert miljarden dollars, zonder dat daar meteen een winstbijdrage tegenover staat. Facebook wil klaar zijn voor het volgende grote communicatieplatform, en dat mag wat kosten.

Goed nieuws voor consumenten met een fascinatie voor VR. Maar anderen zijn diep ongelukkig. De Parijse start-up Lynx bijvoorbeeld richt zich met zijn VR-headset vooral tot bedrijven. Ingenieurs bij dat bedrijf ramen dat Facebook per Quest 2 die het verkoopt 50 dollar verlies boekt. Niet makkelijk om daartegen op te tornen als start-up. Al lijkt het Finse Varjo daarin te slagen, door met dure en gesofisticeerde headsets uit te pakken.

50 dollar
Verlies per headset
Facebook zet de VR-headset Quest 2 tegen 50 dollar verlies per stuk in de markt, zeggen ingenieurs van de start-up Lynx.

Ook Yur Inc is verontwaardigd. Dat bedrijfje maakte een fitnessmeter die kan worden geïntegreerd in Oculus-games. Ondanks verwoede inspanningen raakte het product niet in de Oculus-winkel. Je moest het op een niet-officiële markt kopen, maar dat is al iets voor gevorderde VR-gebruikers. Bij een update van de Oculus-software bleek de fitnessmeter niet meer te werken. Inmiddels kwam Facebook met een eigen fitnessmeter.

Virtual Desktop is een app die toeliet games van desktopcomputers naar de headset te streamen. Facebook beval ermee te stoppen om later met een eigen oplossing te komen. Volgens Facebook ging het over de veiligheid en gezondheid van de gebruikers. De appmaker zegt dat het sociale netwerk 'het allemaal zelf wil bezitten'.

De mensen achter de app Bigscreen laten gebruikers films huren om die samen met anderen in VR te bekijken. 30 procent van die inkomsten gaat naar Facebook. Dat is twee keer zoveel als wat Apple inhoudt, want dat halveerde zijn commissie naar 15 procent voor apps tot 1 miljoen dollar omzet. 'Onleefbaar', zegt Bigscreen. 'Virtual Reality zal spoedig Facebook Reality zijn', zeggen critici. Daarbij wijzen ze erop dat je lid van Facebook moet zijn om de headset te gebruiken.

De Amerikaanse Federal Trade Commissie bereidt een antitrustzaak tegen Facebook voor, maar die gaat vooral over de overnames van Instagram en WhatsApp. Volgens Bloomberg informeert de concurrentieafdeling van het Amerikaanse ministerie van Justitie zich over wat in de VR-sector gebeurt.

Facebook is in VR overduidelijk een gatekeeper, een bedrijf dat beslist over het succes van veel projecten. VR mag dan een relatief kleine sector zijn, hij groeit en innoveert en verdient de aandacht van regelgevers.

Lees verder