Danaë Delbeke: 'Ik heb geen Groot Verhaal, sorry'

Danaë Delbeke. ©katrijn van giel

Ze wil een probleem oplossen voor een half miljard mensen. En dat met haar grote liefde: licht. Hightechonderneemster Danaë Delbeke vaart het liefst recht richting risico. Ontbijt met De Tijd.

'De betonnen gevel, je zal het wel herkennen', had Danaë Delbeke aan de telefoon gezegd. En of. Aan een steenweg in Gentbrugge doorbreekt een grote grijze muur brutaal het bekende Vlaamse patroon van de andere rijwoningen. 'Hier was ooit een arbeidershuisje met heel veel koterij aan. Dat hebben we allemaal afgebroken.' Nu staat er een indrukwekkende open loft met hoog plafond en dito ramen die uitgeven op de tuin, blijkt binnen, achter die voorgevel. 'Dat levert heel veel lichtinval op.'

Delbeke, in blauwe jurk met print van witte lelies, zegt het met een fonkel in haar ogen. In haar geval is dat licht niet gewoon een interieurcliché, maar een deel van haar persoonlijkheid. De 45-jarige West-Vlaamse is ingenieur en specialist in fotonica, ofwel de interactie tussen licht en materiaal. Ze puurde uit fundamenteel academisch onderzoek aan de Gentse universiteit al zes hightechstart-ups in lichttechnologie. Sinds drie jaar leidt ze Indigo, een bedrijf dat sleutelt aan een minuscuul implantaat dat het glucosegehalte kan meten. De doelgroep: de bijna 500 miljoen mensen ter wereld die leven met diabetes.

Ontbijt met De Tijd

Gentbrugge, 9.30 uur. Bij Danaë Delbeke thuis spreken we over de magie van licht, ‘Photonics Valley’ in Vlaanderen en kickboxing.

De rust binnen bedriegt, zegt ze. Op weekdagen is het ’s ochtends chaos in huis met drie tieners, maar die zijn net de deur uit voor de tweede schooldag. Op de grote houten tafel staan boterhammen, yoghurt, bessen en een glazen pot zelfgemaakte granola klaar. ‘Vraag me niet wat er allemaal in zit. Ik experimenteer meestal gewoon. Er is geen magisch recept. Het is supermakkelijk: neem een bakplaat en smijt er vanalles op. Ideaal voor als je ’s avonds laat beseft: shit, ik heb geen ontbijt voor morgenochtend.’ Ze zet twee koffies met de espressomachine. Marcel, de schichtige bordercollie van het gezin, gaat in een hoek liggen.

Delbeke pikt net de draad weer op na twee weken wildkamperen met een camionette in Frankrijk. Die ontspanning was welkom, want de zomer was erg pittig. Eind juli kon ze aankondigen dat Indigo een rist investeerders rond zich heeft verzameld voor een forse duw op het gaspedaal in de vorm van 38 miljoen euro cash. Kapitaal werven hoort er nu eenmaal bij en is een werk van lange adem. ‘Corona maakte dat extra moeilijk. Die investeringsfondsen zitten allemaal met bedrijven die geraakt worden door de crisis en willen dus eerder reserves aanleggen. We hebben vaak gehoord: ‘We zijn heel enthousiast, maar we kunnen ons helaas niet engageren.’’

Maar de deal raakte dus toch rond. ‘Je krijgt veel feedback, uit diverse hoek. Dat is interessant. Wat ik minder fijn vind, is om dat salespraatje te houden. Ik zeg meestal: dit is wat het is, dit is wat we gaan doen, en er is een risico dat we er niet gaan geraken. Anderen zouden het veel beter verkopen, waarschijnlijk. Ik ben daar nogal nuchter en rationeel in. Terwijl het eigenlijk ook irrationeel is. Het blijft een verhaal waarin mensen geloven of niet.’

Je kan maar innovatief en creatief zijn als je durft te falen en op je bek te gaan.

Dat verhaal kan een revolutie worden. De geïmplanteerde chip wil een discreet en pijnloos alternatief zijn voor de vervelende prik of armpatch die dient om de bloedsuikerspiegel te monitoren bij diabetici. Het toestelletje wordt ingebracht in de buik en stuurt met een piepkleine led licht door het interstitiële lichaamsvocht heen. Afhankelijk van welke kleuren meer of minder geabsorbeerd worden, meet een sensor hoeveel glucose aanwezig is. In een later stadium kan het ook andere biomarkers capteren, of kan er een insulinepomp aan worden gekoppeld. ‘Eigenlijk is spectroscopie, licht sturen door een medium en zo meten wat in het medium zit, een heel oude technologie. We brengen op een kleine chip een complex optisch systeem samen. Dat bestaat uit fotonica, elektronica, materialen, allemaal hightech waarvan de werking bewezen is.’

Zware kost voor bij het ontbijt, maar niet voor Delbeke. Ze kijkt anders naar licht dan u en ik. ‘Ik peis dat het soms te evident is’, zegt ze, met kenmerkende zware West-Vlaamse tongval. ‘Licht is iets dat je niet kan vatten of grijpen, maar toch is het zo essentieel. Het is de bron van leven. Fotosynthese. Vitamine D. Alles wat zintuiglijk is. Licht is overal. Het is niet tastbaar, maar toch interageert het met materialen. Je kan er zoveel mee doen. Er bestaan bijvoorbeeld optische pincetten waarmee je via licht kleine partikels kan doen bewegen.’

Het is ondenkbaar om zonder lichttechnologie te leven. ‘Het internet is maar mogelijk dankzij optische vezeltechnologie. De trans-Atlantische connectie verloopt via optische kabels. Je typt hier op je computer, die elektronen worden omgezet in fotonen, die fotonen reizen supersnel en worden dan weer omgezet in elektronen. Aan dat proces heeft licht ongelooflijk veel snelheid toegevoegd omdat je kan werken met verschillende kleuren op één vezel zodat je parallel snellere connecties kan maken’, legt ze uit, terwijl ze de kans nog niet heeft gekregen om een hap van haar ontbijt te nemen.

‘Ik heb licht en kleuren gewoon altijd heel fascinerend gevonden. Wat is een regenboog? Waarom is de hemel blauw? Hoe werkt fotosynthese? Waar die interesse precies is geboren, weet ik niet. Hoewel, misschien zit het in mijn DNA. Mijn zus maakt installaties voor de verlichting van grote bouwwerken.’

©katrijn van giel

Delbeke groeide op in Ieper als een van de twee dochters van een apothekerskoppel en kwam naar Gent voor haar studies. Ze bleef er na haar doctoraat als manager in business development. Dat wil zeggen: hardcore research vertalen naar een industriële toepassing. ‘Fantastisch om te doen. 200 gasten die fundamenteel onderzoek doen in fotonica. Wat gebeurt er als je licht zo vertraagt of zo roteert? Ik mocht die puzzelstukjes verbinden terwijl zij zich niets hoefden aan te trekken van waar hun werk concreet naartoe ging. Dat kon maar dankzij vehikels als het Industrieel Onderzoeksfonds, dat doet de Vlaamse overheid heel goed.’

‘Fundamenteel onderzoek is allemaal goed en belangrijk, en er moet zelfs nog meer in geïnvesteerd worden. Maar als je er niets mee doet, blijven die bouwblokjes daar maar liggen. Ik vind het extreem belangrijk om wetenschappelijk onderzoek te generaliseren, om de maatschappij te laten genieten van wat mogelijk is. Mensen het doen begrijpen en er enthousiast over maken. Dingen kunnen nog zo fascinerend zijn, ze hebben maar nut als ze toegepast worden.’ Dat resulteerde in een bescheiden Vlaams ‘Photonics Valley’ van ruim honderd hightechjobs in zes start-ups, van telecom tot displays, allemaal zaadjes die Delbeke plantte en die nog groeien.

Maar de diabeteschip, die wou ze zelf doen, omdat ze helemaal in haar element is als ze problemen kan oplossen. ‘Ergens iemand die zegt: zeg jij met je toepassingen, doe eens iets voor ons. En dan begint dat te broebelen. Door veel te spreken met mensen met diabetes - zeg niet ‘patiënten’ - leerde ik hoe groot de nood is. De sprong van vraag naar oplossing is gigantisch. Het is heel interessant en motiverend als je zo het verschil kan maken. Telkens als we in de media komen, stromen de vragen binnen van mensen die zich kandidaat willen stellen voor studies.’

Ergens iemand die zegt: zeg jij met je toepassingen, doe eens iets voor ons. En dan begint dat te broebelen.

Ze verliet het veilige academische nest, verzamelde een team van twaalf mannen en evenveel nationaliteiten rond zich en werd CEO van Indigo. Ze zegt het alsof het heel normaal is om recht op risico af te lopen, in plaats van het te ontwijken. ‘Ja, dat trekt mij aan. En ik denk dat het meer in de mensen zit dan ze zelf durven toe te geven. Ik hamer er altijd op dat het echt niet erg is als het misgaat. Dat doe ik ook bij mijn kinderen. Ik kom misschien vanuit een bevoorrechte positie. Maar toch, als je accepteert dat het verkeerd kan gaan, dan ga je het doen.’

‘Iets nieuws doen is altijd in een zwart gat springen. Het moet met een artiest ook zo zijn: je vertrekt van nul, en dan volgt een heel creatieproces. Dat meemaken vind ik het risico waard. Misschien dat die artiest zes maanden werkt aan een doek en het dan niet goed vindt en het weggooit. Dat kan. Op het einde van de rit is het misschien niet wat je verwacht had, maar het proces is zo leerrijk. Ik merk dat er bij veel jonge gasten een angst is om die stap te zetten. Je kan maar innovatief en creatief zijn als je durft te falen en op je bek te gaan. Ik ben vree veel op mijn bek gegaan’, zegt ze, lachend.

Komt die attitude van ergens? Opvoeding? Een ervaring? ‘Ik weet het niet. Ik heb er nooit bij stilgestaan. Het is een samenloop van omstandigheden. Als je zoekt naar een Groot Verhaal, sorry, dan moet ik je teleurstellen.’ En is er dan ook een uitlaatklep? Ja en nee. Delbeke doet geregeld aan kickboxing, althans precorona, maar ze huivert van het beeld van de CEO onder hoogspanning die stress moet ventileren in een extreme hobby. ‘Een vriendin had het me eens gevraagd. Het is een heel goede training, maar ik doe het voor het sociale karakter. Het had evengoed badminton kunnen zijn. Of een pint op café.’

Lang bleef ze bewust onder de radar, want de markt van medische technologie wordt gedomineerd door ‘enkele bulldozers’. Nu komen klinische studies eraan en staat eind 2023 vastgepind als streefdoel. Wringt het dan niet dat het nog meerdere jaren duurt om het product te voltooien? Is ze gehaast? ‘Eerder kan niet. Als je een medische oplossing maakt, ben je gebonden aan strikte regels. We moeten gegevens kunnen voorleggen van verschillende jaren. Geloof me, we doen er alles aan om zo snel mogelijk te gaan. Maar je moet dat proces uitzitten. Je zet ook niet met negen vrouwen in één maand een baby op de wereld.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie