Shimon Peres | Speelde de sleutelrol tijdens alle cruciale fases in geschiedenis van Israël

Shimon Peres geeft zijn slotspeach in de Knesset, het Israëlisch parlement. ©REUTERS

In de internationale politiek is soms plaats voor enige symboliek. Dat bleek gisteren nog eens. Want terwijl in Gaza de oorlog tussen het Israëlische leger en de Palestijnse beweging Hamas in volle hevigheid woedde (lees pagina 9), nam een van de grootste vredesduiven die de Joodse staat ooit gekend heeft afscheid van de politieke bühne. Een week voor zijn 91ste verjaardag zwaaide Shimon Peres af als Israëlisch president.

Met het vertrek van de man die de Amerikaanse president Barack Obama nog niet zo lang geleden als zijn ‘favoriete Israëli’ omschreef, komt niet alleen figuurlijk maar vooral ook letterlijk een einde aan een tijdperk. Want Peres’ politieke carrière overspant de volledige geschiedenis van de Joodse staat.

Dat mag een half mirakel heten. Want met minder ondernemende ouders had de zoon van een timmerman en een bibliothecaresse zijn tienerjaren mogelijk nooit overleefd. Shimon Peres werd op 2 augustus 1923 geboren als Szymon Perski in het toenmalige Polen. Elf jaar later emigreerde het gezin naar wat vandaag Israël is. De familieleden die zich niet aan een buitenlands avontuur waagden, overleefden de Holocaust niet.

Een politieke carrière leek destijds ver weg. De jonge Shimon ging aan de slag als melkboer en herder op een kibboets. ‘Dat was de beste voorbereiding op zijn latere avonturen in de politiek’, zei de Israëlische ambassadeur in de Verenigde Staten, Ron Dermer, onlangs nog.

Van dat politieke bestaan proefde Peres een eerste keer op zijn 24ste, toen David Ben-Gurion - dé ‘founding father’ van Israël - hem als persoonlijke medewerker een job aanbood. De daaropvolgende decennia zou Peres ministerposten bekleden in twaalf regeringen. Twee keer schopte hij het tot premier.

Peres speelde een sleutelrol tijdens alle cruciale fases in de geschiedenis van zijn land. In de aanloop naar de Suez-crisis met Egypte was hij een protagonist. Hij was een van de architecten van het Israëlische atoomprogramma en hij ontpopte zicht tot een van de drijvende krachten achter de vredesverdragen met Jordanië en Egypte. Verbazen hoeft dat volgens Dermer niet. ‘Peres is een dromer én een man van de daad. Terwijl hij praat over de toekomst, krijgt hij ook dingen gedaan.’

Vier decennia lang streefde de persoonlijke vriend van paus Franciscus ook naar vrede met de Palestijnen. De Verenigde Staten waren tijdens die queeste steeds een belangrijke partner. Het maakt dat zowat elke Amerikaanse president sinds John F. Kennedy het pad van Peres gekruist heeft.

Zijn inspanningen om vrede te sluiten met de Palestijnen leverden Peres in 1994 de Nobelprijs voor de Vrede op. Hij deelde die met zijn landgenoot Yitzhak Rabin en de Palestijn Yasser Arafat. Maar dat Israëli’s en Palestijnen - ondanks een resem akkoorden - vandaag nog altijd niet vreedzaam kunnen samenleven, is wellicht Peres’ grootste frustratie.

Ondanks de recente opflakkering van het geweld tussen Israël en Hamas blijft de hoogbejaarde man wel geloven in een tweestatenoplossing. ‘De Palestijnen zijn onze dichtste buren. Ik ben ervan overtuigd dat ze ook onze beste vrienden kunnen worden.’

En Peres wil zich daar ook voor blijven inzetten. Ook al ziet de situatie er vrij hopeloos uit. ‘Hopeloze situaties bestaan niet, alleen hopeloze mensen’, repliceert Peres daarop. ‘Ik neem wel afscheid van het presidentschap. Maar ik staak de strijd voor vrede niet.’

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud