‘Start-ups ontberen financiële kennis'

Bart Vanhaeren, hoofd van KBC Securities en start-upkenner. ©Luk Collet

Start-ups krijgen begeleiding van tal van incubatoren en acceleratoren. Maar de financiële voorbereiding en kennis kunnen beter, stelt start-upkenner en hoofd van KBC Securities Bart Vanhaeren.

Bart Vanhaeren, algemeen directeur van het beurshuis KBC Securities en CEO van KBC’s onlinebroker Bolero, zag al honderden start-ups de revue passeren. Als medeoprichter van Bolero Crowdfunding en bestuurder van het samenwerkingsplatform Leuven Mindgate (met onder meer Imec en de KU Leuven) ontmoet hij bijna dagelijks entrepreneurs en investeerders.

Met ‘Get up - start up’ schreef hij een boek over en voor start-ups. Een van de grootste valkuilen is volgens Vanhaeren dat starters onvoldoende beslagen zijn in het financiële luik. ‘Ondanks de vele bootcamps die ze volgen, kunnen ze geen goed businessmodel opstellen en hebben ze weinig kennis van de waardering van hun start-up, hoe lang het duurt om aan geld te komen, en hoe ze waarde en marge kunnen creëren. Uiteraard gaan financiële bollebozen geen nieuwe Google of Showpad oprichten en zijn het product en de ‘executie’ doorslaggevend, maar een gedegen financiële kennis is noodzakelijk. Wij vroegen Vanhaeren naar zijn beste adviezen voor start-ups.

1. Vooral doen!

‘Het start-upgebeuren brengt fantastische positieve ‘vibes’ teweeg en dat moeten we vooral koesteren.’

‘Als je de drang voelt om van een idee een bedrijf te maken: vooral doen. Laat je niet ompraten, dan kan je er later ook geen spijt van hebben dat je het niet geprobeerd hebt. Maar weet dat de meeste succesvolle ondernemers 35 à 45 jaar oud zijn. Op dat moment hadden ze al veel menselijk, sociaal en financieel kapitaal opgebouwd. Heb dus zeker geen schrik om eerst elders aan de slag te gaan om daar enkele jaren ervaringen op te doen.’

‘De succesvolste start-ups zijn opgericht door seriële entrepreneurs die al twee, drie bedrijven op hun conto hebben staan. In ons land zijn Toon Coppens en Lorenz Bogaert daar een goed voorbeeld van. Ze hebben achtereenvolgens Netlog, Twoo en Realo opgericht. In de biotechsector is dat nog meer uitgesproken. Denk aan Rudi Mariën.’

2. Bezint eer ge begint

‘Beste oprichter, je zal niet onmiddellijk geld verdienen. Je persoonlijke leven zal eronder lijden. Negen kansen op de tien dat je faalt.’

‘Ik raad starters vooraf een flinke portie zelfreflectie aan. Ze moeten duidelijk aflijnen waar ze willen voor gaan. Willen ze gewoon hun eigen baas zijn en een kmo runnen? Of willen ze de wereld veranderen? Of een product of dienst op de kaart zetten? De twee vertrekpunten hebben een totaal verschillende impact op hun leven. Een start-up oprichten oogt avontuurlijk, maar vergeet niet dat de financiering van investeerders gepaard gaat met een enorme druk van de geldschieters.’

‘Anders dan in de VS worden hier weinig mensen gelokt door het grote geld. Maar ik kom wel starters tegen die het niet erg vinden als ze falen. ‘Als het maar een leuke reis is geweest.’

‘Die houding weerspiegelt zich wel in de kwaliteit van hun product. Zij hebben niet echt de passie om iets groots te verwezenlijken. Het is zoals met lopen. Er is een groot verschil tussen trainen om fit te blijven en trainen om een marathon in minder dan vier of drie uur te lopen. Als je niet de ambitie hebt om te winnen, ga je er ook niet alles voor doen.’

‘Hier in België zie ik dat start-ups bijna altijd verantwoordelijk omgaan met het geld dat ze met kapitaalrondes ophalen, ook al omdat de bedragen nooit zo hoog zijn als in de VS, waar vaak veel meer geld wordt opgehaald. Maar als je slechts enkele miljoenen euro’s ophaalt, kom je vlotter tot de kern van de zaak en kan je een beter businessmodel maken. In ons land zie ik gelukkig geen uitspattingen zoals in de VS, met grootse kantoren, dure feestjes en andere extra’s. Bovenal wil je met veel geld veel doen, waardoor je misschien te snel gaat schalen, te ingewikkelde producten gaat maken, te snel te veel mensen aantrekt, enzovoort.’

Bloomberg doorprikte het verhaal van de fruitpers van start-up Juiceroo door met de hand even snel te persen dan de peperdure machine.

‘Ik geef een voorbeeld. Het Amerikaanse Juicero haalde onder meer bij Google 120 miljoen dollar op om een ‘revolutionaire’ fruit- en groentepers voor smoothies te maken. De spitstechnologie uit aluminium van ‘vliegtuigkwaliteit’, vol sensoren en via wifi connecteerbaar met het internet, werd vorig jaar tegen 700 dollar per stuk gelanceerd. Waarna de prijs begin dit jaar snel daalde naar 400 dollar.’

‘Het toestel perst zakken met voorgesneden fruit of groenten tot sap. Volgens de makers kunnen de packs enkel met de Juicero - die een perskracht tot 4 ton heeft - geperst worden. Het persagentschap Bloomberg deed een test en drukte de zakjes zelf tot sap... met de blote handen. In twee minuten! In dezelfde tijd als de pers, soms zelfs sneller. Nadat het verhaal werd gepubliceerd, konden kwade klanten hun aankoop terugbetaald krijgen.’

3. Toon ambitie

‘Het is nog altijd wachten op de eerste Belgische unicorn (eenhoorn) of start-up met een waarde van 1 miljard dollar.’

‘Er is veel talent in ons land, maar wij Belgen blijven liever bescheiden. Het is een mooie karaktertrek, maar het is moeilijk om zo een mega ecosysteem uit te bouwen. Ons beperkte hinterland - en dat geldt voor bijna alle Europese start-ups - helpt natuurlijk niet. Vaak zijn oprichters tevreden met een bedrijf van tien tot vijftig mensen, terwijl er potentieel is om te groeien tot honderden werknemers.’

‘Niet alleen de start-ups denken te klein. Ook de investeerders tonen te weinig ambitie en durf. Het blijft in de meeste gevallen bij investeringen van enkele honderdduizenden euro’s. De kapitaalrondes van meer dan 5 miljoen euro zijn op één hand te tellen.’ (Er zijn enkele initiatieven op overheidsniveau gaande, en onlangs heeft Urbain Vandeurzen Smile Invest opgericht, waarvoor vermogende families 250 miljoen euro bijeenbrachten, red.)

Een zicht op de skyline van Salt Lake City, thuisstad van minstens 5 'unicorns', start-ups met een waarde van meer dan 1 miljard dollar. ©Visit Salt Lake

‘Het contrast met de Verenigde Staten is zeer groot. Vorige maand bezocht ik de start-upscene in Salt Lake City. Op een stretch van 130 kilometer zit een vijftal unicorns, en een tiental is in de maak. Ik vroeg er een starter naar zijn ambities. ‘I want to be a unicorn’, antwoordde hij zeer duidelijk en rustig.’

‘De jongste jaren zijn flinke stappen gezet in het Belgische start-upecosysteem. We zijn bezig aan een logische inhaalbeweging. Voor start-ups loopt het goed. Maar het ontbreekt ons aan scale-ups (een doorgroeiend technologiebedrijf, red.), en zaken die de verdere uitbouw van scale-ups mogelijk maken en ondersteunen. We missen spraakmakende voorbeelden van succesvolle ‘scalers’. Denk aan de impact van Rocket Internet op de Berlijnse start-upscene, of Spotify in Stockholm. Maar ook specifieke scale-upevents zijn belangrijk.’

‘Het ontbreekt ons vooral aan events waar buitenlandse durfkapitalisten of professionele investeerders onze start-ups kunnen ontmoeten. Ons land telt er maar één: Level Up Belgium in Gent. Maar daar komt vanaf volgend jaar verandering in. Jürgen Ingels is bezig met het scaleup.eu-initiatief, waarbij verschillende Belgische steden zich zullen aansluiten en dat ook resoluut de Europese kaart trekt. In Leuven wordt volgend jaar Leuven Mindgate Summit georganiseerd. Daar zit ook een scale-upluik aan vast.’

4. Heb voldoende aandacht voor het businessmodel

‘Het blijft verleidelijk te denken dat je met een nieuwe app of een nieuw type Airbnb-platform de wereld kan veroveren.’
‘Veel starters denken te weinig na over het verdienmodel. Welk probleem lossen ze met hun product of dienst op? En via welke kanalen gaan ze verkopen, tegen welke prijs en hoeveel? Dat zijn basisvragen waar start-ups vaak weinig aandacht aan besteden. Finaal gaat het om hoe een product waarde creëert.’

‘Start-ups hebben voor begeleiding de keuze uit tal van incubatoren en acceleratoren, waar ze een beroep kunnen doen op experts uit diverse domeinen. Ik mis daar een financieel luik. De nadruk ligt te veel op hoe jezelf presenteren en pitchen, contacten leggen en netwerken. Maar ze geven geen getallen. Terwijl een CEO zijn getallen door en door moet kennen én begrijpen. Wat is het effect als je 10 procent meer klanten aantrekt? Wat zijn de financials achter het schalen? Hoe groot moet de groei zijn om rendabel te worden? Termen als kpi’s, term sheet, runway en burn rate moeten parate kennis zijn.’

Bart Vanhaeren - Get up - start up - 2017, die Keure, 327 blz., 29 euro.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect