Nog 722 Belgen met geheime rekening in Genève

Philippe de Spoelberch en Arnoud de Pret de Calesberg ©Photo News

Die nieuwe namen komen boven op de lijst met 2.450 namen die de Belgische fiscus en het gerecht al vierenhalf jaar onderzoeken.

Op 7 juli 2010 kreeg onze Bijzondere Belastinginspectie een explosieve cd-rom in handen. Op het schijfje stonden de namen van 2.450 Belgen die een geheime rekening hadden bij de bank HSBC in Zwitserland. Miljarden euro’s inkomsten waren zo jarenlang verborgen gehouden voor de Belgische fiscus. Het was de start van de grootste zaak die de belastinginspectie ooit behandelde. Vandaag claimt de BBI dankzij het lek al 434,5 miljoen euro, verspreid over 193 samengestelde dossiers. Er staat dus heel veel op het spel voor de Belgische schatkist. En voor 136 belastingplichtigen heeft de fiscus ook nog eens een dossier bezorgd aan het gerecht.

Maar nu, vierenhalf jaar later, onthult het Internationaal Consortium van Onderzoeksjournalisten ICIJ met zijn project SwissLeaks dat boven op de 2.450 gekende namen nog veel meer Belgen te vinden zijn in de gegevens die ex-HSBC-medewerker Hervé Falciani in 2007 heeft gestolen bij de bank in Genève. De Belgische fiscus kreeg de lijst met 2.450 namen in 2010 van zijn Franse collega’s, die een eigen selectie hadden gemaakt voor België uit de totale lijst met 106.458 ‘betrapte’ cliënten uit 203 landen.

Maar het ICIJ-consortium heeft zijn eigen zoekmachine losgelaten op de ruwe data met 81.458 bankrekeningen en 59.802 ‘klantenprofielen’. En ICIJ linkt geen 2.450 Belgen aan de gestolen bankgegevens, maar 3.002. Als we de twee lijsten vergelijken, ontdekken we 722 nieuwe namen. Dat zijn er meer dan het verschil van 552 tussen de twee lijsten, omdat de lijst van de Belgische fiscus ook namen bevat die dan weer niet op de SwissLeaks-lijst staan.

Adelijke families

Bij de 722 nieuwe namen vinden we onder anderen telgen van adellijke families. Onder hen een belangrijke telg van de familie de Spoelberch, de rijkste familie van het land, bekend van haar aandeel in de biergigant AB InBev. Maar ook afstammelingen van de minder bekende adellijke families de Wouters d’Oplinter (die sinds 1820 tot de Belgische adel behoort), de Fierlant Dormer en Desclée de Maredsous.

De meest opmerkelijke namen van edellieden op de SwissLeaks-lijst zijn de prinsen Henri en Emmanuel de Croÿ-Solre. Ze behoren tot de 24ste generatie van hun al sinds 1767 hertogelijk-prinselijke familie. De familie de Croÿ-Solre wordt door de koning zelfs ontvangen in het ‘Salon Bleu’, een vertrek in het koninklijk paleis waar alleen het blauwste bloed welkom is. Alleen een handvol prinselijke families worden er ontvangen, zoals ook de families de Ligne, d’Arenberg en de Merode.

De twee prinsen Henri en Emmanuel hadden volgens de SwissLeaks-documenten volmachten over Zwitserse HSBC-rekeningen waarop in totaal meer dan 70 miljoen dollar stond. En dat terwijl Henri de Croÿ-Solre in België al terechtstaat voor een vermeende belastingfraude, die teruggaat tot de jaren 90, van 75 miljoen euro.

SwissLeaks.

Boël

Een andere ronkende naam tussen de 722 nieuwe namen is Jacqueline Boël, de nicht van Jacques Boël. Dat is de wettelijke vader van Delphine Boël, die dan weer de dochter zou zijn van koning Albert. Jacqueline Boël wordt in de gelekte gegevens gelinkt aan liefst 78 verschillende bankrekeningnummers bij HSBC in Genève. De bedragen op die rekeningen varieerden in 2007 van 4.550 dollar tot 2,7 miljoen dollar.

De rijke familie Boël wordt gelinkt aan 78 verschillende Zwitserse bankrekeningnummers. Daarop staan miljoenen dollars uit de erfenis van graaf René Boël, de bekende bankier en industrieel die overleed in 1990.

De rekeningen van Boël waren al geopend in 1997, maar ze ondergingen nog veranderingen in 2007, vlak voor ze zijn gekopieerd. De rekeningen staan op naam van een heleboel stichtingen (‘trusts’) die, zoals de gelekte bankgegevens onthullen, te maken hebben met de gigantische erfenis van graaf René Boël, de bekende Belgische bankier en industrieel die overleed in 1990, en zijn drie kinderen, die intussen ook al overleden zijn. De stichtingen, zoals Paicolex Trust, zijn dan weer geadresseerd op de Britse Maagdeneilanden, een notoir belastingparadijs. Jacqueline Boël reageerde maandag niet meer op onze vragen om uitleg.

Belastingsparadijzen

Ook de Zwitserse rekeningen van de andere adellijke families leiden naar bedrijven, stichtingen en fondsen in notoire belastingparadijzen zoals Liechtenstein, Luxemburg, Cyprus en de Britse Maagdeneilanden. Via die rechtspersonen beheren ze miljoenen euro’s op de Zwitserse rekeningen. Op twee manieren geven ze orders aan de bank in Zwitserland: telefonisch of via een bezoekje aan het bankkantoor in Genève.

Het Consortium van Onderzoeksjournalisten ICIJ heeft beslist de SwissLeaks-gegevens niet te delen met derden. Onze fiscus kan de 722 ‘nieuwe namen’ wel nog opvragen bij zijn Franse collega’s.

Bij de 722 nieuwe namen vinden we ook nog een heleboel diamantairs en juweliers die in Antwerpen actief zijn. Een opzoeking in het Belgische bedrijvenregister leert dat ze in Antwerpen vaak eigenaar zijn van eenmanszaak of een klein bedrijfje dat volgens de officiële jaarrekeningen amper winst maakt en dus ook amper belastingen moet betalen. Maar als we kijken naar de gelekte Zwitserse rekeningen van diezelfde diamantairs staat daar nooit minder op dan honderdduizenden euro’s en meestal meer dan een miljoen euro.

Panamees schermbedrijf

Bijvoorbeeld diamantair D. G., eigenaar van een Antwerps diamantbedrijf met negen werknemers en een jaaromzet van 16 miljoen euro en honderdduizenden euro’s winst betaalde de voorbije drie jaar slechts 10.928 euro in ons land. Zijn rekening in Zwitserland hield hij verborgen voor de Belgische fiscus door ze op naam te zetten van een Panamees schermbedrijf. Zo kon hij de Europese Spaarrichtlijn ontwijken en zijn rekening in Zwitserland anoniem houden.

Op de rekening van een andere Antwerpse diamantair, A.B., stond 1,6 miljoen dollar in 2006. De Zwitserse bankiers van HSBC, die geen vergunning hadden om financiële diensten te leveren in ons land, brachten de diamantair zonder afspraak een discreet bezoekje op zijn bureau in Antwerpen. ‘Cliënt had weinig tijd, maar apprecieerde ons bezoekje. Hij zal ons zelf in november komen opzoeken in Genève’, schrijven de Zwitserse bankiers in het gelekte bestand. In het bestand van een andere diamantair is dan weer sprake van een (illegale) afspraak met de twee Zwitserse bankiers in het Radisson Blu Park Lane Hotel in Antwerpen.

Kunstschilder

Naast heel wat diamantairs vinden we bij de 722 nieuwe namen van Belgische cliënten nog andere opvallend uiteenlopende profielen. We vinden bijvoorbeeld twee dokters uit Antwerpen en één uit Ukkel, een bankier bij de Belgische bank KBC, nog andere financieel experts, een vermogensbeheerder, een voormalige topman uit de chemiesector, een Waalse voetballer, een directeur bij een Vlaamse vakorganisatie, een ex-directeur van een dierenrechtenorganisatie, een Waalse zakenfamilie, de voormalige eigenaar van een bekende kledingketen, een schooldirecteur en zelfs een oude Vlaamse kunstschilder en de manager van enkele profwielrenners.

Ze hadden allemaal verschillende relaties tot de Zwitserse rekeningen bij HSBC. De Zwitserse bankiers gebruiken aparte termen voor al die betrokken partijen. Ze spreken over ‘bups’ (‘business unit partners’) voor al hun cliënten, maar die kunnen verschillende rollen spelen, zoals ‘account holder’ (rekeninghouder of titularis), ‘beneficial owner’ (de uiteindelijke begunstigde), ‘attorney’ (gevolmachtigde) of iemand met ‘power of administration’ (het recht om de rekening te beheren).

Luxemburg

De massa van gelekte gegevens is niet de enige reden waarom de Fransen 722 namen van Belgen vergaten door te spelen aan ons land. Verschillende Belgische cliënten zijn door de Franse fiscus verkeerdelijk gekoppeld aan andere landen. Bijvoorbeeld op de Luxemburgse HSBC-lijst die de Fransen maakten, staan ook enkele Belgen die hun rekeningen beheerden via bedrijfjes in Luxemburg. Sinds LuxLeaks, het vorige ophefmakende lek over de belastingdeals die het Groothertogdom sloot, weten we dat rijke Belgische zakenfamilies hun vermogen soms vanuit Luxemburg beheren.

De bankgegevens van Stephan Colle en Ann De Clerck van de Vlaamse textielgroep Beaulieu prijken op de Zuid-Afrikaanse HSBC-lijst.

Maar ook op de HSBC-lijsten die de Fransen maakten voor verre landen zoals de Verenigde Arabische Emiraten, Israël en Zuid-Afrika vonden we namen van cliënten die duidelijk een band hebben met België. Zoals de bankgegevens van Stephan Colle en Ann De Clerck van de Vlaamse textielgroep Beaulieu. Colle is eigenaar van Beaulieu Nylon uit Kruishoutem, maar ook het boegbeeld van de Zuid-Afrikaanse Beaulieu-holding Belgotex, waardoor de jongste dochter van stichter Roger De Clerck en haar echtgenoot alleen op de Zuid-Afrikaanse HSBC-lijst prijkten.

Omega Diamonds

Nog zo’n voorbeeld is de monsterfraudezaak rond het Antwerpse diamantbedrijf Omega Diamonds. Die leidde al tot de grootste minnelijke schikking die ooit is betaald in een strafzaak in ons land: 160 miljoen euro. En momenteel loopt nog een bijkomende rechtszaak van de douane tegen alle verdachten met een claim van 4,6 miljard euro voor de jarenlange onregelmatige invoer van diamanten via Zwitserland en de Verenigde Arabische Emiraten.

Verschillende hoofdverdachten in de zaak stonden al op de lijst met 2.450 namen die de fiscus en het gerecht kregen in 2010, maar ook alle andere verdachten in de zaak zijn te vinden op de HSBC-lijst, merken we nu. Maar de Fransen hadden hen geplaatst op de lijsten voor Dubai en Turkije, onder andere voor een spilbedrijf in de fraudezaak. Als de Belgische fiscus alle gegevens in 2010 al had gekregen, hadden de belastinginspecteurs al vier jaar eerder alle puzzelstukjes in handen gehad.

Namenlijsten

In oktober 2013 onthulde De Tijd al wie de 2.450 Belgen waren op de lijst van de fiscus en hoe HSBC in Genève hen heeft geholpen de Belgische fiscus om de tuin te leiden (‘Het complot van HSBC tegen de Belgische schatkist’, 26 oktober 2013). Het ging zoals intussen genoegzaam bekend vooral om diamantairs, maar ook advocaten, notarissen, bedrijfsleiders en een minister van Staat, Roger Lallemand (PS), die zich destijds niets herinnerde van de rekening in Zwitserland.

Het loutere bezit van een bankrekening in het buitenland is perfect legaal. Alleen de fiscus en het gerecht kunnen uitmaken welke rekeningen nooit zijn aangegeven in ons land of bestemd waren om verdacht geld verborgen te houden. ICIJ heeft beslist de namenlijsten niet met derden te delen. Bij de Franse overheid kan de Belgische fiscus de 722 ‘nieuwe’ namen wel opvragen.

 

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud