reportage

‘Zelfs de FBI vertrouwt Clinton niet'

De conservatieve staat Missouri is een van de zes strijdstaten in de presidentsverkiezingen. Huisbezoeken kunnen er het verschil maken. ©REUTERS

Duizenden vrijwilligers gaan in de VS van deur tot deur om potentiële kiezers het laatste duwtje in de rug te geven. Wij liepen mee op het moment dat een nieuwe e-mailaffaire opdook. ‘Hillary maakt het de Democraten niet gemakkelijk.’

‘Jullie maken bij deze verkiezing het verschil. Het is fantastisch dat jullie een zaterdag opofferen om mensen te overtuigen om te gaan stemmen. We kunnen jullie niet genoeg bedanken.’ In het Democratische hoofdkwartier van Columbia in Missouri krijgen zo’n twintig vrijwilligers wat peptalk voor ze bij potentiële kiezers gaan aankloppen. Connor, een van de weinigen die in het studentikoos uitziende campagnebureau betaald wordt, maant ons aan voorzichtig te zijn. ‘Ga nooit alleen een huis binnen. Je gaat het best op stap met z’n tweeën, en sla voor alle zekerheid elkaars telefoonnummer op.’

‘Huisbezoeken zijn de loopgraven van de politiek’, schreef Tom Lanoye ooit. In de rechtstreekse confrontatie met kiezers wordt de echte oorlog uitgevochten. In deze polariserende campagne verwacht ik het ergste. Wat als een Trump-aanhanger plots een geweer tevoorschijn haalt?

Volg al onze berichtgeving over de Amerikaanse presidentsverkiezingen in ons dossier.

Dat risico is zo goed als onbestaande, verzekert vrijwilliger Mary me. Op de lijst van adressen waar we samen mee aan de slag gaan, staan enkel kiezers die overtuigd kunnen worden om Democratisch te stemmen. Wij proberen ze het laatste duwtje in de rug te geven en vullen na elk huis de campagne-app aan. Wie honderd procent zeker is van zijn stem, wordt niet meer lastiggevallen. Wie na ons bezoek nog twijfelt, krijgt de dag voor de verkiezingen een laatste bezoek of telefoontje.

Sinds de Obama-campagne in 2008 is de inzet op het terrein van de Democraten haast legendarisch. Een leger lokale vrijwilligers, aangestuurd vanuit 789 lokale campagnebureaus, motiveerde kiezers in het hele land om de relatieve nieuwkomer Barack Obama naar het Witte Huis te sturen.

Aanstekelijk enthousiasme

In deze polariserende campagne verwacht ik het ergste. Wat als een Trump-aanhanger plots een geweer tevoorschijn haalt?

Hillary Clinton probeert met ongeveer 500 lokale campagnebureaus die strategie te evenaren en teert op het uitgebreide datasysteem van Obama’s campagnes. Het Democratische kiespubliek is gemiddeld jonger en minder welvarend dan het Republikeinse electoraat en heeft vaker een extra duwtje nodig om te stemmen.

Clinton heeft op het terrein een stevige voorsprong op haar tegenstander. Omdat Donald Trump de Republikeinse nominatie zonder veldcampagne binnenhaalde, hecht hij er weinig belang aan. Maar toen de zakenman begin oktober nog maar een 200-tal lokale campagnebureaus had geopend, trok de Republikeinse Partij aan de alarmbel. Sindsdien is Trump in de strijdstaten aan een inhaalbeweging bezig.

Missouri is onverwacht zo’n strijdstaat geworden voor de senaatsrace. De Democraten willen de Republikeinse meerderheid in de senaat breken om te vermijden dat Clinton - zoals Obama - met een vijandig Congres wordt geconfronteerd.

In die senaatsstrijd rekenden de Republikeinen op het relatief rode Missouri. Maar dat was buiten de Democratische underdog Jason Kander gerekend. De jonge veteraan verwierf nationale bekendheid dankzij een reclamefilmpje waarin hij geblinddoekt een semi-automatisch AR-15-geweer samenstelt.

Dat viel in Missouri zo goed dat de Show Me State - een bijnaam voor de conservatieve staat - een van de zes strijdstaten werd die het evenwicht in de senaat kunnen doen kantelen. De Republikeinen pompen miljoenen in de race om de zetel van senator Roy Blunt te redden. De voorlopige campagnekosten van 42 miljoen euro leverden Missouri de bijnaam Show Me the Money State op, én een kruisvuur van negatieve advertenties.

Jason Kander

‘Die advertenties zijn verschrikkelijk’, vindt Mary. ‘Niemand raakt er nog aan uit. Daarom vind ik het zo belangrijk op deuren te kloppen en mensen er persoonlijk van te overtuigen dat ze op 8 november voor Jason Kander moeten kiezen.’

Uitgebreid veldwerk kan in nipte verkiezingsraces een verschil maken van 1 tot 3 procent, blijkt uit Amerikaans onderzoek. Mensen zijn nu eenmaal gevoeliger voor een persoonlijk gesprek. Mary’s enthousiasme werkt in ieder geval aanstekelijk. Bij de eerste twee huizen waar we aankloppen, worden we vriendelijk afgewimpeld. Maar bij het derde huis, waar een klassieke ‘porch’ met schommelstoel en een wapperende Amerikaanse vlag de voortuin sieren, nodigt een marineofficier ons uit voor koffie.

Volg de peilingen over de Amerikaanse verkiezingen op tijd.be/amerika2016.

Mary focust meteen op de militaire ervaring van de Democratische senaatskandidaat. ‘Jason was in Afghanistan en weet net zoals u wat het is om uit liefde voor je land bereid te zijn je leven op te offeren. Zijn tegenstander is precies het type establishmentkandidaat waar Donald Trump tegen strijdt. Zowel zijn vrouw als zijn kinderen zijn lobbyisten. Als we Washington willen veranderen, moeten we de mensen veranderen die we naar Washington sturen.’

Valse naam

De marineofficier is bereid voor Kander te stemmen als hij niet te veel banden heeft met ‘crooked Hillary’, Trumps favoriete bijnaam voor de Democrate. In Missouri valt de naam Hillary Clinton nog slechter dan in veel andere staten. Slechts 30 procent beschouwt Clinton als een goede presidentskandidaat.

Bovendien valt onze tocht samen met het nieuws dat de federale politie (FBI) opnieuw Clintons e-mailverkeer zal onderzoeken. ‘Hillary maakt het de Democraten niet gemakkelijk’, zucht Mary. Net als andere vrijwilligers stemt ze eerder uit partijtrouw dan uit enthousiasme voor Clinton. ‘We waren ervan overtuigd dat Bernie Sanders zou winnen. Hillary’s nominatie was een grote teleurstelling.’

Het doet me pijn, maar zo’n onpopulaire presidentskandidaat heb ik nog nooit meegemaakt.
Susan McClintic
lokale kandidate

Bij meerdere potentiële kiezers waar we aankloppen, is het nieuwe FBI-onderzoek de druppel. ‘Hebben jullie het nieuws gezien? Vertrouwen jullie die vrouw eigenlijk zelf? Zelfs de FBI vertrouwt haar niet.’ Een paar huizen verder, bij een koppel met kleine kinderen: ‘Wij willen geen van deze twee presidentskandidaten in het Witte Huis.’ Het koppel belooft na Mary’s promopraatje op Kander te stemmen voor de senaat, maar dreigt het bovenste vakje leeg te laten. Of een valse naam in te vullen, zoals veel studenten voor de grap doen.

De Democratische kandidaten in Missouri vermijden zo veel mogelijk om met de presidentskandidate geassocieerd te worden. Net als veel Republikeinen in andere staten - die vrezen ten onder te gaan door Trumps campagne - proberen ze de focus op hun eigen race te leggen.

Vicepresident Joe Biden, vooral bij de lagere middenklasse erg populair, hield afgelopen weekend een verkiezingsrally in het nabijgelegen St. Louis om Kander een hart onder de riem te steken. Hillary Clinton werd het hele evenement geen enkele keer vernoemd. Dat is geen toeval, gaf de Kander-campagne achteraf in de persruimte toe.

Terug in het hoofdkwartier in Columbia weigert de lokale kandidate Susan McClintic zelfs een foto met een ‘I love Clinton’-pancarte voor onze website. ‘Als zo’n foto van mij op het internet circuleert, verlies ik gegarandeerd stemmen. Ik moet aan mijn eigen campagne denken. Het doet me pijn, maar zo’n onpopulaire presidentskandidaat heb ik nog nooit meegemaakt.’

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud