nieuwsanalyse

Bedrijf zkt. eigenaar

Sabca stelt in België 1.000 mensen tewerk. Ze werken in drie vestigingen, één in elk gewest. ©BELGA

Na het Nederlandse Fokker-GKN vorige maand vertrekt nu ook het Franse Dassault als grootaandeelhouder van het Belgische luchtvaartbedrijf Sabca. Een straf omdat de Belgische regering de F-35 boven de Rafale verkoos als nieuw gevechtsvliegtuig voor het leger? Sabca moet op zoek naar een nieuwe eigenaar.

Dinsdag 13 februari 2018. In de Vlaamse zakenclub De Warande in Brussel ondertekent de Franse vliegtuigbouwer Dassault samenwerkingsakkoorden met 13 Belgische bedrijven, om de kandidatuur van zijn Rafale als nieuw gevechtsvliegtuig voor het Belgische leger kracht bij te zetten. Topman Eric Trappier van Dassault Aviation belooft 20 miljard euro bestellingen en 5.000 jobs als België de Rafale koopt. Dat is de wortel. Hij zwaait ook met de stok. Trappier dreigt ermee de activiteiten van Dassault in België terug te schroeven als de Fransen naast het contract grijpen.

Donderdag 25 oktober 2018. Op een persconferentie meldt premier Charles Michel (MR) dat het Amerikaanse Lockheed Martin met zijn F-35 het contract wint.

Dassault muist ervanonder als hoofdaandeelhouder van Sabca.

Woensdag 10 april 2019. Het Belgische Sabca, dat vliegtuigonderdelen fabriceert, meldt in een communiqué dat zijn hoofdaandeelhouder ervanonder muist. Dat is Dassault.

Nochtans had Dassault nog maar een maand geleden het belang van Fokker, de andere grote aandeelhouder van Sabca, voor een prikje overgenomen en zijn participatie uitgebreid tot 96,85 procent. Attente waarnemers opperden toen al dat dat de voorbode kon zijn voor het wegmarcheren van Dassault uit Sabca. Fokker, onderdeel van de Britse defensiegroep GKN, kreeg voor de verkoop van zijn belang van 46,5 procent 7,5 miljoen euro. Een schamele prijs, want het waardeerde Sabca op amper 17 miljoen euro. Het is echter mogelijk dat de twee partijen hebben afgesproken dat Fokker nog een extra betaling ontvangt als Dassault Sabca later voor een hogere prijs zou kunnen verkopen.

Erfgoed

Sabca, voluit Société Anonyme Belge de Constructions Aéronautiques, is Belgisch industrieel erfgoed. Het bedrijf werd opgericht in 1920 en was in zijn beginjaren de bevoorrechte leverancier van het Belgische leger en van de nationale luchtvaartmaatschappij Sabena. Vandaag heeft Sabca vestigingen in het Brusselse Haren, het Waalse Gosselies en het Limburgse Lummen - aanwezigheid in de drie gewesten helpt om bestellingen binnen te halen in een sector waar de politiek nog een aardig woordje meespreekt - en telt zowat 1.000 werknemers.

Het vertrek van de eigenaar, terwijl er niet meteen een andere klaarstaat, brengt onzekerheid. Het is bizar dat Dassault zijn afscheid bij Sabca aankondigt, maar dat de zoektocht naar een overnemer nog moet beginnen.

Voor de Fransen was Sabca interessant als instrument om bestellingen binnen te halen waar een of andere vorm van Belgische overheidssteun mee gemoeid was. Ze zijn nu tot het besluit gekomen dat er niet veel meer te rapen valt. Daarmee verliest het Belgische dochterbedrijf voor Dassault zijn nut. Sabca heeft mooie technologie in huis, onder meer in composietmaterialen. Maar dat kan Dassault ook elders vinden. Bovendien is het niet erg rendabel. Vorig jaar schrapte Sabca nog 30 van de 105 banen in zijn vestiging in Lummen om de kosten terug te dringen.

Woorden in de wind

CEO Thibauld Jongen probeert het moreel van zijn troepen hoog te houden, door te hameren op de troeven die Sabca heeft om zich verder te ontwikkelen. En hij wijst erop dat het vertrek van Dassault geen invloed heeft op de lopende contracten. Bovendien beloven de Fransen om ‘erg zorgvuldig’ te zijn bij de keuze van de overnemer, ‘om de industriële toekomst van Sabca veilig te stellen’. Iedereen weet echter dat dat woorden in de wind zijn.

De vliegtuigbouw is, door het beperkt aantal klanten en dunne marges, een moeilijke sector.

De vliegtuigbouw is, door het beperkt aantal klanten en dunne marges, een moeilijke sector. Sabca wordt met ferme uitdagingen geconfronteerd. Het bedrijf doet al meer dan 30 jaar het onderhoud, de reparaties en de upgrades van de F-16-jachtvliegtuigen. Maar dat toestel wordt stilaan bijna overal uit militaire dienst genomen. De industriële compensaties voor Belgische bedrijven die de Amerikanen hebben beloofd bij de aankoop van de F-35 door het Belgische leger zullen niet enorm zijn. De recente beslissing van Airbus om de productie van de A380-jumbo stop te zetten, was ook een tegenvaller voor Sabca. Het bedrijf ontwikkelt een nieuwe activiteit, met dronetechnologie. Maar of dat een succes wordt?

Politieke logica

Het is uitkijken naar kandidaat-overnemers voor Sabca. Zien investeringsmaatschappijen er brood in? Of is het eerder iets voor industriële partijen? En in hoeveel rijen dik zullen die staan aanschuiven? Als geen ernstige kandidaat-koper opduikt, kan het Waalse luchtvaartmaatschappij Sonaca misschien een reddingsboei gooien. In Gosselies zijn beide bedrijven nagenoeg buren. In de krant L’Echo toonde CEO Bernard Delvaux van Sonaca zich gisteren terughoudend over dat plan. Maar dat kan gespeeld zijn. Bovendien ligt de eindbeslissing daarover bij de aandeelhouder van Sonaca. En dat is het Waals gewest. Als er geen voldoende commerciële of financiële logica is voor een overname van Sabca door Sonaca, dan is er misschien wel een politieke logica die de doorslag daartoe kan geven.

De Waalse overheid heeft met Sonaca, Safran Aero Boosters en FN Herstal al aardig wat belangen in luchtvaart- en defensiedrijven. Sabca zou geen vreemde eend in de bijt zijn.

Lees verder

Advertentie
Advertentie