weekboek

Rush naar digitale snelwegen te land en in de lucht

Senior writer

Meer data! Sneller! De exploderende trafiek van digitale data maakt de aanleg van nieuwe digitale snelwegen noodzakelijk. De telecombedrijven storten zich op die opdracht die ze - hopen ze - fraaie winsten zal opleveren. Ze keren naar hun vertrouwde metier terug.

Y ahoo!, het is een van de grote namen uit de beginperiode van het internet. Het was een toegangspoort tot de nieuwe, wondere wereld van het wereldwijde web, met een plannetje erbij om er de weg in te vinden. Een andere reus toen was America Online - kortweg AOL - een internetprovider, een tolpoort waar je de oprit kon nemen naar die nieuwe informatie- en communicatietool.

In 2000 stelde het mediaconcern Time Warner, bang om de internettrein te missen, voor om te fuseren met AOL, dat toen 22 miljoen abonnees had en 125 miljard dollar waard werd geacht. Het was op dat ogenblik de grootste overnamedeal ooit. Yahoo! van zijn kant werd het hof gemaakt door Microsoft, dat er in 2008 44 miljard dollar voor wilde neertellen. Maar de oprichters van het internetportaal wezen het bod van de hand, wegens te laag. Deze week verkocht de Amerikaanse telecomgroep Verizon, waar Yahoo! en AOL uiteindelijk waren beland, beide bedrijven aan het investeringsfonds Apollo. Voor 5 miljard dollar.

De dingen veranderen snel in de digitale wereld. Wie vandaag de winnende formule heeft, kan morgen worden voorbijgesneld door een nieuwe speler die de opportuniteiten grijpt van de volgende technologische ontwikkeling. De sterren van vandaag heten Google, Facebook, Amazon, Apple en Netflix. Google dat nota bene ooit nog werkte als onderaannemer voor Yahoo!.

De opmars van het internet dreef telecom- en mediabedrijven naar elkaar toe. Nu lijken hun wegen weer te scheiden.

Ondernemingen zoeken naar het goede businessmodel. Wat op een bepaald ogenblik aangewezen lijkt, kan even later compleet achterhaald zijn. Het exploiteren van een webportaal is geen lucratieve business meer als je van bijna overal toegang hebt tot het www. Heeft het nog zin dat kabelmaatschappijen zwaar inzetten op inhoud om klanten te lokken voor hun abonnementenformules als die inhoud ook beschikbaar is voor wie geen kabel heeft? De opmars van het internet deed telecomoperatoren en mediagroepen naar elkaar toegroeien. Nu lijken hun wegen te scheiden. Het zijn verschillende metiers.

Digitale trein

‘Dat is ons vak niet’, antwoordde Guillaume Boutin, de CEO van Proximus, deze week in een digitaal lunchdebat van de Belgian Management and Marketing Association op de vraag of de telecomoperator interesse zou kunnen hebben in de tv-groep RTL Belgium, die in de etalage staat. ‘Is het de roeping van Proximus om RTL Belgium ooit in handen te hebben? Zeker niet!’ Telenet, de grote concurrent van Proximus op de Belgische markt, bezit met SBS Belgium wel een tv-groep. Maar of dat een nuttige investering was, daaraan kan steeds meer worden getwijfeld.

De digitale trein dendert in een rotvaart verder. Er komen almaar meer toepassingen, meer data moeten sneller worden rondgestuurd. Een upgrade van de infrastructuur is nodig. Het kasseiweggetje waarover de data worden getransporteerd, moet worden vervangen door een glimmende asfaltweg. Een vierbaansweg bij voorkeur. Er moet volop worden geïnvesteerd in de aanleg van digitale snelwegen. Te land en in de lucht. Want mobiele netwerken zijn even belangrijk als een netwerk van kabels onder de grond. Ze zijn complementair.

Dat is het domein van de telecombedrijven. Glasvezel is het nieuwe goud. Net als 5G voor de mobiele netwerken. ‘Hoe het internet de telefoonbusiness doodde’, titelde het weekblad The Economist in 2005. De spraaktelefonie had er inderdaad zwaar onder te lijden, maar de telecombedrijven niet. Het internet bracht hen, bezitters en exploitanten van de netwerken, enorme opportuniteiten.

Reuzeninvesteringen

Om de vruchten daarvan te blijven plukken, moeten ze reuzeninvesteringen doen. Daar is veel geld voor nodig. De verkoop van Yahoo! en AOL levert Verizon enkele miljarden op die het daarvoor zal gebruiken. Telenet, dat eerder de mobiele operator Base kocht, heeft nu zijn zinnen gezet op een meerderheidsbelang in de Waalse kabelmaatschappij VOO, om ook in het Franstalige landsgedeelte een stevig vast netwerk te hebben. Maar er zijn, om dezelfde reden, nog andere kandidaten, waaronder de mobiele operator Orange Belgium.

Het grote belang van performante vaste en mobiele netwerken, en de beloften op een aardige financiële return voor wie die in handen heeft, leidt tot manoeuvres in de telecomsector. In Nederland kreeg KPN een overnamevoorstel van het Zweedse investeringsfonds EQT. Dat bezit in Nederland al het glasvezelbedrijf Delta Fiber, wilde dat combineren met KPN en bood bovendien aan 4 miljard euro te investeren in het netwerk van KPN. De top van het Nederlandse telecombedrijf wees het voorstel vorige zondag van de hand. Hij denkt het zonder de Zweedse steun te kunnen redden.

In het VK bundelen de kabelmaatschappij Virgin Media, in handen van Liberty Global, en de mobiele operator O₂, een dochter van het Spaanse Telefonica, de krachten ‘om een nationale kampioen van connectiviteit te creëren’. En om sterker te staan in de concurrentie met BT.

Dat de telecomgroepen weer nadrukkelijker inzetten op de netwerken, waar hun expertise ligt, is niet dom. De toegangsdrempels op dat terrein liggen erg hoog, de concurrentie is er minder fel dan in de diensten die via die digitale netwerken worden aangeboden. De potentiële winstgevendheid is er groter.

Lees verder