weekboek

In zak en as

Als ons land in de strijd tegen corona geconfronteerd wordt met een horrorscenario à la Bergamo en als daarop een onafwendbare verwoestende socio-economische crisis van jaren volgt, dan is de vraag hoe het politieke bestel daar nog goed uit kan komen.

Lockdown of niet, de tanker vaart op de klippen. Het is volgens de virologen en de medische wereld onafwendbaar als gevolg van het politieke falen om tijdig in te grijpen. Straks dreigen Belgische beelden à la Bergamo de wereld rond te gaan, wat dodelijk is voor het politieke bedrijf.

De strijd om de scholen en de economie open te houden - de rode lijn van de N-VA in deze crisis - is als een boemerang in het gezicht van de Vlaams-nationalisten terechtgekomen. Alles en iedereen die harde lockdownmaatregelen wilde verhinderen, is weggezet en uitgespuwd als covidontkenner en wordt met de vinger gewezen voor de toestand waarin we ons nu bevinden: die van de ziekste man van Europa.

Coronaontkenner

Gezondheidseconoom Lieven Annemans ondervond het aan den lijve. Hij stapte uit de adviesgroep Celeval na de snoeiharde kritiek dat hij de realiteit niet onder ogen wilde zien.  ‘Men deed mij in september zelfs af als 'coronaontkenner', zegt Annemans in een Facebookpost over zijn ontslag. 'Terwijl ik alleen wilde wijzen op het verkeerdelijk rapporteren van het aantal besmettingen zonder de context - hoeveel en wie test men? - te duiden'.

'Men deed mij ook af als 'versoepelaar', terwijl ik net ijverde tegen die maatregelen die meer schade dan baten brachten. De manier waarop ik geportretteerd werd en word, weegt op mijn gezondheid en die van mijn gezin’, zo lichtte Annemans zijn vertrek toe.

De manier waarop ik geportretteerd werd en wordt, weegt op mijn gezondheid en die van mijn gezin.
Lieven Annemans
Gezondheidseconoom

Het afhaken van Annemans is symptomatisch voor het feit dat er in de oorlog tegen corona en de sociaal-economische crisis die straks nog dreigt te volgen, politiek weinig eer te halen valt. Zij die nu de covidontkenners aanpakken, dreigen straks zelf verantwoordelijk te worden gehouden voor de mogelijke sociaal-economische crisis.

Onmacht van de politiek

Vandaar ook dat het niet zo makkelijk is voor de regering-De Croo om de kabinetten te bevolken. Het vooruitzicht voor de kabinetsmedewerkers is dat ze dag en nacht moeten werken, terwijl de kans klein is dat hun inzet in deze perfecte storm veel oplevert. De onmacht van de politiek was nooit groter.

Toch bleek deze week dat er parlementsleden zijn die liever op een kabinet werken dan in het zogenoemde hart van de democratie mee aan de kar te trekken. De kabinetten zijn de machinekamer van de regering, waar men meer impact heeft dan in de parlementen.

Dat is de uitleg die Jessika Soors (Groen) en Jan Bertels (sp.a) gaven om de Kamer van Volksvertegenwoordigers te ruilen voor een kabinetsfunctie. Soors wordt politiek directeur en woordvoerder van staatssecretaris voor Gendergelijkheid, Gelijke Kansen en Diversiteit Sarah Schlitz (Ecolo). Bertels wordt kabinetschef bij minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (sp.a).

Zeker in het geval van Jessika Soors is die carrièreswitch opmerkelijk. Ze leek de wissel op de toekomst bij Groen, waar de rust nog altijd niet is teruggekeerd na de defenestratie van Kristof Calvo. 'Mijn beslissing zal ongetwijfeld mensen verrassen en sommigen wellicht ook teleurstellen. Ik laat me in mijn keuzes altijd leiden door mijn drang om met inhoud bezig te zijn en impact te hebben', zo lichtte Soors haar beslissing toe.

Volgens Jean-Marie Dedecker, die eerder in de Krant van West-Vlaanderen aankondigde dat hij zijn mandaat in het parlement niet uitdoet, is het sop de kool niet meer waard. 'Dit is een nutteloze stiel geworden', gaf Dedecker de vrije loop aan zijn ontgoocheling over het parlementaire werk. 'Er wordt toch geen rekening gehouden met de stem van de kiezer. Het is bijna een straf om parlementslid te zijn. Ik ben ontgoocheld in onze democratie'.

Er wordt toch geen rekening gehouden met de stem van de kiezer. Het is bijna een straf om parlementslid te zijn.
Jean-Marie Dedecker
Onafhankelijk Kamerlid

Die ontgoocheling klonk evenzeer door in de stem van Koen Geens (CD&V), toen hij liet weten niet langer minister te willen zijn in Vivaldi. Niet dat hij het project niet wilde steunen, maar volgens Geens heeft ons land behoefte aan een grondige remake voor meer politieke slagkracht. Dat kan volgens hem pas als de grootste partijen aan beide kanten van de taalgrens daar hun schouders onder zetten.

Donkere wolken

Vooralsnog doet premier Alexander De Croo het goed. Met presidentiële allure slaagt hij erin boven de mêlee uit te stijgen, al pakken donkere wolken samen boven zijn regering. Want zelfs een lockdown dreigt niet meer te volstaan om horrorbeelden te vermijden. Als een tsunami over ons rolt, zoals Vandenbroucke het verwoordde, kan zelfs de beste regering daar weinig tegen doen. Zelfs in Duitsland is het alle hens aan dek.

Als een tsunami over ons rolt, kan zelfs de beste regering daar weinig tegen doen.

Zelfs als de coronacrisis achter de rug ligt, volgt de fall-out, wat - zoals bij een nucleaire ramp - misschien nog de grootste catastrofe wordt. Wat als de bestuursperiode eindigt in een economische crisis, waarbij de kiezers massaal hun job verliezen en de belastingen niet alleen voor de rijken en de bedrijven, maar voor de hele middenklasse weer omhoog gaan?

'Met de opkomst van extreemrechts en de groeiende antipolitiek zijn de komende jaren bepalend voor de toekomst van ons land', zegt Soors.

Lees verder