weekboek

Jeanine Anez, omstreden interim-presidente van Bolivië

Nadat de Boliviaanse president Evo Morales onder druk van het leger de vlucht genomen had naar Mexico, riep Jeanine Anez zichzelf afgelopen week uit tot interim-presidente van het land. Haar benoeming is omstreden omdat ze niet grondwettelijk verliep.

Áñez is in alles de tegenpool van de verdreven president. Ze is blank, christelijk en rechts. Haar eerste symbolische daad was het gebruik van een vuistdikke Bijbel bij haar eedaflegging. Áñez beloofde dat er binnen de 90 dagen verkiezingen komen en dat op 22 januari een nieuwe Boliviaanse president verkozen zal zijn.

Bij de voorstelling van haar nieuwe regering beloofde de ex-senatrice ‘de democratie te herstellen’ en de ‘vrede in het land terug te brengen’. De legertop was nadrukkelijk aanwezig bij de voorstelling van de regering. ‘We willen een democratisch werktuig zijn voor inclusie en eenheid’, verklaarde de presidente die een groot kruisteken droeg. ‘Bolivia kan niet langer evolueren rond een tiran’, zei ze met een sneer naar de verdreven president.

Ze sloot ook uit dat Morales zich bij de nieuwe verkiezingen kandidaat mag stellen. Volgens Áñez mag de voormalige inheemse leider wel naar Bolivia terugkeren, maar dan volgt een onderzoek naar hem.

Blank

De samenstelling van Áñez’ kabinet is niet van die aard om de gemoederen te bedaren. In een land waar bijna de helft van de bevolking inheems is, is de bestuursploeg deze keer uitsluitend blank. De nieuwe minister van Binnenlandse Zaken, Arturo Murillo, beloofde al ‘een klopjacht’ op zijn voorganger Juan Ramón Quintana.

Bovendien lijkt de regering aan te sturen op een nieuwe grondwet die de constitutie van 2009 moet vervangen. In Morales’ grondwet is Bolivia niet alleen een ‘lekenstaat’ geworden, de tekst geeft ook belangrijke rechten aan de inheemse bevolking.

De etnische spanningen dreigen alleen maar op te lopen sinds beelden zijn opgedoken waarbij de Wiphala, de veelkleurige vlag van de inheemse bevolking, wordt verbrand. De kans dat het geweld de komende dagen toeneemt, is groot.

Internationaal is Áñez voorlopig minder omstreden. De Amerikaanse president Donald Trump bestempelde haar benoeming als ‘een versterking voor de democratie’. Ook Brazilië, Colombia, het Verenigd Koninkrijk en Duitsland hebben haar erkend als presidente. Landen als Peru, Argentinië, Chili en Canada hebben die stap nog niet gedaan.

Lees verder