‘Smeltend ijs, alleen in mijn mojito'

De politieke klasse weet niet goed hoe ze moet reageren op de golf van klimaatmanifestaties die een beetje uit het niets is opgedoken. ©Wouter Van Vooren

Ook vanuit Franstalig België vinden steeds meer jongeren de weg naar de studentikoze betogingen van de klimaatspijbelaars. ‘La fonte des glaces, seulement dans mon mojito’, schreven enkele Franstalige meisjes op een karton. De groenen mogen zich, met de verkiezingen in zicht, in de handen wrijven.

We doen al heel veel’, klinkt het wat stamelend in de Wetstraat. De politieke klasse weet niet goed hoe ze moet reageren op de golf van klimaatmanifestaties die een beetje uit het niets is opgedoken. Het is een spontane beweging van een jonge generatie die zich zorgen maakt over de toekomst, vergelijkbaar met de jongeren die massaal deelnamen aan de rakettenbetogingen in de jaren 80, toen de koude oorlog op zijn hoogtepunt was. De jongeren van toen zijn de ouders van vandaag, die maar al te fier zijn dat ook hun kinderen opkomen voor een betere wereld.

Als het klimaat op 26 mei hèt verkiezingsthema wordt, heeft Groen al half gewonnen.

Alle politieke partijen proberen hun wagonnetje aan de klimaattrein te hangen, zeker nu het electorale tijden zijn. Maar het is toch vooral Groen dat aan het feest is. Als het klimaat op 26 mei hèt verkiezingsthema wordt, heeft de partij al half gewonnen. Groen-voorzitster Meyrem Almaci zegt al uit te kijken naar de ‘klimaatcoalitie’ die na 26 mei op de been zal worden gebracht.

Toch is het nog geen gewonnen strijd, want het is allerminst zeker dat het klimaat hèt thema blijft. Er is grote concurrentie, want ook de koopkracht en veiligheid/migratie leven als thema’s onder de bevolking. Premier Charles Michel (MR) voelde dat perfect aan, toen hij na de val van zijn regering in het parlement drie thema’s naar voren schoof: klimaat, koopkracht en veiligheid.

Afwachten

Het is afwachten wat de komende weken en maanden gebeurt. Het volstaat dat een criminele illegaal die niet kan worden uitgezet de goegemeente schokt met een afschuwelijke misdaad, of de publieke verontwaardiging doet het politieke debat weer volledig draaien naar veiligheid, migratie en identiteit. En dan spelen de N-VA en Vlaams Belang plots weer een thuismatch.

Dat het snel kan keren, is al gebleken. De N-VA plaatste het debat over migratie en identiteit helemaal bovenaan op de politieke agenda, toen ze de regering liet vallen over het VN-migratiepact. Om daarvan electoraal de vruchten te kunnen plukken, wilden De Wever & co vervroegde verkiezingen, maar die kwamen er niet. De partij heeft te vroeg gepiekt.

Ondertussen hebben de vakbonden, met een aangekondigde algemene staking op 13 februari, ook de koopkracht hoog op de verkiezingsagenda gezet.

Ondertussen hebben de vakbonden, met een aangekondigde algemene staking op 13 februari, ook de koopkracht hoog op de verkiezingsagenda gezet. Die koopkracht is de drijvende kracht achter de gele hesjes. Die beweging heeft in ons land misschien niet dezelfde impact als in Frankrijk, maar er sluimert wel een breed gevoelen dat het leven duurder is geworden. Veelbetekenend was het bericht dat deze week, naast het klimaatgeweld, ook de voorpagina’s haalde: een op de vijf heeft moeite om rond te komen.

Ideologisch

Alles loopt stilaan in elkaar over. Na een aarzelende start willen nu alle politieke partijen, van de extreemlinkse PVDA tot het extreemrechtse Vlaams Belang, werk maken van een beter klimaat. Allemaal komen ze met dezelfde voorstellen, gaande van een vergroening van de bedrijfswagens tot een vliegtuigtaks, goed wetende dat er geen toverformule is. En misschien nog meer, alle partij beseffen dat het geen zin heeft voor enorme taksen te pleiten, want dat zou de kiezer alleen maar wegjagen.

‘We moeten het einde van de maand verzoenen met de strijd tegen het einde van de planeet’.
Charles Michel
Premier

Michel vatte de politieke consensus samen in zijn nieuwjaarsspeech op het paleis voor de gestelde lichamen, de hoogste gezagsdragers van het land. Hij pleitte er voor een sociaal klimaatplan, een verzoening van de groene klimaatbetogers met de gele hesjes. ‘We moeten het einde van de maand verzoenen met de strijd tegen het einde van de planeet’, klonk het. Opvallend genoeg is dat ook de lijn van PVDA-voorman Peter Mertens. ‘Wij willen een sociaal klimaatplan ZONDER taksen’, tweette Mertens deze week.

Om het verschil te maken, beginnen alle politieke partijen het debat meer en meer ideologisch in te kleuren. Zo wil Mertens wel een sociaal klimaatplan zonder taksen, maar tovert hij toch de miljonairstaks weer uit zijn hoge hoed. De socialisten en communisten wijzen op hun sociale agenda. De mensen moeten het allemaal kunnen blijven betalen. De liberalen schuiven het optimisme en het vooruitgangsdenken naar voren als de oplossing. ‘De mensheid is slim en ingenieus genoeg om een duurzame toekomst te garanderen’, zei Michel voor de gestelde lichamen.

Kop van jut

CD&V probeert ‘de revolutie van de redelijkheid’ toe te passen op het klimaat, door met redelijke voorstellen te komen, die kleine stapjes vooruit zijn, maar niemand bruuskeren. De christendemocraten zitten echter in de hoek waar de klappen vallen, want de jongeren kunnen het niet smaken dat Vlaams minister van Omgeving Joke Schauvliege (CD&V) zei dat ze zich gesterkt voelde door het protest. Zij is de kop van jut. Wij betogen niet voor haar, maar tegen haar, klinkt het bij de jongeren.

De Vlaams-nationalisten pakken uit met het zelfverklaarde ‘ecorealisme’, waarmee ze hopen de stem van de ‘silent majority’ in het klimaatdebat te vertolken.

De Vlaams-nationalisten pakken uit met het zelfverklaarde ‘ecorealisme’, waarmee ze hopen de stem van de ‘silent majority’ in het klimaatdebat te vertolken. De N-VA roept het hardst van iedereen dat het wel heel veel geld dreigt te gaan kosten.

Voorzitter Bart De Wever heeft daar nog een dimensie aan toegevoegd: waarom zouden we veel geld spenderen om uiteindelijk amper 0,0003 procent van de doelstellingen te realiseren? Volgens hem proberen we beter de gevolgen van de onvermijdelijke klimaatopwarming op te vangen. ‘We moeten de opwarming aanvaarden als een gegeven en ons voorbereiden op het leven op een planeet waar het wellicht wat warmer zal zijn.’

Het origineel

De partij probeert het klimaat - net als migratie - in een rechts-linksverhaal te duwen. ‘Sinds jaar en dag worden milieu- en klimaatbewegingen gekaapt door organisaties met een donkerrode agenda: meer belastingen, meer overheidsagentschappen, meer betutteling en minder vrijheid. Met het milieu heeft dat nog amper iets te maken. Deze hypocrisie moet stoppen: wie strijdt voor het milieu, kan onmogelijk strijden tegen vrij ondernemerschap, voor open grenzen of tegen kernenergie. Echte milieubescherming is ecorealistisch’, stelt de jongerenvoorzitter van de N-VA, Tomas Roggeman.

Het gevaar voor de N-VA is dat zij door het groene ‘doemdenken’ te counteren wordt gezien als de antiklimaatpartij. De partij kan het niet maken zich compleet buiten de groene tijdsgeest te plaatsen, al was het maar omdat ze dan de aansluiting met een nieuwe generatie kiezers dreigt kwijt te spelen. De partijtop weet dat, bleek al in de campagne voor de lokale verkiezingen. Nooit zagen we De Wever zo prominent campagne voeren op zijn fiets. Ook de N-VA is voor propere lucht, was de boodschap.

Groen moet er zich vooral voor hoeden niemand de stuipen op het lijf te jagen met dure klimaatvoorstellen.

Maar uiteindelijk is Groen het origineel, en zullen Almaci en boegbeeld Kristof Calvo het hoogst op deze golf kunnen surfen. De partij heeft alle credits en moet er zich vooral voor hoeden niemand de stuipen op het lijf te jagen met dure klimaatvoorstellen. Vandaar ook dat Almaci in een eerste reactie zei uit te kijken naar de voorstellen van de andere partijen. De partij kan rustig surfen op de groene golf die over het land rolt en daarvan electoraal de vruchten plukken.

Lees verder

Advertentie
Advertentie