weekboek

Wie wil het land nog redden?

Paars-groen is de kaart die nu op tafel ligt. Het is een kans om het land te redden. Maar niemand voelt zich geroepen. Al die reddingspogingen hebben alleen maar geleid tot een verschrompeling van de traditionele partijen.

De week begon met een uithaal van ex-premier Charles Michel (MR). In het RTBF-radioprogramma ‘la Première’ noemde hij de PS en de N-VA ‘laf’, omdat ze hun verantwoordelijkheid om een federale regering te vormen maar niet wilden opnemen. ‘Zich vastklampen aan zijn verkiezingsprogramma is makkelijk, maar het getuigt van een gebrek aan moed, van zwakheid, zelfs van lafheid’, klonk het keihard.

‘Moed, dat is creatief en innoverend zijn, compromissen sluiten om dit land met een parlementaire meerderheid te regeren.’In een reactie tweette PS-voorzitter Paul Magnette maandag dat hij geen lessen te krijgen had van Michel. ‘Het partijprogramma verdedigen, de engagementen die aangegaan zijn tegenover de kiezers respecteren, dat is de essentie van de democratie. Zij die de sociale en politieke crisis waarin we ons bevinden, hebben veroorzaakt moeten het best geplaatst zijn om zich dat te herinneren’.Dat was nog voordat de bom die avond echt ontplofte en Magnette recht van het paleis naar de televisiestudio’s van de RTBF stormde om er de N-VA plat te branden en te zwaaien met het paars-groene alternatief.

Voor het paleis zijn het donkere dagen. Want wie wil nog een regering vormen?

De PS-voorzitter bracht in de praktijk wat hij had getweet. Een regering met de N-VA zou haaks staan op zijn eigen beloftes tegenover de kiezer. De N-VA houdt er dezelfde logica op na. Op de vraag of de N-VA geen verantwoordelijkheid moet nemen, tweette N-VA-Kamerfractieleider Peter De Roover: ‘Uiteraard, onze afspraak met de kiezer volledig overboord gooien is onverantwoord en democratisch onfatsoenlijk. Men kan niet verwachten dat wij het PS-programma uitvoeren.’

N-VA-voorzitter Bart De Wever doet niet aan politiek om ‘het ergste van de PS wat af te vlakken en institutioneel niks te doen’. Achter de roep om verantwoordelijkheid te nemen en een Belgische regering te vormen gaat heimelijk de vraag schuil dat de partijen hun beloftes aan de kiezer opgeven, waarvoor ze dan electoraal de rekening gepresenteerd krijgen. Alle traditionele partijen zijn ‘uitgeregeerd’, luidt het dan.Zeker CD&V heeft een trauma overgehouden aan 2011. De partijtop besliste toen om na het uitbreken van de bankencrisis het land nog maar eens te redden en kreeg er stank voor dank voor.

De partij heeft het partijbelang zo vaak opgeofferd aan het landsbelang dat de ‘tsjeven’ inmiddels zelf niet meer weten waarvoor ze staan. Laat staan dat de kiezer het nog weet. Wie van de zogenaamde ‘zeven dwergen’ ook de nieuwe voorzitter wordt, de prioriteit zal het redden van de partij zijn. Wouter Beke, Hilde Crevits en Koen Geens hebben de richting al aangegeven door in een Vlaamse regering met de N-VA en Open VLD te stappen. Als het federaal paars-groen wordt, is de logica dat CD&V voor een oppositiekuur gaat.Bij Open VLD wordt ook bekeken welke configuratie de partij het best past. Paars-geel had en heeft de voorkeur. De Vlaamse liberalen kunnen dan uitpakken met een hervormingsverhaal over het arbeidsmarktbeleid.

Het optrekken van de werkzaamheidsgraad is de sleutel om de budgettaire putten en de oplopende vergrijzingskosten aan te pakken.Dat De Wever vanuit zijn eigen partijlogica een communautaire zeefdruk over de paars-gele formatie schoof, is een streep door de rekening van Open VLD-voorzitster Gwendolyn Rutten. Het gaat dan niet langer over de ruil tussen een fors migratiebeleid en een gul sociaal beleid, maar over die tussen confederalisme in de praktijk en een sociaal beleid.

Als de focus niet meer op economische hervormingen ligt, wat zit er dan nog in voor de liberalen? Rutten heeft altijd vermeden zich te laten opsluiten in de splitsingsagenda van de N-VA. Daarom gooide ze de deur voor paars-groen nooit op slot, al beseft ze dat die formule voor haar partij nog moeilijker is dan paars-geel. De rood-groene belastingtsunami is niet alleen een schrikbeeld van de N-VA.

Konijnen

Dat neemt niet weg dat er zeker bij Open VLD, en zelfs in CD&V-kringen, stemmen opgaan dat men niet langer als konijnen in een lichtbak naar de N-VA en het Vlaams Belang moet zitten staren. Men moet integendeel durven te gaan voor een complexloos en progressief verhaal, dat samen met de groenen en de socialisten kan worden geschreven. 'Maar waarom doen ze dat dan niet gewoon?', vroeg de politicoloog Bart Maddens zich in een opiniebijdrage in De Tijd af.

‘De paars-groene partijen lijken nog echt te geloven in België. Waarom slaan ze dan niet de handen in elkaar om het land te redden? Waarom proberen ze de kiezer niet te bewijzen dat het federale België wél nog werkt?’ Volgens Maddens durven ze niet. Als de Vlaamse kiezer paars-groen niet lust, halen ze bij de volgende verkiezingen misschien zelfs de kiesdrempel niet meer. Voor het paleis zijn het donkere dagen, want wie wil nog een regering vormen? Koning Filip was woensdagmorgen bij het ontbijt, bij het openslaan van Het Laatste Nieuws, dan ook blij verrast te lezen dat 57 procent van de Belgen zich zorgen maakt over het uitblijven van een regering. Maar alleen de koning leek die enquête serieus te nemen.

Lees verder