interview

Ondernemers na de shock: 'Collegiale vechtlust om crisis te bestrijden'

Michèle Sioen ©Wouter Van Vooren

Met mondjesmaat trekt de economie zich weer op gang. Het staat vast dat deze crisis een lijn trekt tussen pre- en postcorona. ‘Bedrijven zijn wakker geschud’, getuigen ondernemers.

Sioen | 'Overheid moet consumptie op gang trekken'

Bij textielbedrijf Sioen, waar Michèle Sioen de plak zwaait, is van de 14 productielanden enkel Tunesië tijdelijk stilgevallen. 'We deden geregeld stresstesten, hoewel we ons afvroegen of dat geen tijdverspilling was. Maar dit scenario had niemand kunnen bedenken.'

'Sinds de financiële crisis van 2008 - die ons vooral heeft geraakt in het transportsegment, we maken onder meer dekzeilen voor vrachtwagens - zijn we erg voorzichtig. Dat zal nu nog meer het geval zijn, zelfs als we financieel stevig in de schoenen staan. We moeten op alle niveaus het risico beperken, ook bij overnames.'

De digitalisering dringt zich nu nog sterker op. Sioen zegt dat het zal investeren 'waar mogelijk en nodig'. 'We gaan in de toekomst meer communiceren en proactief informeren via intranet om de banden met het personeel te versterken, zoals we de afgelopen vijf weken hebben gedaan. Ook met het management heb ik sinds het begin van de lockdown voortdurend contact, nu iedereen in België is. Misschien hou ik die virtuele communicatiekanalen wel, ze voorkomen veel stress.

Welke veranderingen gaan nog blijven hangen? 'Op marketingniveau hadden we tijd om dingen in te voeren die structureel nuttig zullen zijn zodra de crisis achter de rug is. Ik ben er zeker van dat ook de hygiënische reflexen in stand zullen blijven. Ik denk zelfs dat mensen minder spontaan handen zullen schudden, zeker op het werk.’

Sioen vindt de aanpak die bij de banken is begonnen positief. 'De overeenkomst die de overheid met de banksector heeft gesloten om de liquiditeit van bedrijven te ondersteunen, was essentieel. Nu hebben we gerichte analyses en actie nodig om de bedrijven te helpen die hard zijn getroffen door de lockdown. De verplichte en langdurige sluiting is voor veel ondernemers een ramp. De overheid zal bovendien de consumptie opnieuw op gang moeten trappen, die zal niet vanzelf weer beginnen.'

IKO Enertherm | 'In Nederland is ondernemersmentaliteit helemaal anders'

Dirk Theuns ©DRIES LUYTEN

Dirk Theuns is de Europese CEO van IKO Enertherm, producent van isolatiemateriaal en in de top drie van dakbedekking wereldwijd. De bitumenterminal aan de Antwerpse haven, waar het bedrijf de roofingmaterialen maakt, lag acht productiedagen stil. Intussen is het bedrijf weer voor 90 procent actief en vanaf volgende week is het opnieuw 'vollenbak', zegt Theuns. 'Een belangrijk deel van onze inkomsten halen we uit de export naar Nederland. Daar heeft de bouw amper stilgelegen, dus konden we gewoon blijven leveren.'

De CEO merkt een andere teneur bij Nederlandse klanten. 'In België kijken we de kat uit de boom, zijn we voorzichtig en wachten we af. In Nederland is de ondernemersmentaliteit helemaal anders. Je zou kunnen denken dat ze daar een loopje nemen met veiligheid en gezondheid, maar niets is minder waar. De fabrieken zijn er op een minstens even veilige manier blijven draaien. Gaandeweg zijn de maatregelen geïmplementeerd, zonder grote problemen.'

'Als bedrijfsleider probeer ik niet te veel mee te gaan in de teneur van angst. Ik wil vooral hoop doorgeven aan mijn personeel. Wat voor mij het duidelijkst veranderd is, is mijn visie op thuiswerk. Ik was daar altijd wat sceptisch over, maar heb mijn mening moeten bijstellen. Dat zal verschuiven in ons beleid: meer alterneren tussen thuis en op kantoor werken.'

'Wij zijn een atypische multinational. We zijn wereldwijd actief, maar hebben ook de typische normen en waarden van een familiebedrijf: een korte communicatieketting en een focus op de lange termijn. Dit jaar zal een verloren jaar zijn voor veel bedrijven, maar we proberen toch door de mist heen te kijken en de toekomst veilig te stellen.'

'Nu ben ik wel blij dat we geen beursgenoteerd bedrijf zijn dat elk kwartaal verantwoording moet afleggen. We zijn ook niet afhankelijk van banken voor leningen en hebben een sterke cashbasis. De grootste vraagtekens? De bereidheid van onze klanten te investeren in grote projecten. We merken al een flink herstel van de omzet nu doe-het-zelfzaken weer open zijn, maar de grote nieuwbouwprojecten blijven belangrijk.'

Vyncke | 'Vanuit je kot zie je geen opportuniteiten'

Peter Vyncke ©Emy Elleboog

'Tijdelijke werkloosheid? Nee. Behalve voor onze receptionisten in Harelbeke', zegt Vyncke. Zijn bedrijf ontwerpt en bouwt installaties om biomassa om te zetten in energie, vooral in Europa en Azië. Daarvoor heeft het wereldwijd 385 werknemers. 'Onze werven lopen door. We moeten onze oude opdrachten uitvoeren. En met die nieuwe contracten waren we al enkele maanden bezig.'

Maar business as usual is het niet. 'Nieuwe klanten vinden is iets anders. Het is knokken. Vanuit je kot zie je geen opportuniteiten. Daar komt nog bij dat de Russen en de Saoedi’s beslist hebben een potje te armworstelen over de olieprijs. Dat heeft ook niet geholpen, want onze technologie is een alternatief voor fossiele brandstoffen.'

De doelstelling van 135 miljoen euro nieuwe orders in 2020 is onhaalbaar geworden. 'Ik zal al blij zijn als we aan 100 miljoen geraken.  Mijn vrouw heeft een zaak in kinderkledij. Ze is helemaal moeten omschakelen van offline naar online met leveringen aan de achterdeur van klanten. Dat is gelukt, bijna zonder omzetverlies. Chapeau, ik ben toch wat jaloers als ik dat zie', zegt hij.

Vyncke ziet ook positieve zaken aan de crisis. 'We overconsumeren alles, het virus heeft daar een vergrootglas op gezet. De files naar Brussel zijn weg nu iedereen thuiswerkt. Dat moeten we meenemen. Als iedereen voor zijn eigen deur veegt en binnen de eigen firma kijkt, komen we al ver. We kunnen niet altijd over alles zeggen dat het de schuld van de sossen is.'

'Voor die laatste deal bijvoorbeeld was ik normaal gezien heen en weer naar Singapore gevlogen. Nu hebben we dat via WhatsApp afgerond. We zullen in de toekomst niet al het persoonlijke contact met klanten verbreken, maar het zal wel met wat minder vliegen en jetlag kunnen.'

Mastermail | 'Collegiale vechtlust om crisis te bestrijden'

‘Na de eerste klap heeft de markt zich razendsnel gereorganiseerd. In drie dagen is een vol orderboekje bij ons teruggevallen tot 10 procent. Het hele bedrijfsleven kreeg een shock, maar na een dag of tien krabbelden sommigen wel recht. Er werden nieuwe initiatieven opgezet, zoals communicatiebureaus die zich volledig op intern bedrijfsoverleg hebben gesmeten. Wij zijn een mailingbedrijf, wij verzenden dingen: dat is heel belangrijk gebleken in deze periode. Toen we door lokale overheden en bedrijven gevraagd werden mee mondmaskers te distribueren, doken veel nieuwe vragen op. We moesten procedures testen en machines aanpassen. Maar voor mij zijn dat ook opportuniteiten. Die vraag naar coronagerelateerde producten gaat nog even aanhouden.’

Daniëlle Vanwesenbeeck (Mastermail)

Vanwesenbeeck wil zich niet laten doen door de crisis. ‘Ik heb nog nooit zoveel collega-ondernemers aan de lijn gehad als nu. Ik merk een grote drang naar samenwerking en gezamenlijke vechtlust om de crisis te bestrijden en je bedrijf recht te houden. Je wordt gedwongen samen creatief na te denken over oplossingen, eigenlijk een nieuwe vorm van cocreatie. Plots maakt iedereen mondmaskers of zoekt iedereen mee naar dopjes voor handgelflesjes. Ik merk zelf dat ik alerter ben dan anders. ik probeer bij alles na te denken of er voor ons een rol in is weggelegd. Het tempo is hoger, maar ik hou van die dynamiek.’ 

Vanwesenbeeck denkt dat de uitkomst minder erg wordt dan oorspronkelijk ingeschat. ‘Er zijn ook voordelen. De digitalisering is versneld. Dat was voor veel bedrijven een werk van lange adem, maar omdat ze nu met een voldongen feit werden geconfronteerd, gaat het plots heel snel. Webshopontwikkelaars spreken van een vraag die maal honderd is gegaan. Veel bedrijven zijn wakker geschud. Wendbaarheid, flexibiliteit en creativiteit zijn onmisbaar, en dat heeft deze crisis een beetje uitvergroot.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie