Beperkt gebruik AstraZeneca kan vaccinaties vanaf mei vertragen

©Wouter Van Vooren

Het vaccin van AstraZeneca wordt de komende vier weken alleen nog ingespoten bij wie ouder is dan 55 jaar. Als de ban langer wordt aangehouden, dreigt vanaf mei vertraging.

Het vaccin van AstraZeneca wordt de komende vier weken alleen nog ingespoten bij wie ouder is dan 55 jaar. Dat hebben de ministers die in ons land voor zorg bevoegd zijn gisteren beslist op een Interministeriële Conferentie. Doordat nu hoofdzakelijk 65-plussers worden ingeënt tegen het coronavirus, levert dat voorlopig geen vertraging op voor de vaccinatiecampagne. Als de ban langer moet worden aangehouden, dreigt vanaf mei wel vertraging.

Het Europees geneesmiddelenbureau erkende gisteren voor het eerst dat er mogelijk een link bestaat tussen de vaccinatie en de tromboses.

Van de 25 miljoen prikken die in de Europese Unie met AstraZeneca werden uitgedeeld, is bij een kleine honderd mensen achteraf een zeer zeldzame trombose in de hersenen vastgesteld. Zo’n twintig mensen zijn daaraan overleden. De trombose lijkt zich vaker voor te doen bij jonge vrouwen, voorlopig is onduidelijk waarom.

Enkele Europese landen, waaronder Nederland, Frankrijk en Duitsland, besloten vorige maand de vaccinatie met AstraZeneca kort op te schorten. Nadien werd ze er heropgestart, maar alleen bij 55- of zelfs 60-plussers. Ons land kende tot gisteren geen beperkingen op het gebruik van het vaccin.

Het Europees geneesmiddelenbureau erkende gisteren voor het eerst dat er mogelijk een link bestaat tussen de vaccinatie en de tromboses. Het EMA blijft wel van oordeel dat de voordelen van een inenting veel zwaarder wegen dan de mogelijke bijwerkingen. ‘Er is een veel hoger risico om te overlijden aan covid dan aan de bijwerkingen’, zei topvrouw Emer Cooke op een persconferentie.

Omboeken

Dit verandert weinig aan onze campagne, die onverminderd doorgaat. We focussen nu op de 65-plussers en op mensen die bepaalde ziektes hebben.
Frank Vandenbroucke
Minister van Volksgezondheid

Toch besloot de Interministeriële Conferentie AstraZeneca de komende maand niet meer te gebruiken bij wie jonger is dan 56 jaar. ‘Dit verandert heel weinig aan onze campagne, die onverminderd doorgaat’, verklaarde minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit) aan VTM Nieuws. ‘We focussen nu op de 65-plussers en op mensen die bepaalde ziektes hebben, dat zijn ook overwegend oudere mensen.’

Er worden geen vaccinatie- uitnodigingen ingetrokken. Wel moet een beperkt aantal -55-jarigen die AstraZeneca zouden krijgen, worden omgeboekt. Voor Vlaanderen gaat het volgens minister van Welzijn Wouter Beke (CD&V) om zo’n 6.000 mensen, die in de plaats een prik met Pfizer-BioNTech of Moderna zullen krijgen.

De grens wordt op 56 jaar gelegd omdat mensen vanaf die leeftijd een stuk kwetsbaarder worden voor het coronavirus. Ze dreigen vaker ernstig ziek te worden, in het ziekenhuis te belanden en zelfs te overlijden. De Interministeriële Conferentie maakte ook de afweging dat de voordelen van het vaccin overduidelijk veel groter zijn dan het uiterst beperkte risico op een trombose.

Een risicoafweging leert dat ook wie jonger is beter af is met een vaccin van AstraZeneca dan zonder. Maar zeker in Franstalig België is er veel weerstand tegen het Brits-Zweedse middel, waardoor Franstalige politici al langer vragende partij zijn om het jongere deel van de bevolking er niet langer mee in te enten. Vandenbroucke hield de boot lang af, maar vreest nu dat hij een eventueel overlijden van een jonge vrouw na een vaccinatie met AstraZeneca niet uitgelegd krijgt.

Voorzorgsmaatregel

De vaccinatiestop met AstraZeneca bij wie jonger is dan 56 jaar is zo voorlopig een voorzorgsmaatregel. Over vier weken wordt een nieuwe evaluatie gemaakt. De hoop is dat er tegen dan meer duidelijkheid is over de oorzaak van de tromboses, zodat ze kunnen worden vermeden.

Er lopen onderzoeken of een eerste spuitje met AstraZeneca kan worden gevolgd door een tweede met Pfizer-BioNTech, maar de resultaten zijn nog niet beschikbaar.

Als er geen duidelijkheid komt en de vaccinatiestop in mei wordt aangehouden, dreigt wel vertraging voor de campagne. Leveringen van AstraZeneca moeten dan ongebruikt blijven liggen, terwijl er nog altijd onvoldoende andere vaccins beschikbaar zijn om de hele bevolking in te enten. Volgens vaccinoloog Pierre Van Damme, lid van de vaccinatietaskforce, kan het in dat geval twee tot drie weken langer duren voor de campagne voor de brede bevolking kan worden opgestart.

Daarenboven rijst dan de vraag wat moet gebeuren met de tweede dosissen van AstraZeneca, die normaal vanaf mei worden gezet. Een groot deel van het zorgpersoneel dat jonger is dan 56 jaar is met dat vaccin ingeënt. Vandenbroucke gaat het EMA vragen wat voor die mensen een oplossing kan zijn. Er lopen onderzoeken of een eerste spuitje met AstraZeneca kan worden gevolgd door een tweede met Pfizer-BioNTech, maar de resultaten zijn nog niet beschikbaar.

Als AstraZeneca ook na mei niet bij -56-jarigen kan worden gebruikt, duurt het een pak langer voor de volledige bevolking is gevaccineerd. We zouden dat punt dan op zijn vroegst in september halen in plaats van de meest optimistische schattingen van eind juli.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie