analyse

China wijst wereld de weg naar economisch herstel

Nu China het coronavirus vrij goed onder controle heeft, vinden consumenten stilaan weer de weg naar de winkels en fastfoodketens. ©EPA

Terwijl de Verenigde Staten en Europa verwoed Covid-19-branden blussen, schudt coronabakermat China de crisis van zich af. In de zomer stond de Aziatische economie garant voor flinke groei, al is het herstel broos. 'De gezinnen consumeren voorzichtig. De tweede golf in Europa kan tot in China jobs kosten.'

Net als in de rest van de wereld gaat 2020 ook in China de annalen in als een bewogen jaar. Wat decennia ondenkbaar leek, gebeurde begin dit jaar toch: voor het eerst sinds 1992 dook de op een na grootste economie ter wereld in de rode cijfers. Niet het onvoorspelbare handelsbeleid van de Amerikaanse president Donald Trump was daar debet aan. De 'eer' ging naar het nog nukkigere coronavirus.

De uitbraak van Sars-CoV-2 in de Chinese miljoenenstad Wuhan dwong de autoriteiten eind januari tot radicale ingrepen. Weken mochten de inwoners van de provincie Hubei, waartoe Wuhan behoort, hun woning amper uit. Zelfs niet om te werken. Fabrieken gingen onherroepelijk dicht. De strikte lockdown deed het bruto binnenlands product (bbp) in januari-maart met 6,8 procent krimpen in vergelijking met begin 2019.

Wereldwijde bestellingen

De ingrijpende maatregelen hadden wel impact in de strijd tegen de verspreiding van het coronavirus. Bij het begin van de lente was het aantal besmettingen zo drastisch teruggevallen dat Peking het slot weer van de economie haalde.

25 procent
exportaandeel
Terwijl andere exportlanden dit voorjaar in lockdown zaten, slaagde China erin zijn aandeel in de werelduitvoer op te krikken van 20 naar 25 procent.

Fabrieken draaiden snel weer op volle toeren. Niet alleen dankzij een scheut stimulus van de overheid, maar ook omdat Sars-CoV-2 voet aan de grond gekregen had op andere continenten. Vanuit alle hoeken van de wereld lopen bestellingen voor medisch materieel zoals mondmaskers en ontsmettingsmiddelen binnen. De vraag naar computers, schermen en hoofdtelefoons boomt, nu telewerken de norm is.

Ironisch genoeg legde het coronavirus net zijn bakermat geen windeieren. Terwijl andere exportlanden dit voorjaar in lockdown zaten, slaagde China erin zijn aandeel in de werelduitvoer op te krikken van 20 naar 25 procent. Die groei vertaalde zich in april-juni in economisch herstel. Jaar op jaar zwol het bbp met 3,2 procent aan.

Gezinnen

De positieve trend zette zich ook tijdens de zomer door, bleek maandag uit cijfers van het Chinese National Bureau of Statistics. In juli-september trok het Chinese bbp met 4,9 procent aan in vergelijking met dezelfde periode een jaar eerder. Mede dankzij die prestatie laat de Aziatische reus over de negen eerste maanden van 2020 jaar op jaar een bescheiden groei van 0,7 procent optekenen.

©Mediafin

De industrie was een erg belangrijke motor voor de op een na grootste economie ter wereld. Maar ook de gezinnen haalden de vinger voorzichtig weer van de knip. In september lagen de kleinhandelsverkopen 3,3 procent hoger dan een jaar eerder. In maart was er nog een recordkrimp van 15,8 procent.

'China handelde snel. Niet alleen om de verspreiding van het coronavirus in te dijken, maar ook om de economie te steunen met renteverlagingen, leningen aan provinciale besturen en kredietprogramma's voor kmo's', zei Eswar Prasad, een China-expert aan de Cornell University, onlangs in de Amerikaanse zakenkrant The Wall Street Journal.

Gedegen coronabeleid

Tot de stimulusmaatregelen van de Chinese overheid behoorden de voorbije maanden belastingverlagingen, mildere kapitaaleisen voor banken of de verdeling van aankoop- en kortingsbonnen onder de bevolking. Maar een cruciale schakel op het pad naar groei is zeker ook een gedegen coronabeleid.

Nadat China de eerste golf onder controle had gekregen, gaf het het longvirus amper speelruimte. Als in een stad enkele nieuwe gevallen opduiken, schrikken de autoriteiten er niet voor terug een strikte lockdown op te leggen tot alle inwoners getest en de geïnfecteerde mensen geïsoleerd zijn.

0,7 procent
groei
De Aziatische reus laat over de negen eerste maanden van 2020 jaar op jaar een bescheiden groei van 0,7 procent optekenen.

'Als China de afgelopen maanden een ding bewezen heeft, is het dat stimulus hand in hand gaat met een efficiënte controle van het virus. Zolang het virus niet onder controle is, kan de economie nauwelijks herstellen', zegt Prasad.

De sterke economische prestaties van China laten buitenlandse investeerders niet onberoerd. Enkele dagen geleden lokte de eerste obligatie die rechtstreeks door Amerikaanse beleggers gekocht kon worden erg veel interesse. De aandelenmarkten van Sjanghai en Shenzhen realiseerden vorige week een record met een kapitalisatie van meer dan 10.000 miljard dollar.

Lagere en middeninkomens

Toch waarschuwen analisten voor overdreven optimisme. 'De tweede coronagolf in Europa kan Chinese consumenten ertoe aanzetten de vinger weer op de knip te houden uit schrik voor extra jobverlies bij nieuwe lockdowns in Europa', zei de econoom Yoshikiyo Shimamine aan het persagentschap Bloomberg.

Omdat de overheid er niet in geslaagd is de door corona uitgediepte kloof tussen arm en rijk te verkleinen, blijft het herstel van de binnenlandse consumptie fragiel.
Wang Jun
Onderzoeker Chinese denktank

Vooral de lagere en middeninkomens kunnen snel opnieuw op hun spaarcenten zitten. Zij waren dit voorjaar de grote slachtoffers van de strikte coronamaatregelen. En zij wisten, in tegenstelling tot de meestgegoeden, amper een graantje mee te pikken van het stimulusbeleid.

'Omdat de overheid er niet in geslaagd is de door corona uitgediepte kloof tussen arm en rijk te verkleinen, blijft het herstel van de binnenlandse consumptie fragiel. Er zijn veel meer Chinezen met een laag dan met een hoog inkomen', stipt Wang Jun, onderzoeker bij een Chinese denktank, aan.

Lees verder

Advertentie
Advertentie