De koers naar de vrijheid verloopt in vier etappes

©BELGA

De federale en de Vlaamse regering hebben elk hun eigen plan voor de afbouw van de coronamaatregelen, maar beide willen sneller versoepelen dan de experts. Nog beter testen, een doeltreffende quarantaine en ventilatie kunnen volgens coronacommissaris Pedro Facon het virus onder controle helpen te houden.

Na de heropening van de terrassen afgelopen zaterdag heeft politiek België de smaak van de vrijheid te pakken. Op een vergadering van het Overlegcomité dinsdag willen de federale en regionale topministers een stappenplan voor verdere versoepelingen van de coronamaatregelen op tafel leggen. De rode draad is dat de politiek sneller wil gaan dan de experts adviseren. Het aanvankelijke doel van de vergadering was een versoepelingskalender voor evenementen uit te werken, maar zeker vanuit de Vlaamse regering werd de druk opgevoerd om met een alomvattend kader te komen.

Steven Van Gucht: 'We kunnen eind mei onder of rond 500 bezette bedden op intensieve zorg uitkomen'

De dalende ziekenhuisopnames zijn goed nieuws, gaf viroloog Steven Van Gucht dinsdagmiddag aan op de persconferentie van gezondheidsinstituut Sciensano. 'We kunnen nog steeds eind mei onder of rond de 500 bezette bedden op intensieve zorg uitkomen', verzekert Van Gucht. Concreet nam het aantal opnames de afgelopen week met 17 procent af tot gemiddeld 159,9 per dag. Er liggen nog 2.225 patiënten in het ziekenhuis en 711 op intensieve zorg. 'Dat toont aan dat de vaccinatiecampagne werkt. Het percentage 80-plussers neemt opvallend af, terwijl dat bij 40- en 50-plussers net toeneemt.'

De Vlaamse regering-Jambon legde afgelopen weekend met haar plan van de vrijheid een versoepelingsschema op tafel. Vlaanderen wil de coronamaatregelen in vier stappen afbouwen om in oktober in het rijk der vrijheid te belanden. Door zelf met een plan op de proppen te komen hoopt minister-president Jan Jambon (N-VA) zich na een moeilijke periode opnieuw op de kaart te zetten. Tijdens de pandemie moest de Vlaams-nationalist tot zijn grote ergernis de beslissingen van het Overlegcomité vaak ondergaan.

Festivals

Premier Alexander De Croo (Open VLD) is niet van plan zich zomaar opzij te laten drummen. Na overleg met de Vlaamse regering en nog voor Jambon zijn plannen kon ontplooien, verklaarde de eerste minister dat festivals in augustus onder voorwaarden weer mogelijk worden. Maandag klopte de federale regering ook een eigen versoepelingsplan af.

500
Covidpatiënten
Versoepelingen komen er pas als er minder dan 500 covid-patiënten op de intensieve liggen.

Het politieke opbod verontrust de virologen. Epidemiologische modellen wijzen uit dat we ondanks het snel stijgende aantal vaccinaties nog niet helemaal uit de gevarenzone zijn. Bovendien baart de opkomst van de allicht besmettelijkere Indiase variant zorgen. De vaccins werken daar mogelijk niet even goed tegen als tegen de Britse variant. Erika Vlieghe, de voorzitter van de expertengroep GEMS, liet afgelopen weekend optekenen dat ze het voorstel van de premier niet steunt.

Drempels

Toch bouwen ook de Vlaamse en de federale regering voorzichtigheid in. Beide willen pas versoepelingen doorvoeren als een vastgelegd aantal mensen is gevaccineerd, het aantal opnames van covidpatiënten in de ziekenhuizen in dalende lijn zit en er minder dan 500 mensen met covid op de intensieve liggen. Ter vergelijking: nu zijn dat er 700.

In beide plannen wordt gewerkt met vier versoepelingsmomenten. De Vlaamse regering wil een volgende ronde - waarbij cafés en restaurants weer binnen klanten mogen ontvangen - doorvoeren op 1 juni, federaal wil wachten tot 9 juni. Beide leggen verdere versoepelingen op 1 juli, 1 augustus en 1 september voor. Achter de schermen werd maandag, ter voorbereiding van het Overlegcomité, een hele dag overlegd om de voorstellen op elkaar af te stemmen. De uiteindelijke beslissing valt pas tijdens de vergadering, waardoor de voorlopige scenario’s (zie inzet onderaan) nog kunnen worden omgegooid.

Met wat nu op tafel ligt, wordt er sneller versoepeld dan in het scenario dat de experts van het coronacommissariaat naar voren schoven. Maar coronacommissaris Pedro Facon begrijpt het politieke ongeduld. ‘We zitten op een kantelpunt van acuut risicobeheer naar proactief risicobeheer. We moeten die overgang maken, maar doordacht. Als we voorgoed af willen van de lockdownlogica, moeten we erop toezien dat de randvoorwaarden voor het risicobeheer vervuld zijn.'

Als we voorgoed af willen van de lockdownlogica, moeten we erop toezien dat de randvoorwaarden voor het risicobeheer vervuld zijn.
Pedro Facon
Coronacommissaris

Ventilatie

Facon doelt op verdedigingsmuren tegen het coronavirus, zoals het zeer uitgebreid testen, doeltreffende quarantaine, het aanpakken van nieuwe uitbraken en inzetten op een goede ventilatie. 'Nog altijd zijn er op vele vlakken mogelijkheden tot verbetering. Laat ons de vooruitgang die we het voorbije jaar hebben gerealiseerd doorzetten en verankeren voor de toekomst.’

Vooruitgang is er zeker geboekt, maar toch stropt het nog te vaak op veel van die punten. Zo zou de terugkeer naar school na de paasvakantie gepaard gaan met het intensief testen van leerkrachten, maar allicht lukt dat ten vroegste pas vanaf volgende week. Het preventief testen van werknemers komt moeilijk van de grond. Als vanaf juni de cafés en restaurants weer binnen klanten mogen ontvangen en ook evenementen binnen op beperkte schaal mogelijk worden, moet dat gepaard gaan met ventilatievoorschriften en controles, maar die staan nog te weinig op punt.

Én een hele versoepelingsagenda tot september uittekenen én zorgen voor de juiste randvoorwaarden, het heeft tot gevolg dat de kar voor het Overlegcomité zeer zwaar geladen raakt. De kans bestaat dan ook dat de politiek niet al het werk in één keer doet. Er gaan alvast stemmen op om te focussen op de dringendste zaken.

Gezien de gemaakte beloftes is dat het perspectief voor de evenementensector en de uitwerking van het Europese vaccinatiepaspoort. Dat certificaat moet deze zomer reizen binnen de Europese Unie mogelijk maken, maar een van de vragen is nog of gevaccineerde reizigers zich bij hun terugkeer uit een rode zone moeten laten testen en in quarantaine moeten gaan. Allicht hoeven ze dat niet meer te doen.

Wat wil de federale regering?

9 juni

  • Telewerk: blijft verplicht waar het kan. Wel mogelijkheid om een dag per week naar de werkvloer terug te keren, met maximaal 10 procent van personeel aanwezig. 
  • Cafés en restaurants: met vier personen binnen, open tot 22 uur.
  • Evenementen: indoor tot 200 personen, zittend en met mondmasker, met maximale bezetting van zaal van 75 procent. Outdoor tot 400 personen.
  • Jeugdwerk: activiteiten met maximaal 50 personen.
  • Erediensten, huwelijken en begrafenissen: 100 indoor, 200 outdoor.
  • Tot vier knuffelcontacten.
  • Andere: bioscopen, sauna's en jacuzzi's open.

1 juli

  • Telewerk: aangeraden, maar niet langer verplicht.
  • Evenementen: indoor tot 2.000 personen, zittend en met mondmasker, met maximale bezetting van zaal van 80 procent. Outdoor tot 2.500 personen.
  • Horeca: verdere, nog te bepalen, versoepelingen.
  • Jeugdwerk: maximaal 100 personen, overnachtingen toelaten.
  • Erediensten, huwelijken en begrafenissen: 200 indoor, 400 outdoor.
  • Reizen: niet langer test en quarantaine voor wie gevaccineerd is en terugkeert uit een rode zone.

1 augustus

  • Evenementen: indoor tot 3.000 personen met mondmasker. Outdoor tot 5.000. Grotere festivals kunnen met een vaccinatiepaspoort of negatieve test.

1 september

  • Evenementen: indoor tot 5.000 personen, outdoor tot 10.000. Geen maximaal aantal aanwezigen indien vaccinatiepaspoort of negatieve test.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie