Advertentie
Advertentie
analyse

Deltavariant verpest Bidens ‘summer of joy’

Wie geen bewijs van volledige vaccinatie voorlegt, krijgt weldra wekelijks een wisser in de neus en wacht een mondmaskerplicht op de werkplek. ©EPA

Een ‘summer of joy’. Die stelde Joe Biden de Amerikanen een maand geleden in het vooruitzicht. Maar de deltavariant blijkt een serieuze spelbreker. Een vierde coronagolf dwingt de president alle zeilen bij te zetten om te voorkomen dat de economie weer uit koers raakt.

‘Tweehonderdvijfenveertig jaar geleden riepen we onze onafhankelijkheid uit van een koning in een ver land. Vandaag staan we op het punt ons onafhankelijk te verklaren van een dodelijk virus. Dankzij onze heroïsche inspanningen om een vaccin te ontwikkelen hebben we de bovenhand gehaald op het virus. We kunnen weer gewoon ons leven leiden, onze kinderen kunnen opnieuw naar school, onze economie ronkt weer.’

Met die woorden poogde Joe Biden zijn landgenoten op 4 juli - wanneer de Amerikanen hun onafhankelijkheidsverklaring van de Britse koning George III herdenken - na anderhalf jaar corona-ellende in blijmoedige sferen te brengen. Het rijk der vrijheid en de terugkeer naar een normaal leven waren nu echt wel vlakbij, luidde de hoopgevende boodschap.

Waar gaat het over?

De Amerikaanse president Joe Biden stelde zijn landgenoten op 4 juli een terugkeer naar het normale leven in het vooruitzicht. Een maand later zijn de VS in de ban van de vierde coronagolf.

Waar liep het fout?

De erg besmettelijke deltavariant gooide, net als in Europa, roet in het eten. Zeker in staten met een lage vaccinatiegraad verspreidde die mutant zich als een lopend vuurtje.

Wat doet Biden?

De president zet influencers in om tieners, twintigers en dertigers tot een prik te verleiden. Ook federale ambtenaren port hij om zich te laten vaccineren. Met die acties hoopt hij de impact op de economie te beperken.

Een maand later is de stemming helemaal omgeslagen. In het Witte Huis heeft het optimisme van Independence Day plaatsgemaakt voor bekommernis. Een blik op de coronastatistieken volstaat om de wisseling in gemoedstoestand te begrijpen.

Terwijl de Verenigde Staten op 4 juli gemiddeld zo’n 11.000 nieuwe infecties per dag registreerden, zijn dat er nu bijna 86.000. Net zoals in Europa verpest de deltavariant de ‘summer of joy’. Sinds die mutant uit India in de VS dominant is, spoelt een vierde coronagolf genadeloos over het uitgestrekte land.

Nog meer dan de infectiecijfers baren de hospitalisaties de beleidsmakers zorgen. Vandaag liggen zowat 46.500 covidpatiënten in Amerikaanse ziekenhuizen. Een maand geleden waren dat er ongeveer 17.300. In staten als Mississippi, Missouri, Louisiana, Arkansas, Florida en Texas gaan alarmbellen af. Door de toevloed aan coronagevallen stellen almaar meer ziekenhuizen er de niet-dringende zorg weer uit.

Vaccintwijfelaars

Het is geen toeval dat de situatie het penibelst is in de politiek conservatieve zuidelijke staten en in de regio’s in het centrum van het land. Daar is de vaccinatiegraad het laagst (zie kaart). Spijts gratis kinderopvang, toegangstickets voor sportwedstrijden, gratis pintjes, een loterij met tickets van luchtvaartmaatschappij United Airlines, cash geld, deur-aan-deur- en telefooncampagnes en de inschakeling van prikbussen waren heel wat bewoners daar de afgelopen maanden maar moeilijk tot een inenting te bewegen.

De verbetenheid van de vaccinweigeraars en -twijfelaars - als gevolg van complottheorieën, desinformatie of onwetendheid, politieke, ideologische, religieuze, medische of pragmatische overwegingen - weegt op Bidens humeur. De ergernis sijpelt almaar vaker door in speeches. ‘Als je niet ingeënt bent, ben je helemaal niet zo verstandig als ik dacht. Een ding staat vast: als die 100 miljoen niet-gevaccineerden zich lieten prikken, zouden we ons vandaag in een andere wereld bevinden’, liet hij zich op 27 juli ontvallen. ‘De pandemie die we nu beleven, is een pandemie van niet-gevaccineerden’, zei hij een dag later. Waarna hij zijn landgenoten smeekte hun mouw op te rollen voor een spuit.

Dat het dossier de president beroert, is niet verwonderlijk. Hij beschouwt de vooruitgang in de strijd tegen het coronavirus als een van zijn belangrijkste verwezenlijkingen sinds zijn inauguratie. Van meet af aan trok hij het dossier naar zich toe. Zo voerde hij de dag van zijn aantreden bij presidentieel decreet al een mondmaskerplicht in de openbare ruimte in.

Als je niet ingeënt bent, ben je helemaal niet zo verstandig als ik dacht. Als die 100 miljoen niet-gevaccineerden zich lieten prikken, bevonden we ons in een andere wereld.
Joe Biden
Amerikaanse president

Daarnaast zette hij in op de coördinatie van de productie en de distributie van vaccins. Met succes. De prikcampagne schoot, in tegenstelling tot in Europa, pijlsnel uit de startblokken in de VS (zie grafiek). Op zijn 58ste dag als president kon Biden aankondigen dat 100 miljoen spuiten waren gezet. Op dag 92 werd de kaap van 200 miljoen prikken gerond. Alles verliep zo voorspoedig dat de Democraat hardop begon te dromen van een nieuwe mijlpaal: dat tegen 4 juli 70 procent van de volwassen Amerikanen zeker één dosis van een coronavaccin gekregen zou hebben. Een maand na die streefdatum is dat objectief eindelijk bereikt.

De corona-aanpak van de president krijgt applaus van de bevolking. In een peiling van YouGov voor CBS News gaf twee derde van de ondervraagden Biden onlangs een pluim. De president beseft evenwel dat het tij snel kan keren als de deltavariant zo’n ravage aanricht dat het dagelijkse leven van de Amerikanen opnieuw verstoord raakt.

Coronacrash

Daarnaast is het Witte Huis beducht voor de mogelijke economische impact van een nieuwe coronaopstoot. Sneller dan Europa schudden de VS de coronacrash van zich af. Tot dusver bleek het herstel robuust. Tijdens de eerste drie maanden van 2021 groeide de grootste economie ter wereld met 6,3 procent op jaarbasis tegenover het vorige kwartaal. In de periode april-juni dikte het bruto binnenlands product (bbp) met 6,5 procent aan. Voor het eerst bevindt de economische activiteit zich weer op prepandemiepeil.

Dreigt de deltavariant alles weer op losse schroeven te zetten? Economen denken van niet. ‘Tot nu bestaan maar weinig aanwijzingen dat de mutant de economische activiteit significant treft of weegt op de uitgaven voor diensten. Al blijkt uit rondvragen wel dat mensen weer meer aarzelen om zich fysiek te verplaatsen door zorgen over het virus’, zeiden Stephen Juneau en Anna Zhou, economen bij Bank of America, enkele dagen geleden in een analyse over de impact van de deltavariant op de economie.

De vierde coronagolf doorkruist wel de plannen van heel wat bedrijven om het leeuwendeel van hun werknemers vanaf de tweede helft van september weer naar kantoor te halen. Bovendien kan in bepaalde sectoren een nog groter tekort aan werkkrachten ontstaan als mensen na besmettingen of bij hoogrisicocontacten in quarantaine moeten of zich gedwongen zien hun kinderen thuis op te vangen als scholen door opflakkeringen de deuren opnieuw sluiten.

Influencers

Biden beseft dat hem weinig andere opties resten dan het nastreven van groepsimmuniteit via massale vaccinaties als hij de economie de komende maanden maximaal wil openhouden. Hij zet dan ook alle zeilen bij om zoveel mogelijk vaccinsceptici over de streep te trekken.

Door jonge sterren op TikTok, YouTube en Instagram vaccinatieoproepen te laten verspreiden onder hun volgers hoopt het Witte Huis tieners, twintigers en dertigers te overtuigen zich te laten inenten. Uit data van de Amerikaanse Centers for Disease Control and Prevention (CDC) blijkt dat minder dan de helft van de Amerikanen tussen 18 en 39 jaar volledig gevaccineerd is. Van de 12- tot 17-jarigen moet nog 58 procent geprikt worden.

Ook federale ambtenaren of onderaannemers uit de privésector die voor de overheid werken, poogt Biden te porren. Wie geen bewijs van volledige vaccinatie voorlegt, krijgt weldra wekelijks een wisser in de neus en wacht een mondmaskerplicht op de werkplek. Daarnaast mag die medewerker niet meer op dienstreis.

Een vaccinatieplicht voert de president niet in. Die bestaat wel in heel wat ziekenhuizen, grote gezondheidscentra en op honderden hogescholen en universiteiten. Ook almaar meer privébedrijven - van Google en Facebook over The Washington Post en Netflix tot Morgan Stanley en BlackRock - kondigen aan medewerkers alleen opnieuw op kantoor toe te laten als ze bewijzen dat ze volledig ingeënt zijn.

Maar zelfs dan lijken mondmaskers niet meteen van de werkvloer te verdwijnen. Omdat recent onderzoek aantoonde dat gevaccineerden die besmet zijn met de deltavariant grote hoeveelheden virus in de neus en de keel hebben, raadt het CDC - twee maanden na de intrekking van de aanbeveling - het gebruik van mondkapjes in binnenruimtes opnieuw aan om de kans op verspreiding van de erg besmettelijke virusvariant in te dijken.

De demarches van de president en het CDC leidden de afgelopen dagen tot controverse in de VS. Vooral Republikeinse kringen steigeren. Meerdere politici en kiezers van de Grand Old Party (GOP) kanten zich vierkant tegen de initiatieven en weigeren weer een mondmasker te dragen.

In sommige staten waar de Republikeinen aan de macht zijn, poogt de GOP Biden en co. actief spaken in de wielen te steken. In sneltreinvaart bekrachtigen parlementen wetten die een mondmasker- of vaccinatieplicht in openbare ruimtes in hun regio verbieden. De acties bewijzen nogmaals hoe hypergepolitiseerd het thema is in de VS. Zelfs al staat de volksgezondheid op het spel.

Bondgenoot

Misschien blijkt Bidens ergste nachtmerrie in de strijd tegen het coronavirus, de deltavariant, uiteindelijk zijn grootste bondgenoot in zijn queeste naar groepsimmuniteit. Niet alleen omdat niet-gevaccineerde mensen die besmet raken antistoffen tegen het virus opbouwen, maar ook omdat de mutant dezer dagen zelfs grote twijfelaars ertoe aanzet toch een prik te reserveren. In staten met de laagste vaccinatiegraad gingen de jongste twee weken heel wat mensen overstag toen ze jongere familieleden of vrienden plots erg ziek zagen worden of in het ziekenhuis zagen belanden door de deltavariant.

Bidens summer of joy mag dan wel verpest zijn, het Witte Huis koestert intussen toch een klein beetje hoop dat de vaccinatiegraad in grote delen van het land tegen de herfst hoog genoeg is om een vijfde nationale coronagolf te voorkomen. En zo te vermijden dat de snel groeiende economie, een belangrijke troef in de aanloop naar de tussentijdse Congresverkiezingen van 2022, uit koers raakt.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie