analyse

Eerst versoepelen in buitenlucht en scholen, horeca en reizen pas veel later

De corona-experts willen de cafés en de restaurants pas in een latere versoepelingsgolf heropenen. ©AFP

De expertengroep Gems legt het Overlegcomité vrijdag een erg voorzichtige exitstrategie voor. Vanaf april kan iets meer in de buitenlucht en in de scholen. Een heropening van de cafés en de restaurants, onder strikte voorwaarden en alleen de terrassen, lijkt in het beste geval voor mei.

Iedereen zou het graag anders zien, maar voor de komende vier weken laat de expertengroep Gems geen enkele ruimte voor versoepelingen. Dat blijkt uit het rapport van de experts die de overheid adviseren en dat De Tijd kon inkijken. Het betekent echter niet dat de federale en regionale topministers vrijdag in het Overlegcomité geen enkele versoepeling zullen aankondigen. Uiteindelijk hakken de politici de knoop door.

Met een eenvoudig tabelletje maken de experts duidelijk hoe precair de epidemiologische situatie is. Eind juni, toen de eerste golf twee maanden achter de rug was en we na versoepelingen waren teruggekeerd naar een ietwat normaal leven, werden in ons land dagelijks 83 coronagevallen opgetekend. Er waren dagelijks 16 ziekenhuisopnames voor covid en 37 mensen lagen op intensieve zorg. Nu tellen we dagelijks meer dan 2.200 coronagevallen en 125 opnames en hebben ongeveer 360 mensen intensieve verzorging nodig.

Vrees voor derde golf

Door die cijfers, die ook nog eens in stijgende lijn gaan, door de onzekerheid over de besmettelijkheid van de Britse variant en door de trage start van de vaccinatiecampagne oordelen de experts dat het ‘opheffen van de maatregelen nog altijd kan leiden tot een derde golf’. De hoop is dat binnen een maand meer mogelijk wordt, zoals al bleek uit de persconferentie die premier Alexander De Croo (Open VLD) maandag gaf. ‘We verwachten dat de vaccinatiecampagne en het weer een positieve impact zullen hebben op het aantal besmettingen en het aantal nieuwe ziekenhuisopnames’, klinkt het in het rapport.

We verwachten dat de vaccinatiecampagne en het weer een positieve impact zullen hebben op het aantal besmettingen en het aantal nieuwe ziekenhuisopnames.
Experten Gems

De experten tekenden ook een strategie voor versoepelingen uit. Zoals eerder duidelijk werd, werken ze niet met data maar met een ‘contactbudget’. Hoe groot dat budget is, wordt bepaald door de toestand van de epidemie. Hoe minder besmettingen en ziekenhuisopnames, hoe meer mogelijk is. Versoepelingen worden ingedeeld naargelang de voetafdruk die ze nalaten. Daarbij wordt gekeken naar de epidemiologische impact, maar ook naar de impact op het psychologisch welzijn en op de economie. Meerdere versoepelingen met een kleine voetafdruk wegen even zwaar door als één versoepeling met een grotere afdruk.

Eerst kleine versoepelingen

In een eerste fase, dus ten vroegste vanaf april, zijn volgens de experts alleen kleinere versoepelingen mogelijk. Die fase loopt tot minstens 70 procent van de kwetsbaren is ingeënt, hopelijk ergens in mei. Dan komt er ruimte voor grotere versoepelingen. Al zal het met de handrem op zijn, zolang er geen groepsimmuniteit is en dus minstens 70 procent van de bevolking is gevaccineerd.

Tijdens de eerste fase zouden acht tot tien mensen elkaar in de buitenlucht moeten kunnen zien in plaats van maximaal vier vandaag. Het Overlegcomité wil die versoepeling, tegen het Gems-advies in, al op korte termijn doorvoeren. Voor het aantal knuffelcontacten blijven de experts streng: in eerste instantie raden ze aan dat op een te houden, om het daarna met tussenpozen te verhogen tot twee en vier.

Grote bijeenkomsten thuis blijven in eerste instantie uit den boze. 'Familiebijeenkomsten en feestjes moeten zo lang als mogelijk worden vermeden omdat ze een hoge epidemiologische impact kunnen hebben', klinkt het. Om te voorkomen dat mensen thuis toch met meer volk samentroepen, pleit de Gems ervoor de avondklok niet te vroeg te lossen.

Onderwijs

Telewerken waar het kan blijft volgens experts tijdens de eerste fase van de versoepelingen de norm. Dat moet ruimte creëren voor andere versoepelingen, zoals in het onderwijs. Voor de leerlingen in de tweede en de derde graad van het secundair onderwijs, die maximaal de helft van de tijd fysiek naar school mogen, is vanaf de paasvakantie een geleidelijke terugkeer naar voltijds fysiek onderwijs mogelijk. Studenten in het hoger onderwijs zouden vanaf dan één dag per week weer naar de les kunnen, al wil het Overlegcomité ook op dat vlak sneller gaan.

Familiebijeenkomsten en feestjes moeten zo lang als mogelijk worden vermeden omdat ze een hoge epidemiologische impact kunnen hebben.
Experten Gems

Tijdens een eerste versoepelingsfase moet sporten in de buitenlucht mogelijk worden met tien mensen. Culturele activiteiten in de buitenlucht en in kleine groepen kunnen volgens de experts ook deel uitmaken van de eerste fase. Als de protocollen worden gerespecteerd en niet te veel publiek wordt toegelaten, kunnen voorstellingen met publiek heropstarten in een tweede of derde golf van versoepelingen. Hetzelfde geldt voor religieuze bijeenkomsten - alleen begrafenissen zouden vroeger kunnen. Ook indoorsportactiviteiten en het toelaten van publiek voor sportwedstrijden zijn voor latere fases.

Streng voor horeca

Met de cafés en de restaurants blijven de experts bijzonder voorzichtig. Pas in een latere fase van de versoepelingen - het staat niet letterlijk in het rapport, maar reken dus niet voor het begin van mei - zouden ze op een terras maximaal vier personen per tafel willen toelaten. Klanten binnen ontvangen is, mits voldoende ventilatie, voor een nog latere fase. Eigenaars van feestzalen zullen zelfs nog langer moeten wachten.

Wie toch reist en terugkeert uit een rode zone moet verplicht worden getest en in quarantaine gaan. De experten roepen op om daarvoor quarantainehotels te gebruiken.

Het strengst blijft de Gems voor reizen en grote evenementen. De groep raadt grote evenementen zoals festivals en alle vormen van internationaal reizen af, dus ook zakenreizen, tot er groepsimmuniteit is onder de Belgische bevolking. Wanneer we dat punt bereiken, hangt af van hoe snel de vaccinatiecampagne verloopt. Maar allicht lukt dat niet voor het begin van de zomervakantie. Wie toch reist en terugkeert uit een rode zone moet verplicht worden getest en in quarantaine gaan. De experten roepen op om daarvoor quarantainehotels te gebruiken.

Nogmaals, het Overlegcomité hoeft de aanbevelingen van de Gems niet op te volgen. Vanuit de publieke opinie en allerhande belangengroepen komt er ongetwijfeld druk om sneller te gaan. Maar wil de politiek een derde golf vermijden, blijven de adviezen een belangrijke leidraad bij het afbouwen van de coronamaatregelen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie