Farma onder druk door patentdiscussie

©AFP

De coronavaccinmakers zagen hun koersen donderdag fors dalen na uitspraken van de Amerikaanse president Joe Biden over het vrijgeven van vaccinpatenten. De Europese Unie ziet het opschorten van octrooien echter niet als ultiem redmiddel om de vaccinproductie wereldwijd aan te zwengelen.

De aandelen van Covid-19-vaccinmakers kregen donderdag klappen met koersdalingen van enkele procenten bij Pfizer en een val tot 15 procent bij partner BioNTech.

De verkoopgolf in biofarma-aandelen komt er na de bocht van de Amerikaanse president Joe Biden: hij wil de octrooibescherming van Covid-19-middelen tijdelijk schorsen om de pandemie ook in armere landen sneller te bestrijden.

De klap komt boven op een eerdere tegenwind voor de farmasector. ‘Sinds de piek in februari zijn biofarma-aandelen zowat een kwart gezakt. Uit vrees voor renteverhogingen en voor hogere belastingen en strengere regels voor grote overnames in de VS’, zegt Lenny Van Steenhuyse, analist van het beurshuis KBC Securities. De farmawereld volgt de discussie met argusogen omdat het inperken van patenten, zelfs tijdelijk, een belangrijk precedent kan zijn in een sector die volledig steunt op octrooibescherming.

We zullen nooit aanvaarden dat octrooien eenzijdig worden vrijgemaakt.
EU-diplomaten

India en Zuid-Afrika vroegen een halfjaar geleden al een patentban om zware corona-uitbraken te kunnen bestrijden. Met het schrappen van octrooirechten kunnen ook andere spelers snel en zonder kosten vaccins produceren, is de redenering. Al tientallen landen steunen het voorstel. Na Biden zegt ook EU-Commissievoorzitster Ursula von der Leyen ‘open te staan voor de discussie’. Ze houdt met die woorden meer dan één slag om de arm. Vanavond beraden de EU-regeringsleiders zich in Porto over een standpunt. De Duitse regering wil dat de patenten beschermd blijven.

Geen quick fix

Het opheffen van de octrooien is geen ‘quick fix’. De beslissing gebeurt in de schoot van de Wereldhandelsorganisatie (WHO) en vereist unanimiteit: in het meest optimistische scenario is daar 1,5 jaar voor nodig. Maar de discussie kan ook eindeloos aanslepen.

Europa wil die discussie in de WHO aangaan, maar die zal niet leiden tot een grotere productie van vaccins in de wereld, zeggen EU-toplui en premier Alexander De Croo (Open VLD) in koor. De transfer van technologie is even cruciaal bij biologische productieprocessen. Perikelen bij toeleveranciers in Henegouwen en het Amerikaanse Baltimore toonden recent de complexiteit van vaccinproductie aan.

De pandemie en de komst van nieuwe varianten kan alleen gestopt worden als wereldwijd wordt gevaccineerd. Europa vreest dat Biden voor de vaak sprak om de linkerzijde in zijn partij te paaien. Heeft hij alle vaccins op het oog, ook de mRNA-vaccins van Pfizer en Moderna? Speelt hij die belangrijke technologie via Afrika door naar de rivaal China?

Europa en het farmapowerhouse België bouwden dankzij de mRNA-techniek een competitief voordeel op in de wereld. We willen dat niet kwijtspelen, zeggen EU-bronnen. Als blijkt dat het vrijgeven van patenten de productie kan opdrijven, zal dat gebeuren in overleg met de sector, benadrukken diplomaten. ‘We zullen nooit aanvaarden dat octrooien eenzijdig worden vrijgemaakt.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie