Advertentie
analyse

Nieuw uitstel zorg wekt discussie over verplichte prik tot leven

Twaalf ziekenhuizen in Brussel en Wallonië stellen weer zorg uit door een oplopend aantal coronapatiënten. ©AFP

Nu de ziekenhuizen weer ingrepen moeten uitstellen door een stijgend aantal coronapatiënten kondigt zich een lastige ethische kwestie aan. Geprikte mensen zal normale zorg worden ontzegd omdat ongevaccineerden coronabedden op intensieve zorg innemen.

'Moeten we mensen die zich niet laten vaccineren niet harder voor hun verantwoordelijkheid zetten? Moeten we daarom de discussie over verplichte vaccinatie niet voeren?' Margot Cloet, topvrouw van de zorgkoepel Zorgnet-Icuro boven alle Vlaamse ziekenhuizen, schetst de frustratie over een nog altijd relatief omvangrijke groep mensen die zich niet laat vaccineren. De 225 coronapatiënten op intensieve zorg zijn nu vooral ongevaccineerden, naast ouderen en kwetsbare profielen met een totaal verstoorde of verzwakte immuniteit.

Te vermijden patiënten

Het is onvermijdelijk dat dit najaar een piek volgt van bejaarde corona- en grieppatiënten. Dat wordt al lastig genoeg te bolwerken. Maar de grote schrik van de ziekenhuizen is dat ze weer flink in hun normale werking zullen moeten knippen door de instroom van een te vermijden groep patiënten - de ongevaccineerden.

Dat scenario tekent zich nu al af in het klein. Twaalf ziekenhuizen die meer dan een kwart van hun beschikbare bedden ingevuld zien door coronapatiënten, kunnen geen normale werking meer garanderen. Dat blijkt uit communicatie van het Hospital & Transport Surge Capacity Committee (HTSC), de experts die de overheid bijstaan bij de crisis in onze gezondheidszorg.

Het gaat om zeven ziekenhuizen in Brussel, één in Waals-Brabant, drie in Luik en één in Luxemburg. Het is geen toeval dat het niet om Vlaamse ziekenhuizen gaat. In Vlaanderen is meer dan driekwart van de bevolking volledig gevaccineerd tegenover twee op de drie in Wallonië, zes op de tien in Duitstalig België en en amper de helft in Brussel.

50%
Volledig gevaccineerde Brusselaars
Amper de helft van de Brusselaars is volledig gevaccineerd. In Vlaanderen is dat 75 procent.

Brussel haalt alles uit de kast om de vaccinatiegraad op te krikken. Het hoopt twee op de drie Brusselaars gevaccineerd te krijgen door op kruissnelheid wekelijks 16.000 prikken te zetten. Vorige week mikte de hoofdstad op meer dan 12.000 spuitjes, maar ze strandde op 10.000. Deze week is het doel 13.000 prikken via een intensieve campagne. In scholen, bedrijven, apotheken, winkels, overal worden vaccins aan de man gebracht.

Brussel wil intussen tijd kopen door de coronapas ruimer in te zetten. De bedoeling is dat mensen ook in cafés, restaurants en dancings een coronapas moeten voorleggen. In Vlaanderen en Wallonië - in het zuiden van het land is de vaccinatiegraad nochtans ook niet om over naar huis te schrijven - zou dat zoals nu beperkt blijven tot grote georganiseerde events.

Coronapas voor horeca in Brussel in de pijplijn

Alle regeringen in ons land hebben een akkoord bereikt over een ruimere invulling van de coronapas. Dat schrijft Le Soir en is bevestigd aan De Tijd. Die afspraak komt er op maat van Brussel omdat de hoofdstad door lage vaccinatiegraad en veel coronapatiënten strenger wil zijn. Door het akkoord is het vanaf 1 oktober mogelijk iedereen vanaf 16 jaar een coronapas op te leggen bij toegang tot de horeca, dancings, fitnesszalen, beurzen en congressen en allerlei events. Vanaf 12 jaar zou het ook kunnen voor ziekenhuizen en zorginstellingen . Brussel moet nu afspreken hoe het zijn versie van de coronapas invult. Nu kunnen events zonder coronapas alleen tot maximaal 200 mensen binnen en 400 buiten. Vanaf oktober wordt dat 500 binnen en 750 buiten. Daarboven kan samenkomen op events zonder mondmasker en anderhalve meter afstand alleen met coronapas.

De hoge vaccinatiegraad doet Vlaanderen niet aan de crisis ontkomen. Er is een rimpeleffect vanuit Brussel omdat tussen Belgische ziekenhuizen solidariteitsafspraken zijn gemaakt. Nu al worden vanuit Brussel opnieuw patiënten getransfereerd naar andere regio's. De 75 'Brusselse' patiënten op intensieve zorg zijn er zo in realiteit 86, omdat mensen vanuit volle afdelingen in de hoofdstad naar elders gebracht zijn.

Bijna vier op de tien van alle patiënten op intensieve in ons land komen uit Brussel. 'In het UZ Brussel ligt de covidafdeling met negen mensen - allemaal ongevaccineerden - vol', zegt directeur Marc Noppen. 'De voorbije weken zijn een tiental mensen overgebracht naar ziekenhuizen in Halle, Aalst, Dendermonde, Leuven en Antwerpen.'

Vroeg begonnen met transfers

Met die transfers is vroeg begonnen om te garanderen dat ook in Brussel geen zorg zou moeten worden uitgesteld. Maar door het stijgend aantal coronapatiënten blijken ziekenhuizen nog voor de start van de herfst toch alweer zorg te moeten uitstellen.

Vanaf 15 september moeten alle ziekenhuizen opnieuw een kwart van hun bedden op intensieve vrijhouden. 'Is dat niet wat overdreven?', valt te horen bij een groot ziekenhuis. '500 bedden verplicht vrijhouden terwijl 225 coronapatiënten op intensieve zorg liggen?'

500 bedden verplicht vrijhouden terwijl 225 coronapatiënten op intensieve zorg liggen, is dat niet wat overkill?
Arts in een groot ziekenhuis

Bij de experts klinkt het dat het effect van de versoepelingen en de heropening van de scholen op 1 september volgende week begint door te sijpelen in de opnamecijfers. Daarom worden nu voorzorgen genomen om op de verwachte stijging te anticiperen.

Gedwongen solidariteit

In Vlaanderen klinkt het gemor over de gedwongen solidariteit almaar luider. Er is een nieuw spreidingsplan opgetuigd met een verdeelsleutel en sancties voor ziekenhuizen die buiten de lijntjes kleuren. Een vijftal ziekenhuizen in Limburg en Vlaams-Brabant zouden afgelopen weekend lastig hebben gedaan over de transfers die aan hen toegewezen waren. 'Het lukt uiteindelijk wel, maar het is echt bijzonder lastig allemaal', klinkt het bij een betrokkene.

Het wordt niet ontkend dat een deel van de ziekenhuizen moeite heeft eigen zorg uit te stellen voor ongevaccineerde patiënten uit andere regio's. 'In het najaar, als meer patiënten op intensieve belanden, zal die ethische kwestie nog meer spelen. Gevaccineerde mensen missen cruciale zorg, met alle gevolgen van dien. Dat is een gevolg van mensen die zich niet laten vaccineren', zegt Cloet. Daarom gaan in de zorg almaar meer stemmen op voor verplichte vaccinatie. Maar dat ligt gevoelig. Voorlopig is het politiek alleen de bedoeling het zorgpersoneel een prik op te leggen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie