Nollets ontboezeming legt coronamoeheid pijnlijk bloot

©Kristof Vadino

Met Ecolo-voorzitter Jean-Marc Nollet geeft nu zelfs een politiek kopstuk toe dat hij de coronaregels niet meer nauwgezet volgt. Dat het draagvlak voor die regels wegsmelt net nu het weer de verkeerde kant opgaat met de cijfers bezorgt de beleidsmakers kopbrekens.

Op een Belgische snelweg is de maximumsnelheid 120 kilometer per uur. Waar trajectcontrole is, houden de meeste mensen zich daaraan. Is die controle er niet, dan rijden heel wat automobilisten 140 per uur of zelfs sneller, tot ergernis van wie wel onder de snelheidslimiet blijft. Bij de coronaregels, en zeker bij de regels over het knuffelcontact, is het net zo. Er is geen controle op, dus veel mensen nodigen meer dan één persoon thuis uit. Iedereen weet dat, maar zolang het niet vervalt in coronafeestjes, waar de politie tegen optreedt, wordt het gedoogd.

Anders wordt het als politici zeggen dat ze de maatregelen niet volgen. Ecolo-covoorzitter Jean-Marc Nollet, wiens partij deel uitmaakt van de federale regering en die de regels mee onderschreef, gaf woensdagochtend op de Franstalige radio RTBF toe dat hij de regel over één knuffelcontact al weken niet meer respecteert. ‘In het begin deed ik dat wel, maar sinds enkele weken sta ik mezelf toe om thuis twee mensen, een koppel, te ontvangen. Ik doe het maximum, maar ik ben een mens en menselijke contacten zijn iets vitaals.’

Hypocrisie

Nollets ontboezeming weekte meteen heel wat politieke reacties los. ‘Als een partijvoorzitter publiekelijk zegt dat hij de regels niet meer volgt, hoe kun je dan verwachten dat de bevolking ze respecteert? Dit is echt niet te geloven’, tweette PS-voorzitter Paul Magnette. Tegelijk valt het op dat heel wat politici zwijgen. Een aantal van hen heeft eveneens grote vragen bij de regels over het ene knuffelcontact, maar zegt dat vooralsnog enkel binnenskamers. Als het over de coronaregels gaat, bezigen velen de deugd van de hypocrisie.  

In 'De afspraak' hield Brussels MR-kopstuk Alexia Bertrand dinsdagavond een pleidooi voor het herzien van de regels. ‘We moeten naar een nieuw evenwicht gaan, want er zijn regels die een deel van de bevolking niet meer volgt omdat ze niet meer te begrijpen zijn of omdat ze incoherent zijn.’ Ze verklaarde dat niet toevallig in de aanloop naar het Overlegcomité van vrijdag, waar de federale en regionale topministers zich buigen over de coronaregels.

De regeling over de knuffelcontacten is inderdaad niet altijd even gemakkelijk te begrijpen. Een single mag langsgaan bij een bevriend koppel, maar omgekeerd mag dat koppel niets langsgaan bij die alleenstaande. Het ministerieel besluit schrijft bovendien voor dat mensen zes weken lang niet van knuffelcontact mogen veranderen, wat eveneens veel vragen oproept. In andere landen wordt die regel doorgaans niet zo gepreciseerd en mogen nauwe contacten gewisseld worden.

Te hoog plateau

Omdat velen toch al sneller rijden, kun je argumenteren dat de maximumsnelheid op 140 kilometer per uur moet worden gelegd. Alleen gaat iedereen dan sneller rijden. Wie voordien al te snel reed, wordt verleid om nog sneller te gaan, wat tot meer ongevallen kan leiden. Het maakt dat virologen ervoor pleiten het zekere voor het onzekere te kiezen en de huidige regels te behouden. Als meer mag, gaan mensen onvermijdelijk meer contacten hebben, waardoor het virus zich sneller kan verspreiden.

De huidige maatregelen voelen aan als streng en niet iedereen volgt ze even goed op, maar ze blijken maar net te volstaan om het aantal besmettingen stabiel te houden. Sinds december wordt het virus dagelijks bij gemiddeld 2.000 mensen vastgesteld. Daarmee blijven de cijfers al bijna drie maanden steken op een plateau dat bijna drie keer hoger ligt dan de drempel van maximaal 800 besmettingen per dag die naar voren werd geschoven vooraleer versoepelingen mogelijk worden.

We moeten naar een nieuw evenwicht gaan, want er zijn regels die niet meer worden gevolgd door een deel van de bevolking omdat ze niet meer te begrijpen zijn of omdat ze incoherent zijn.
Alexia Bertrand
MR-kopstuk Brussel

Daar komt bovenop dat het aantal vastgestelde besmettingen na een korte daling sinds een week behoorlijk snel aan het stijgen is. Epidemiologische modellen wijzen uit dat een derde golf haast onvermijdelijk is als nu grote versoepelingen worden doorgevoerd. De berekeningen zijn vatbaar voor kritiek, maar het buitenland leert dat we de waarschuwingen beter serieus nemen. Waar de teugels de voorbije drie maanden werden gevierd, volgde een derde golf.

Zelfs zonder wettelijke versoepelingen kan het de verkeerde kant opgaan. Als veel mensen zich zodanig ergeren aan wie sneller rijdt, bestaat het risico dat ze dan ook maar beginnen te versnellen en dat de gemiddelde snelheid omhooggaat. Als plots nog veel meer mensen, desnoods met de rolluiken dicht, thuis vele anderen ontvangen, dreigt het virus eveneens snel opgang te kunnen maken. Dat er een groot risico op foertgedrag is, wijst de barometer uit die opvolgt in welke mate de bevolking nog achter de regels staat. Die barometer staat op het laagste peil sinds de zomer.

Draagvlak

Wat eerst te boek stond als een minder belangrijk Overlegcomité, wordt met de stijgende cijfers en de roep om versoepelingen op de achtergrond een cruciale vergadering. Door beperkte versoepelingen in de relatief veilige buitenlucht toe te laten, bijvoorbeeld samenscholingen van acht in plaats van vier personen, wordt gezocht naar manieren om het draagvlak te vergroten. Voor veel mensen die murw zijn door de maandenlange isolatie zijn het echter druppels op een hete plaat.

Premier Alexander De Croo (Open VLD) is zich bewust van de moeilijke situatie waarin hij zich bevindt. Maandag hield hij samen met enkele experts een media-offensief waarin de bevolking werd opgeroepen nog even vol te houden. De lente en de vaccins brengen verlichting, waardoor ten vroegste vanaf april en zeker vanaf mei ruimte ontstaat voor forse versoepelingen.

Niet alle coalitiepartners waren gelukkig met de persconferentie van De Croo. De Franstalige liberalen van de MR vinden dat de premier, samen met minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (sp.a), een te strenge koers volgt en pleiten voor versoepelingen. Bij CD&V en de groenen zijn gelijkaardige signalen te horen, al blijven die iets voorzichtiger.

Nollets vlaag van eerlijkheid maakt in alle geval duidelijk dat De Croo nog werk heeft, wil hij een duidelijke marsrichting geven. Het vervelende is dat het coronavirus weinig ruimte laat: als versoepelingen leiden tot een derde golf, wordt het allemaal nog erger.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie