Stijging positieve gevallen bemoeilijkt versoepelingen

In het Brussels Gewest is het aantal besmettingen in opmars. Dat wordt deels toegeschreven aan teruggekeerde reizigers. ©BELGA

Het aantal besmettingen met het coronavirus trappelt ter plaatse. 'Zolang de winter duurt, is het lastig', zegt viroloog Steven Van Gucht.

De Belgische coronacijfers zijn laag. Het aantal covidpatiënten in de ziekenhuizen is onder 2.000 gezakt. Minder dan 400 van hen liggen op intensieve zorg.

Dagelijks worden gemiddeld 128 covidpatiënten in het ziekenhuis opgenomen, maar er zijn aanwijzingen dat het aantal opnames sneller daalt na weken tegenpruttelen. De 84 opnames van zondag kunnen geweten worden aan het weekendeffect - mensen laten zich op zaterdag en zondag minder snel opnemen - maar ook maandag zou het opnamecijfer onder 100 zijn gebleven.

Experts zijn echter bezorgd over de stijging van het aantal nieuwe coronabesmettingen. Tussen 1 en 7 januari waren er gemiddeld 1.816 positieve gevallen per dag, een stijging met 14 procent tegenover de week daarvoor.

De verschillen per provincie zijn enorm. In Antwerpen en Oost-Vlaanderen dalen de cijfers licht, terwijl ze in Brussel in een week met 76 procent stegen. Ter nuance: in het Brussels Gewest ging het tussen 1 en 7 januari gemiddeld om 217 gevallen per dag. Dat cijfer stelt zeer weinig voor in vergelijking met de voorbije maanden, maar de epidemie heeft ons één ding geleerd over exponentiële fenomenen: voor je het weet, zet een genster uit het haardvuur het hele huis in brand.

De coronacijfers maken de komende dagen vrijwel zeker een sprongetje. Het effect van 1 januari en de kerstvakantie - toen veel minder getest is - verdwijnt dan uit de tabellen.

Hoe zorgwekkend is de stijging? 'Het is wat vroeg om al conclusies te trekken', zegt Steven Van Gucht, viroloog bij Sciensano. 'De cijfers zijn vertekend door het fors lagere aantal tests in de kerstperiode. Rond kerst waren er dagen dat het aantal tests onder 20.000 zakte. Afgelopen week waren er dagen dat dat naar 60.000 ging.' Navraag bij het coronacommissariaat leert dat de Belgische testcapaciteit 105.000 per dag bedraagt.

Het Brusseleffect wijt Van Gucht in grote mate aan teruggekeerde reizigers. 'Het aantal besmettingen maakt vooral een sprongetje in de rijkere gemeenten waar veel expats wonen, zoals Elsene en Etterbeek. In het arme Sint-Joost-ten-Node dalen de cijfers. We zien ook besmettingen bij mensen die teruggekeerd zijn uit Oost-Europa. Heel wat mensen zijn besmet geraakt tijdens een familiebezoek.'

Het kantelpunt - waarop versoepelen weer kan - komt er, maar het is onmogelijk te zeggen wanneer.
Steven Van Gucht
Viroloog

Een belangrijk gevolg van dat testen - wie terugkeert uit het buitenland moet zich op de dagen één en zeven van zijn quarantaine laten testen - is dat de positiviteitsratio daalt, het aantal positieve ten opzichte van het aantal afgenomen tests. In Brussel is die ratio onder 5 procent gezakt. Lage percentages geven doorgaans aan dat er genoeg getest wordt, maar de situatie is nu iets te specifiek om grote conclusies uit de positiviteitsratio te trekken.

'De komende weken zullen uitwijzen of er echt iets aan de hand is', zegt Van Gucht. 'Het wordt vooral kijken naar de ziekenhuizen en of de cijfers daar een knik maken. Dan pas zijn we echt zeker of het virus wel of niet oprukt. Januari, februari en maart worden sowieso nog heel lastig. Eigenlijk is dat het geval zolang de winter duurt.'

Ierland

Daarbij wordt verwezen naar Ierland. Lang was het een van de beste Europese leerlingen, maar de epidemie kent er nu een explosieve groei. De Ierse toestand wordt toegeschreven aan de opmars van de Britse variant - die besmettelijker is - en de versoepelingen rond kerst.

'Dat toont dat versoepelen en verstrengen in de winter verre van evident is', zegt Van Gucht. 'Vergelijk het met diëten: eerst uithongeren en dan bingen helpt ook niet. Het kantelpunt - waarop versoepelen weer kan - komt er, maar het is onmogelijk te zeggen wanneer. De vaccinaties zullen zeker helpen dat moment sneller te bereiken. Maar met deze cijfers veel lossen, is echt geen goed idee. Zeker nu die Britse variant rondwaart. Er is trouwens een analyse bezig op verdachte stalen, dus de kans bestaat dat we ook bij ons meer gevallen ontdekken dan de zes tot nu.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie