Het plan van politicoloog Carl Devos: Silicon Valley in Oostende

Christoph Dhaene (links) van e-BO en Patrick Reyntjes van GEOxyz bij de eerstespadesteek op Ostend Science Park. Carl Devos miste de ceremonie omdat hij in quarantaine zat. Foto: Jonas Lampens.

Het onderwaterdatabedrijf GEOxyz is het tweede bedrijf met bouwplannen op Ostend Science Park. Die plek wil CEO Carl Devos, bekend als politicoloog, uitbouwen tot vliegwiel voor de blauwe economie.

Patrick Reyntjes, de topman van de West-Vlaamse dataspecialist GEOxyz, steekt de symbolische spade in de grond. Het is eind april en een klein gezelschap met mondmaskers en enkele obligate speeches viert de komst van het volgende bedrijf op het wetenschapspark Ostend Science Park (OSP) in Oostende. GEOxyz bouwt hier tegen 2023 een nieuw innovatiecentrum, waar 20 à 40 mensen aan de slag moeten. Een nieuwe stap in de groeiambitie van Reyntjes, die GEOxyz sinds 1998 uitbouwde van een landmeterbedrijf naar een wereldspeler in meetdiensten op zee, goed voor intussen 40 miljoen euro omzet. De Matexi-familie Van de Vyvere zit mee in het kapitaal.

De Noordzee als nieuw wingewest

Wat ziet u als u naar de Noordzee kijkt? Een van de meest innovatieve onderdelen van onze economie? De wereldtop in maritiem onderzoek? Waarschijnlijk niet. Nochtans is de blauwe economie een onbekende sterkhouder in Vlaanderen. Onze elfde provincie, waar volop geëxperimenteerd wordt en waar oplossingen liggen voor de klimaat-, energie- en grondstoffenproblematiek.

Donderdag: robots veroveren de Noordzee

Wat GEOxyz doet, is eenvoudig gezegd de zeebodem in kaart brengen. Dat gebeurt vanop 24 eigen schepen, met geavanceerde sonar en gps-technologie en onderwaterrobots. Die data worden gebruikt om scheepvaartroutes te monitoren en windparken en onderzeese kabels aan te leggen.

En om al eens in te grijpen bij een calamiteit: de expertise van GEOxyz werd ingezet bij het bergen van het cruiseschip Costa Concordia voor de Italiaanse kust en om het neergestorte vliegtuig van de Argentijnse voetballer Emiliano Sala te lokaliseren nabij Guernsey. Recenter werkte het bedrijf mee aan terugvinden van de lading van de MSC Zoe, een van de grootste vrachtschepen ter wereld, die begin dit jaar voor de Nederlandse kust 270 containers verloor.

De opvallende rode schepen van GEOxyz varen af en aan op de Belgische Noordzee, maar Reyntjes’ blik strekt veel verder. ‘We werken met onze eigen vloot van Scandinavië tot Ierland en Noord-Afrika, in andere werelddelen gaan we mee met onze klanten. En voor de toekomst kijken we naar de Verenigde Staten.’

Om die ambities waar te maken is het innovatiecentrum in Oostende nodig. ‘We willen onze technologie nog verder verbeteren’, zegt hij. ‘En dat kan sneller door hier samen te werken met wetenschappers en andere bedrijven.’

Stroomversnelling

Het is exact het soort wisselwerking dat Carl Devos, de CEO van Ostend Science Park, beoogt. Devos, bij het brede publiek vooral bekend als politicoloog, werd eind 2016 door de UGent aangesteld als ambassadeur voor West-Vlaanderen, om de universiteit duidelijker op de kaart te zetten in de provincie. Een van de belangrijkste projecten daarbij is in Oostende een nieuw wetenschapspark voor de blauwe economie ontwikkelen.

'Het meeste academische werk heb ik opgegeven. Dat was de deal', zegt Carl Devos, CEO van Ostend Science Park. ©Photo News

‘Toen ik in 2016 het ambassadeurschap aanvaardde, zeiden ze: als je dit doet, moet je ander werk stoppen’, vertelt Devos. ‘Ik ben nog Wetstraatanalist en schrijf columns, ik geef aan de unief ook nog één vak, inleiding tot de politicologie. Maar al mijn ander academisch werk heb ik opgegeven. Jammer, maar dat was de deal. En dit is ongelooflijk boeiend.’

De plannen voor OSP zijn ambitieus. ‘Het klinkt een beetje aanmatigend, maar het is echt de bedoeling hier een Blue Valley te bouwen’, zegt Devos. ‘Een wetenschapspark dat onze blauwe economie een boost geeft.’

Het idee om meer te doen rond alles wat op zee gebeurt, leeft al langer in Oostende. ‘We hebben hier jaren geleden een incubator neergepoot, BlueBridge. Die stond hier helemaal geïsoleerd, veel potten heeft die zo niet gebroken. Het is dus een hobbelig parcours geweest, maar sinds kort zit alles in een stroomversnelling.’

Het klinkt een beetje aanmatigend, maar het is echt de bedoeling hier een Blue Valley te bouwen. Een wetenschapspark dat onze blauwe economie een boost geeft.
Carl Devos
Politicoloog en CEO van Ostend Science Park

In 2019 kon de hand gelegd worden op het terrein waar BlueBridge al stond. De UGent (50%) kocht het samen met de Haven van Oostende (25%) en de POM West-Vlaanderen (25%) van de Vlaamse overheid. Begin dit jaar zijn de eerste inrichtingswerken begonnen.

Golfbak

Inmiddels is de site een grote bouwput. Aan de ingang: het betonnen skelet van een nieuwe vestiging van het Ieperse e-BO, het eerste bedrijf dat besliste op OSP neer te strijken en waar straks 120 mensen aan de slag gaan. E-Bo, opgericht in 2000 door de ondernemer Christophe Dhaene en inmiddels goed voor 20 miljoen euro omzet, gaat hier zijn offshoreactiviteiten uitbouwen. Het IT-bedrijf specialiseert zich in het samenbrengen van realtimedata op zee - denk aan informatie over de scheepvaart, over het weer, alle data van de sensoren op de windmolens - om windparken vanop afstand te monitoren. Dat is efficiënter voor het onderhoud dan voortdurend boten heen en weer te sturen.

Zo zag u de Noordzee nog nooit

Nergens ter wereld wordt de zee drukker bevaren en meer gebruikt dan onze Noordzee. En het wordt nog drukker. Met nog meer schepen en windmolens, zeeboerderijen, zwermen drones en een hoop kabels. Op de beperkte ruimte die er is, vraagt dat puzzelwerk en veel creativiteit.

Lees in ons interactieve artikel hoe dat lukt.

Achter de werf van e-BO staat de ruwbouw voor het Maritiem Onderzoekscentrum, met een golfbak en sleeptank om innovaties in de scheepvaart te testen. ‘Je moet dat zien als een groot, ondiep zwembad’, legt Devos uit. ‘Waarin ze scheepsmodellen van 8 meter over en weer laten varen, met aangepaste weerstand, deining of stromingen. Met sensoren wordt alles in computermodellen geladen. Dat moet helpen om betere boten te ontwerpen, aandrijfsystemen te verbeteren, noem maar op. Het gaat echt wel om unieke testinfrastructuur. Ze hebben zelfs de minuscuul kleine kromming van de aarde bij de constructie gecorrigeerd.’

Het onderzoekscentrum staat niet op OSP-grond, omdat het eigendom is van het Vlaams Gewest. ‘Maar het hoort wel bij het ecosysteem’, zegt Devos. ‘De wetenschapscomponent hier is heel belangrijk. Bedrijven die naar OSP komen, moeten hier hun eigen O&O ontwikkelen, in samenwerking met kennisinstellingen. Het innovatieplatform op zee, de Blue Accelerator wordt van hieruit beheerd. En met de universiteit van Gent gaan we hier nog eens voor meer dan 1,4 miljoen euro labo’s bouwen.’

Zwijnaarde

‘Het is een stappenplan’, zegt Devos. Met als grote voorbeeld het succesvolle technologiepark in Zwijnaarde. En nu de eerste twee bedrijven binnen zijn, is het opbouwen. ‘We mikken op een goeie mix van uiteenlopende sectoren en bedrijven uit binnen- en buitenland’, zegt Devos, die wegens quarantaine de eerstespadesteek van GEOxyz moest missen.

‘Dat moet tot kruisbestuiving leiden. In het ideale scenario kunnen onze doctoraatsstudenten stages doen bij de bedrijven die hier zitten, komt een CEO een gastcollege geven, werken de ingenieurs samen met de labo’s. Dat soort zaken.’

De blauwe economie - denk aan scheepvaart, maar ook aan windenergie en kustbescherming, aquacultuur en visserij - is vandaag al goed voor 5,2 procent van het Vlaamse bruto binnenlands product (bbp), 13,47 miljard euro toegevoegde waarde en 154.000 jobs in Vlaanderen. Maar dat is pas het begin, gelooft Devos.

‘Iedereen heeft het gevoel dat we een historische fase meemaken. Het besef groeit dat we meer moeten doen op zee. We staan in België best al ver. De marine is bezig met technologie, we hebben wetenschappelijke instituten die wereldtop zijn. De bedrijven investeren in de blauwe economie, met kleppers als DEME, Jan De Nul en Colruyt, maar ook een heleboel kmo’s. De Blauwe Cluster, de innovatiecluster van de Vlaamse overheid, heeft trouwens zijn kantoor op OSP. Maar we moeten dat nog meer samenbrengen. Als we daarin slagen, creëren we een hefboomeffect.’

Iedereen heeft het gevoel dat we een historisch moment beleven: het besef groeit dat we meer moeten doen op zee.
Carl Devos
CEO van Ostend Science Park

‘Kijk naar de windmolens. Nu ze gebouwd zijn, gaat het erom ze optimaal te laten presteren. Bedrijven als e-BO en GEOxyz spelen daar een rol in. Maar ik hoor ook al spreken over schepen die als een soort drijvende stad zouden opereren, of kunstmatige eilanden die naast de windparken zouden worden aangelegd. Dat zijn toekomstmodellen die we hier mee kunnen ontwikkelen, waar we internationaal mee aan de slag kunnen. Er is ontzettend veel aan het gebeuren. En natuurlijk gaat het nooit allemaal lukken, maar dat hoort erbij.’

‘We werken met een strategie van twintig jaar’, blikt Devos vooruit. ‘Tegen dan moeten hier toch een paar duizend mensen werken. Dat klinkt lang, maar als je naar Zwijnaarde kijkt, is dat zelfs vrij kort. Je zou dus kunnen zeggen dat het een levenswerk is, ja. Tegen dan ben ik 71.’

Luister naar het geluid van de Noordzee

De Sloveense kunstenares Robertina Šebjanič reist sinds 2016 de wereld rond om onderwatergeluiden op te nemen. Ze brengt de impact van de toenemende scheepvaart en andere menselijke activiteiten op zee in kaart. Beluister haar soundscape van de Noordzee met zicht op zee in de Venetiaanse Gaanderijen in Oostende.

Aquatocene is van 8 tot 31 mei gratis te bezoeken tijdens het weekend en op feest- en brugdagen, tussen
12 en 18 uur in de Venetiaanse Gaanderijen in Oostende. Aquatocene is een samenwerking tussen Gluon en De Tijd.

Beluister de soundscape ook hier via Soundcloud.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie