column

Minder beleid weggooien, meer beleid verbeteren

Volgens Herman Daems, de voorzitter van de KU Leuven, moeten de overheid beleid verbeteren in plaats van beleid weg te gooien.

Of ik iets in de prullenmand wilde gooien, vroeg De Tijd. Mijn spontane reactie was: ja, natuurlijk. Ik heb altijd wel iets waar ik vanaf wil omdat het niet functioneert en niet doet wat het moet doen, of omdat het me ergert. Zowel op politiek vlak, op beleidsvlak, in de media of in de zaken die ik zelf doe. Ik zat even te piekeren wat ik zou kiezen om weg te kieperen, maar al snel besefte ik dat weggooien zelden een oplossing is.

©Frank Toussaint

Daarom gooi ik vandaag niets in de prullenmand. Ik ben er nu van overtuigd: we komen sneller tot verbeteringen als we de zaken die mislopen aanpakken en corrigeren. Neem de inkomstenbelasting. Sommigen zeggen: de prullenmand in. Ik dacht dat ook, maar dat betekent dat er tientallen jaren niets gebeurt. Commissie na commissie zal zich over een nieuwe belastingwet buigen. Geen koerspaard, maar een kameel met nog grotere bulten zal er uitkomen. Veel beter is dat we lijn per lijn bekijken wat beter kan of wat we kunnen schrappen.

Of neem een ander voorbeeld: rekeningrijden. Dat hebben we nu met veel gedruis de prullenmand in gezwierd. Hoelang zal dat logische principe, dat door elke ernstige econoom verdedigd wordt, in de prullenmand blijven? Voor het klimaatbeleid moet een sterk verbeterde versie van het rekeningrijden er toch weer uitgehaald worden.

Of gooien we de kerncentrales de prullenmand in? Ook daarvan weten de meeste ernstige waarnemers dat een sterk verbeterde versie van een sluitingsplan met een langere periode van openhouden van sommige kerncentrales snel weer uit de prullenmand zal worden gehaald.

De nieuwe regeerperioden, regionaal en federaal, moeten de perioden van de betere overheid worden. Dat stopt ook het populisme

Het punt dat ik wil maken wordt nu wel duidelijk. We moeten minder beleid weggooien en meer beleid verbeteren. Het viel me op, voor en na de verkiezingen: er was geen enkel voorstel om het overheidsbeleid echt te verbeteren, er waren wel heel veel pleidooien om nieuw beleid op te starten en natuurlijk oud beleid te schrappen. Jammer genoeg weten we ondertussen dat beleid schrappen zelden gebeurt en nieuw beleid opstarten jaren kan duren, denk maar aan het pensioenbeleid of het mobiliteitsbeleid.

Dossier: De Prullenmand

Vindt u ook dat een en ander dringend op de schop moet? Dan zit u op dezelfde golflengte als onze opiniemakers. Wat keilen jullie met plezier de prullenmand in, vroegen we hun.

De antwoorden, die vindt u op de dossierpagina.

Beleid verbeteren, dat hebben we nodig. Niet minder overheid, of meer overheid, maar wel een betere overheid. Een overheid om trots op te worden. Het zijn ouderwetse slogans, maar ze zouden voor de sanering van onze overheidsuitgaven wel eens sneller tot resultaat kunnen leiden. Gewoon omdat het resultaat in een veel kortere periode kan worden behaald.

Ik vind daarom dat bij de reeks regeringsverklaringen die we in het najaar te verwerken krijgen, de premier en de minister-president hun verklaringen moeten starten met de belofte werk te maken van een beter overheidsbestuur. Daarvoor zijn eenvoudige maatstaven ter beschikking die ze er dan ook het best onmiddellijk bij noemen: snelheid en accuraatheid van de uitvoering, tevredenheid van de burgers of klanten, de mate waarin het beleid doeltreffend is tegen een redelijke prijs, en internationale benchmarking.

Bij justitie en bij het luchtverkeer zullen ze die maatstaven al aardig kunnen gebruiken om het beter te doen, zonder de ongeloofwaardige klaagzang van een tekort aan budget of aan mensen te moeten aanheffen

Bij justitie en bij het luchtverkeer zullen ze die maatstaven al aardig kunnen gebruiken om het beter te doen zonder de ongeloofwaardige klaagzang van een tekort aan budget of aan mensen te moeten aanheffen.

Een klein berichtje in de media trof me enkele weken geleden: de tevredenheid van de treinreizigers stijgt omdat treinen meer op tijd rijden. Het toont aan dat zelfs als overheidsbedrijven een beetje verbeteren, de klanten en de burgers dat waarderen. Laat ons niets meer weggooien - in deze tijden van klimaatzorgen is het trouwens niet meer zo cool om veel weg te gooien - maar laat ons de uitvoering van het beleid eindelijk beter maken. De nieuwe regeerperioden, regionaal en federaal, moeten de perioden van de betere overheid worden. Het kan en het moet. Het stopt ook, ben ik zeker, het populisme.

Lees verder