column

Weg met het wantrouwen tegen von der Leyen

Hoogleraar internationale economie KU Leuven

Ursula von der Leyen toonde dat ze kan begeesteren, en dat heeft Europa hard nodig. Dat schrijft Hylke Vandenbussche.

‘I Have a European Dream’. Dat is de samenvatting van de eerste speech van de nieuwe voorzitter van de Europese Commissie. Ursula von der Leyen toonde dat ze kan begeesteren, en dat heeft Europa hard nodig. Iemand die ons kan laten dromen van een sterk en onafhankelijk Europa met een eigen identiteit is nodig om de interne Europese cohesie te bewaren.

Haar nipte overwinning in het Europees Parlement en het wantrouwen jegens haar wil ik daarom naar de prullenmand verwijzen. Ze is de juiste persoon op de juiste plaats.

©KU Leuven

Haar speech gaf haar visie weer op Europa en hield veel meer in dan men op het eerste gezicht zou denken. Ze sprak over een Europees model, dat anders is dan het Amerikaanse en het Aziatische model. Aanvankelijk vroeg ik me af wat ze bedoelde met het Europese model. Europa heeft de digitale trein deels gemist en heeft geen bedrijven als Amazon of Alibaba. Hoe gaat ze dan een sterk Europa creëren dat een antwoord biedt op de techreuzeneconomie die verdeeld lijkt te worden tussen de VS en China? Wat moet veranderen in Europa? Hoe bouwen we een succesvolle maatschappij uit die genoeg waarde creëert, maar toch de Europese waarden behoudt?

Geleidelijk aan begreep ik waar von der Leyen naartoe wil. Ze had het over goed onderwijs, goede voeding en een liefdevolle basis als kind, waar volgens haar alles mee begint. Tijdens haar doortocht in Brussel werd duidelijk dat ze zelf een toonbeeld is van wat ze preekt. Hardwerkend, gedisciplineerd, een warme persoon, een compromismaakster, een strijdster met een open vizier zoals ze deed voor het Commissievoorzitterschap. Nederig als het gepast is, leidinggevend als het moet. She leads by example. Ze geeft blijk van een gezonde levensstijl, gaat voor iets waarin ze gelooft. Als iedereen die kwaliteiten aan de dag legt, is er voor Europa een mooie toekomst weggelegd. Dat maak ik toch op uit haar speech.

De Duitsers trekken opnieuw aan alle touwtjes, zeker na het vertrek van de Britten. Moeten we daar bang voor zijn? Ik denk het niet

Bij nader toezien zijn de waarden van von der leyen heel Duitse waarden. Hoger onderwijs kost in Duitsland zo goed als niets. Dat maakt het zeer toegankelijk en dat is uniek in de wereld. De kwaliteit van de Duitse universiteiten is vrij homogeen en goed, in tegenstelling tot bijvoorbeeld in de VS. Daar krijgt enkel wie heel veel geld betaalt een goede opleiding.

Discipline, austeriteit en solidariteit zijn ook een vrij unieke Duitse combinatie. Die mix heeft de Duitsers geen windeieren gelegd. Het land werd de economische motor van Europa en herleidde veel andere EU-landen, waaronder België, in grote mate tot toeleveranciers. Nu betreden de Duitsers met von der Leyen ook het politieke centrum van Europa: tegelijk zeer internationaal qua achtergrond maar ook de Duitse waarden uitstralend. Na het economische en het politieke is de volgende zet ongetwijfeld het uitdragen van de Duitse normen en waarden in het grotere Europa.

Ironie

Dossier: De Prullenmand

Vindt u ook dat een en ander dringend op de schop moet? Dan zit u op dezelfde golflengte als onze opiniemakers. Wat keilen jullie met plezier de prullenmand in, vroegen we hun.

De antwoorden, die vindt u op de dossierpagina.

Wat een ironie. Bijna 75 jaar na het einde van de Tweede Wereldoorlog trekken de Duitsers opnieuw aan alle touwtjes, zeker na het vertrek van de Britten. Moeten we daar bang voor zijn? Ik denk het niet.

Alhoewel von der Leyen niet democratisch verkozen is, heeft Europa nu een bekwame dame aan het hoofd. Dat is iets waar de Amerikanen voor hun land niet in geslaagd zijn. Dat we in Europa wel voor bekwaamheid kiezen, kan het begin zijn van het Europese model, weliswaar zwaar op Duitse leest geschoeid. Dank u Ursula von der Leyen om vanuit de coulissen te verschijnen en iedereen met stomheid te slaan.

Die kleine frêle Duitse dame kan een gamechanger zijn voor Europa

Die kleine frêle Duitse dame kan een gamechanger zijn voor Europa. Haar speeches zullen meer worden beluisterd worden dan die van haar voorganger Jean-Claude Juncker. Hoewel Charles Michel als voorzitter van de Europese Raad technisch gezien de evenknie van Donald Trump is, heeft zij als Commissievoorzitter evenzeer de macht in Europa.

Haar taak is het mission statement ‘Vive l’Europe’ uit te dragen. Ze heeft al getoond dat ze dat kan, ook al is ze in sommige technische dossiers wellicht minder bedreven dan de spitzenkandidaten. En Boris Johnson? En Trump? Die kan ze ook wel aan. Als moeder van zeven kinderen heeft ze ongetwijfeld tonnen ervaring met wispelturig gedrag.

Lees verder