De miljardenbuit van de dieven in maatpak

Vooral kleine producten kunnen interessant zijn voor fraudeurs, zelfs basisproducten zoals koffie. Die worden sneller en in grotere volumes geconsumeerd.

Jaar na jaar verliezen de Europese lidstaten 50 miljard euro aan btw-carrousels. Samen met het consortium Correctiv en meer dan 60 journalisten uit alle 28 lidstaten volgde De Tijd het spoor van de ‘dieven in maatpak’ die schuilgaan achter de grootste belastingdiefstal in de Europese geschiedenis.

Welkom in de wereld van de btw-carrousels. De cijfers zijn ronduit spectaculair. U kunt een investering van 100 miljoen euro in een mum van tijd oppompen tot 600 miljoen euro. Soms lukt dat zelfs in enkele uren. Wie kan zulke zakencijfers voorleggen? Elk jaar, alleen al in de Europese Unie, kunt u zo’n 50 miljard euro buitmaken. Dat is bijna evenveel als de wereldwijde omzet van AB InBev, de grootste bierbrouwer ter wereld.

Grand Theft Europe

Jaar na jaar verliezen de Europese lidstaten 50 miljard euro aan btw-carrousels. Samen met het consortium Correctiv en media uit alle 28 lidstaten, volgde De Tijd het spoor van de ‘dieven in maatpak’ die schuilgaan achter de grootste belastingdiefstal in de Europese geschiedenis. We doopten ons onderzoek ‘Grand Theft Europe’. We namen honderden interviews af en verzamelden in elk land, ook in België, meer dan 315.000 vertrouwelijke documenten. Lees er alles over in ons dossier. .

Hoe werkt zo’n btw-carrousel? Het basisprincipe is niet zo moeilijk. U laat een bedrijf in een Europese lidstaat een levering doen aan een bedrijf in een andere lidstaat. Dat is een intracommunautaire levering. Waarom zou u dat doen? Omdat zo’n levering vrijgesteld is van btw. De truc bestaat erin dat het ene bedrijf de btw terugvordert, maar het andere bedrijf de btw niet afdraagt. Dat laatste noemen we de ‘missing trader’, de vermiste handelaar of de ‘ploffer’. Zo steekt u de btw op zak.

U kunt dat schema nog wat complexer maken, met meer bedrijven of meer lidstaten. U kunt de goederen ook rondjes laten draaien tussen al uw bedrijven en bij elk rondje de opbrengst vergroten, vandaar de naam carrousel. Na enkele rondjes in de carrousel kunt u de goederen voor een spotprijs verkopen. Zelfs met verlies. Klanten genoeg dan. Uw winst haalt u toch uit de btw.

Hoe werkt btw-carrouselfraude?

De carrousel kan in alle mogelijke sectoren draaien. Alle producten waar we btw op betalen, in ons land doorgaans 21 procent, komen in aanmerking. In de beginjaren van de carrousels, rond de eeuwwisseling, doken minder dan tien soorten producten op in btw-carrousels. Het gebeurde vooral met gsm’s, microprocessoren en inktpatronen. Intussen zijn er al btw-carrousels opgedoken met een honderdtal producten, waaronder petroleum, biodiesel, koperkathoden, polymerenplastic bollen, platinum, edele metalen, maar ook basisproducten zoals suiker en vlees. Ook diensten, zoals rechten, certificaten en telecommunicatiediensten, zijn al gebruikt.

Onderwereld

Grand Theft Europe: fraude met btw-carrousels.

Er zijn wel enkele puntjes die u als fraudeur steeds moet afvinken. U gebruikt best kleine producten. Die kan u gemakkelijker en in grote hoeveelheden vervoeren. Als u een carrousel laat draaien met diensten of rechten komt er zelfs geen transport aan te pas. Dat is nog handiger. U pakt ook het best waardevolle producten. Hoe groter de waarde, hoe groter de buit. Let daarbij wel op dat de prijs van de goederen niet te snel in waarde kan zakken, door bijvoorbeeld forse koersschommelingen of het op de markt komen van nieuwe versies, wat onder meer bij gsm’s of computeronderdelen het geval kan zijn. Maar ook goedkopere producten kunnen interessant zijn, zelfs basisproducten zoals koffie. Die worden dan weer sneller en in grotere volumes geconsumeerd. Kortom, de mogelijkheden zijn eindeloos.

Toch is er een drempel: u hebt behoorlijk wat startkapitaal nodig om de carrousel te lanceren. U moet ook echt 1.000 iPhones of een andere grote lading kunnen aankopen. Niet iedereen heeft de kennis en contacten om zo’n grote lading te kopen, en al zeker niet om in verschillende lidstaten vennootschappen en stromannen te fiksen. Daarom zou ook maar 2 procent van de criminele organisaties schuilgaan achter 80 procent van de fraude met btw-carrousels. Maar die maken wel miljoenen- tot zelfs miljardenwinsten.

70 miljoen
In het jaar 2009 verloor BNP Paribas Fortis 70 miljoen euro door een btw-carrousel met CO2-uitstootrechten.

Het zijn de multinationals van de onderwereld. Ze verzamelen fondsen uit alle milieus, van Frans-Israëlische connecties uit Parijs tot Indiaas-Pakistaanse families uit Londen. Ze ontmoeten elkaar op geheime locaties, waar ze met privéjets naartoe vliegen. Daar bespreken ze de volgende ‘projecten’. Dan worden de fondsen verzameld op een rekening in Cyprus of Zwitserland, met miljoenen euro’s die toestromen uit verschillende belastingparadijzen. De opbrengsten van de carrousel worden dan weer vaak witgewassen via schermvennootschappen in China die niet te linken zijn aan de achterliggende criminele organisaties.

Elk jaar verliezen de EU-lidstaten samen 50 miljard euro aan btw-carrousels. Als we kijken naar de ‘btw-kloof’, het verschil tussen de verwachte btw-bedragen en de geïnde bedragen, zit België in de middenmoot van de getroffen landen. Roemenië, Griekenland en Italië, maar ook Frankrijk, behoren tot de zwaarst getroffen landen. Al is de grootste schade in alle Europese landen niet het verlies aan btw-inkomsten maar de oneerlijke concurrentie. Fraudeurs kunnen hun producten tegen lagere prijzen dumpen. Ze halen hun winst toch uit de btw-manipulatie.

In België liep de schade voor de Belgische staatskas vorig jaar op tot 44,83 miljoen euro, een pak meer dan de amper 17 miljoen euro in 2017. Opgeteld hebben de fraudeurs de voorbije tien jaar 405 miljoen euro buitgemaakt in ons land. Het piekjaar was 2009, met meer dan 93 miljoen euro schade. Dat was het jaar dat de btw-carrousels met CO2-uitstootrechten ook ons land teisterden. Dat jaar incasseerde BNP Paribas Fortis als grootste slachtoffer van zo’n carrousel met CO2-rechten de zwaarste klap door 70 miljoen euro nadeel zelf te slikken en die btw niet terug te vorderen van de staat.

De miljoenenwinsten die de fraudeurs boeken met hun carrouselbusiness investeren ze in andere criminele branches waar ze ‘opportuniteiten’ zien. Zo ontdekte de Belgische antiwitwascel vorig jaar dat een btw-carrouselfraudeur uit ons land ook aan mensenhandel deed. De opbrengsten uit zijn carrousels versluisde hij naar een andere vennootschap in ons land, allemaal toegedekt met valse facturen. Die vennootschap werkte zogezegd in de bouwsector, maar had alleen een postbusadres. De bedrijfsrekeningen werden leeggehaald voor betalingen met bankkaarten in de buurt van onze zee- en luchthavens en het Franse Calais. Om migranten naar het Verenigd Koninkrijk te smokkelen.

Rond de eeuwwisseling doken nog minder dan tien producten op in btw-carrousels. Intussen worden al een honderdtal producten gebruikt.

De fraudeurs gaan wereldwijd. Intussen hebben al 130 landen een systeem van btw of GST (Goods and Services Tax). Twintig jaar geleden vond je die nog maar in een dertigtal landen. Dus zetten de Europese fraudeurs, ook uit België, zelfs btw-carrousels op in Azië, de VS, Zuid-Amerika en Canada. Dat gebeurt meestal met producten waar geen transport bij komt kijken. Zo heeft er al een btw-carrousel met filmrechten gedraaid. De fraudeurs kochten die rechten in Hollywood via vennootschappen in Canada die geen btw betaalden. Daarop verkochten ze die filmrechten voor tientallen miljoenen dollars met btw aan Bollywood, de Indiase filmindustrie. De carrouselbusiness kent geen grens.

Lees alle 'Grand Theft Europe'-artikels van het consortium Correctiv en media in andere EU-lidstaten op de website www.grand-theft-europe.com

Lees verder

Advertentie
Advertentie