Advertentie

Politieke tegenstanders komen en gaan maar Bibi blijft bestaan

De Israëlische premier Benjamin Netanyahu. ©REUTERS

De Israëli's moeten voor de vierde keer in twee jaar naar de stembus. Betekent dat het einde voor de langst regerende premier van Israël of overleeft Benjamin - Bibi - Netanyahu opnieuw?

'Ik ben niet bang van verkiezingen. We zijn er klaar voor en zullen winnen.' Netanyahu lijkt met volle moed naar de nieuwe verkiezingen te kijken. Die vinden naar alle waarschijnlijkheid plaats op 23 maart.

Nochtans verleidde Netanyahu amper acht maanden geleden zijn grote rivaal Benny Gantz tot een eenheidsregering. Het werd een ongemakkelijke coalitie tussen de conservatieve Likoedpartij van Netanyahu en de centrumalliantie Blauw-Wit van Gantz.

Toen dat kibbelkabinet dinsdag geen begrotingsakkoord kon bereiken, werd de Knesset, het Israëlische parlement, ontbonden. Dat betekent verkiezingen. De vierde in twee jaar.

'It is not the budget, stupid'

Op het eerste gezicht lijkt dat in het voordeel van Netanyahu. De campagnetijger liep zich dinsdagavond al warm in een televisietoespraak. 'We brengen miljoenen vaccins binnen, liggen aan de basis van historische vredesakkoorden, beteugelen de Iraanse dreiging en maken van Israël een van de belangrijkste economieën ter wereld.' Ook het opschroeven van de bezetting van Palestijns gebied is een vaste campagneprik.

De verkiezingen steken ook een stokje voor zijn belofte om het premierschap in de herfst over te dragen aan Gantz. Die machtswissel was afgesproken in het coalitieakkoord tussen de twee aartsrivalen. Critici maakten zich geen illusies en gingen ervan uit dat Netanyahu die belofte nooit zou inwilligen.

Netanyahu heeft een regering nodig die wetgeving aanneemt om zijn rechtszaak uit te stellen of te annuleren.
Reuven Hazan
Hoogleraar politieke wetenschappen

Ook in het licht van het nakende corruptieproces dat Netanyahu boven het hoofd hangt, komen de verkiezingen niet slecht uit. Begin 2021 moet de premier zich verantwoorden voor omkoping en fraude. Netanyahu zou hopen op de vorming van een rechtse, religieuze regering die hem een vorm immuniteit kan verlenen.

De wenkbrauwen werden dan ook stevig gefronst over de werkelijke reden voor de nieuwe verkiezingen. 'It's not the budget, stupid', zei Reuven Hazan, een professor in de politieke wetenschappen aan de Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem. 'Netanyahu heeft een regering nodig die wetgeving aanneemt om zijn rechtszaak uit te stellen of te annuleren.' Ook Gantz ziet 'Netanyahu op het pad van persoonlijke overleving'.

Voorbijgestoken op rechts

Maar nieuwe verkiezingen kunnen Netanyahu zuur opbreken. Dinsdag kwamen de Israëlische opiniepeilers in actie. Wat bleek? Een anti-Netanyahu-coalitie zou wel eens een nipte meerderheid kunnen halen.

Zeker op rechts groeit het sentiment tegen de zeventiger. Twee populaire mannen, Gideon Sa'ar en Naftali Bennett, dingen er om de rechtse anti-Netanyahu-stem. Sa'ar verloor een jaar geleden de voorzittersrace tegen Netanyahu. Hij stapte op en richtte zijn eigen partij op: de 'Nieuwe Hoop'. Bennett staat aan het hoofd van de Yamina Partij.

Volgens een peiling, georganiseerd door de Israëlische publieke omroep, zouden die twee partijen, samen met Gantz' Blauw-Witte partij, de partij Yesh Atid ('Er is een toekomst') en Yisrael Beytenu ('Ons Huis Israël'), op een zetel na een parlementaire meerderheid halen.

Om na maart aan de macht te blijven moet Netanyahu meteen winnen.
Haviv Rettig Gur
Analist en journalist

Om dat scenario te vermijden kan Netanyahu nog altijd het trucje van de 'mooie beloftes' bovenhalen. Zoals het rotatiesysteem voor het premierschap waarmee hij Gantz verleidde. Al lijkt geen politicus zo gek daar nog geloof aan te hechten.

'Netanyahu's reputatie om oneerlijk te zijn, beperkt zijn vermogen om de deals te sluiten die hem kunnen redden', zei analist en journalist Haviv Rettig Gur woensdag in The Times of Israël. 'Om na maart aan de macht te blijven, moet hij meteen winnen.'

Niet te snel

Is dit het begin van het einde van het tijdperk van 'koning Bibi'? Het zou lang niet de eerste keer zijn dat dat wordt voorspeld. Toch slaagde Netanyahu er de voorbije 40 jaar in zijn politieke tegenstanders te overklassen. Met politiek vernuft, surfend op de onderbuik en als meester-communicator.

Netanyahu was een van de eersten die de kiezer rechtstreeks aansprak, niet via mainstreammedia maar via video's op zijn website. Netanyahu ontdekte ook de kracht van sociale media voor de meeste andere politieke leiders het bestaan ervan beseften. Hoeveel partijen en politieke opponenten de revue al passeerden, het blijft afwachten wat Netanyahu straks uit zijn hoed tovert om zijn vel andermaal te redden.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie