Advertentie
Advertentie
analyse

Amerikaanse missie naar China dreigt dovemansgesprek te worden

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Antony Blinken (links) begon woensdag aan een driedaags bezoek aan China in Sjanghai. ©AFP

Met een nieuwe diplomatieke missie proberen de Verenigde Staten de lijnen met Peking open te houden. De inzet is groot, want China is uitgegroeid tot de spin in het geopolitieke web tegen het Westen.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Antony Blinken trapte woensdag een driedaags bezoek aan China af. Hij wipt voor de tweede keer in minder dan een jaar aan bij president Xi Jinping. Blinken wacht een moeilijke evenwichtsoefening, want hij moet de Chinezen de levieten lezen zonder alle bruggen op te blazen. De lijst van fricties is imposant en waaiert uit van handel over geopolitiek tot de filmpjesapp TikTok.

Bovenaan op de agenda staat de oorlog in Oekraïne, waarin China een cruciale rol speelt. 'China heeft het grootste aandeel in de Russische oorlogsindustrie', zei Blinken vorige week. De VS beweren dat China onderdelen en technologie uitvoert voor de productie van raketten en drones. Zowat 90 procent van de chips in Russische vliegtuigen, tanks en wapens zou van Chinese makelij zijn.

Advertentie

'Peking werkt mee aan de grootste bedreiging van de Europese veiligheid sinds het einde van de Koude Oorlog', signaleerde Blinken eind vorige week op een G7-top. Dankzij de Chinese hulp draait de Russische oorlogseconomie op volle toeren en kan Moskou de druk op het slagveld in Oekraïne opschroeven. Het helpt bovendien dat China de oorlogskas spekt door massaal olie en gas uit Rusland in te slaan.

Op zes maanden van de verkiezingen wil president Joe Biden een slaande ruzie met China vermijden.

Tijdens zijn bezoek zal Blinken tevergeefs aandringen op het stopzetten van die steun. China haalde deze maand ook de schouders op toen Janet Yellen, de Amerikaanse minister van Financiën, dreigde met sancties tegen Chinese banken. Al lijkt het weinig waarschijnlijk dat de VS het spel zo hard willen spelen. Op zes maanden van de verkiezingen wil president Joe Biden een slaande ruzie met China vermijden.

Washington beseft dat het alleen maar te verliezen heeft als het de communicatie met Peking verbreekt. China heeft zich immers ontpopt tot de dominante speler in een netwerk dat een tegengewicht biedt aan de westerse wereldorde. Het gaat om een 'gevaarlijk' strategisch bondgenootschap tussen China, Rusland, Iran en Noord-Korea, waarschuwde de Amerikaanse generaal Christopher Cavoli onlangs.

Grenzeloze vriendschap

Oekraïne is uitgegroeid tot het brandpunt van de antiwesterse alliantie. Enkele weken voor de Russische invasie in 2022 bezegelden Xi en de Russische president Vladimir Poetin hun 'grenzeloze vriendschap', waarna China het Kremlin de hand boven het hoofd bleef houden. Xi weigert zijn invloed op Poetin te gebruiken om een einde te maken aan de oorlog. China pleit voor vredesoverleg, wat dreigt uit te draaien op een status quo op het slagveld.

Vooral de Noord-Koreanen hebben zich ontwikkeld tot hofleverancier van het Russische leger.

Ondanks de gegroeide handelsstromen levert China geen directe militaire steun aan Moskou. Poetin kan wel rekenen op de levering van artillerie, raketten en drones uit Noord-Korea en Iran. Vooral de Noord-Koreanen hebben zich ontwikkeld tot hofleverancier. In ruil beloofde de Russische president technologische steun te leveren voor het wapenprogramma van Kim Jong-un.

De Noord-Koreaanse leider stond al langer bekend als een ongeleid projectiel, maar de jongste maanden reeg hij de provocaties aan elkaar. Hij riep Zuid-Korea uit tot 'vijand nummer één', schoot een rist kruisraketten af en testte nieuwe wapens zoals hypersonische raketten en onderwaterdrones. Volgens experts kon Kim dat doen omdat hij zich dankzij China en Rusland niet langer een internationale paria voelt.

Directe aanval

Net als Noord-Korea is Iran een destabiliserende factor. Het land rekent al decennia op de diensten van milities in het Midden-Oosten om het vuile werk op te knappen en zijn invloedssfeer te vergroten. Daarom was het ongezien dat Iran twee weken geleden voor het eerst een directe aanval uitvoerde op Israël. Blinken had zijn Chinese collega Wang Yi op voorhand gecontacteerd met de vraag de Iraniërs in toom te houden. Maar ook die diplomatieke demarche haalde niets uit.

Peking verwijt de Amerikanen dat ze in het conflict met twee maten meten.

China voelt zich duidelijk niet geroepen om de agenda van de VS te volgen. Niets legt de meningsverschillen zo bloot als hoe beide landen aankijken tegen de oorlog in Oekraïne. Peking verwijt de Amerikanen dat ze in het conflict met twee maten meten. Want terwijl de VS tegen de Chinese steun voor Moskou protesteren, maakten ze deze week een militair steunpakket van bijna 61 miljard dollar vrij voor Oekraïne.

Dat zette in Peking ook kwaad bloed omdat tegelijk ruim 8 miljard dollar werd uitgetrokken voor steun aan Taiwan en andere Aziatische bondgenoten. De VS haalden onlangs bovendien de militaire samenwerking met Japan en de Filipijnen aan. En dan is er ook de dreiging van een Amerikaans verbod op de populaire Chinese app TikTok. Het ziet er dus naar uit dat Blinken een moeilijke driedaagse in China te wachten staat.

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie