nieuwsanalyse

Bart De Wevers grote gijzeling

Vlaams formateur Bart De Wever vraagt van zijn coalitiepartners garanties dat ze niet in een federale regering stappen zonder de N-VA. ©Photo News

Vlaams formateur Bart De Wever heeft de pauzeknop ingedrukt, omdat hij niet wil dat zijn coalitiepartners straks bedrog plegen en federaal het bed in duiken met Elio Di Rupo.

Kort nadat koning Filip maandag de informatieronde van de federale informateurs Johan Vande Lanotte (sp.a) en Didier Reynders (MR) had verlengd tot eind juli liet Vlaams formateur Bart De Wever (N-VA) weten dat hij de pauzeknop indrukt voor de Vlaamse formatiebesprekingen. Hij wil eerst duidelijkheid over de federale onderhandelingen. Dat is opmerkelijk, want in het verleden was het standpunt van de N-VA dat de regionale en de federale regeringsvorming los van elkaar staan.

De koppeling die nu wordt gemaakt, komt neer op een grote gijzeling. De Wever wil van zijn toekomstige Vlaamse coalitiepartners garanties dat ze straks niet met de Parti Socialiste (PS) in bed duiken om een federale regering zonder de N-VA en zonder een Vlaamse meerderheid te vormen. Die garanties moeten verhinderen dat federaal een centrumlinkse coalitie op de been wordt gebracht die haaks staat op het centrumrechtse beleid dat De Wever wil uitstippelen in Vlaanderen. Die garanties zijn er niet, stellen de Vlaams-nationalisten.

De N-VA wil een dialoog over het confederalisme en over een beleid dat antwoord biedt op de verzuchtingen van de Vlaamse kiezer.
Persmededeling N-VA

Vandaar dat De Wever weer een versnelling lager schakelt. In het weekend had hij nog een onderhandelingsnota klaargestoomd en die bezorgd aan CD&V, Open VLD en de sp.a. Die onderhandelingen worden on hold gezet. Als de N-VA doorging met de Vlaamse regeringsvorming, zou ze haar federale onderhandelingspositie ondermijnen. De Wever wil de PS dwingen het gesprek aan te gaan. ‘De N-VA wil een dialoog over het confederalisme en over een beleid dat antwoord biedt op de verzuchtingen van de Vlaamse kiezer’, luidde het gisteren in een mededeling na afloop van het partijbestuur.

Als de Vlaamse coalitiegesprekken formeel worden geopend, kunnen ze redelijk snel worden afgerond. Maar dan is De Wever zijn greep op de Vlaamse coalitiepartners kwijt. Zodra de Vlaamse regering is samengesteld, kan hij zijn coalitiepartners niet meer tegenhouden met PS-voorzitter Elio Di Rupo en zijn partijgenoot Paul Magnette te dansen.

Kamervoorzitter Patrick Dewael (Open VLD) herhaalde in het weekend nog eens dat de Vlaamse liberalen een federale regering met een Vlaamse minderheid niet uitsluiten, al was het maar om de blokkering van België te doorbreken/ ©BELGA

En er is weinig vertrouwen. Kamervoorzitter Patrick Dewael (Open VLD) herhaalde in het weekend nog eens dat de Vlaamse liberalen een federale regering met een Vlaamse minderheid niet uitsluiten, al was het maar om de blokkering van België te doorbreken. Het confederalisme erdoor duwen is niet de agenda van Open VLD en de sp.a, maar evenmin van CD&V.

Voor de N-VA is het alles of niets. De partijtop wil de kans op confederalisme niet verspelen door alleen te focussen op de Vlaamse regering en federaal aan de zijlijn te blijven. Dat komt neer op een zachte bocht, want de Vlaams-nationalisten wilden tot dusver niet weten van een koppeling van de Vlaamse en de federale regeringsvorming. Volgens de andere Vlaamse partijen is de vraag om garanties van de N-VA maar een smoesje om die koppeling tegenover de achterban te verantwoorden.

Vechtregering

Misschien wel de belangrijke vaststelling in die politieke stratego is dat De Wever niets voelt voor het scenario van een Vlaamse ‘vechtregering’, die vanuit Vlaanderen een centrumlinkse federale regering bekampt, zoals de PS vanuit Franstalig België de regering-Michel heeft bestreden. De N-VA weet na de federale regeringsdeelname dat ambitieuze sociaal-economische hervormingen en een gespierd migratiebeleid, de twee doelstellingen die de partij zich heeft gesteld, vooral vanuit de federale regering worden gestuurd. Vanuit Vlaanderen kan je je politieke wil niet opleggen, laat staan een federale reconquista door de PS afhouden, is de inschatting.

De Wever en co. hebben dus geen federale verrottingsstrategie in gedachten. De Vlaams-nationalisten willen er wel degelijk weer bij zijn en een nieuwe federale regering vormen. Of op zijn minst wil de N-VA het gesprek aangaan met de PS, om te zien wat beide partijen federaal nog samen willen doen. De Wever heeft er nooit een geheim van gemaakt dat hij dan het confederalisme op tafel zal leggen. Het was ofwel centrumrechts, waarvoor federaal geen meerderheid meer is, ofwel het confederalisme.

Dat is meteen een van de redenen waarom de PS het gesprek met de N-VA afwijst. De Franstalige socialisten kunnen het zich niet permitteren de indruk te wekken dat ze mee willen werken aan de ontmanteling van België. De hoop van de N-VA is dat dat over enkele weken wel kan, als de coalitievorming in Franstalig België verder staat.

Hoog spel

De Wever speelt wel hoog spel door de Vlaamse formatie te gijzelen met het oog op de federale regeringsonderhandelingen. De Vlaams-nationalisten gaan ervan uit dat ze zich dat kunnen permitteren. De Vlaamse regering in lopende zaken kan nog wel even voort, ze beschikt over een werkbare meerderheid. En in de Vlaamse formatie zal inhoudelijk een en ander verder worden afgetoetst. Het is dus geen verloren tijd.

Het zwakke punt in de strategie van De Wever is dat hij Vlaanderen gijzelt om de Parti Socialiste aan de federale onderhandelingstafel te krijgen. Terwijl de federale formatie geen effect heeft op de Franstalige coalitiebesprekingen. Zowel in Wallonië als in Brussel kunnen de Franstaligen verder met de formatie.

Bovendien is het maar de vraag hoelang de man in de straat begrip kan opbrengen voor een politieke blokkering van Vlaanderen, terwijl De Wever perfect een Vlaamse regering op de been kan brengen die kan doen wat moet gebeuren voor Vlaanderen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie