reportage

Campagnes schrikken Palestijnen niet af om naar België te komen

Vorig jaar is een opvallende migratiestroom van Palestijnse asielzoekers op gang gekomen naar België. De meerderheid van hen komt oorspronkelijk uit Gaza, de landstrook waar de radicaal-islamitische Hamas de plak zwaait. ©AFP

België doet er alles aan om de verhoogde instroom van Palestijnen naar ons land te stoppen. Minister van Asiel en Migratie De Block (Open VLD) werpt een online ontradingscampagne in de strijd. ‘We hebben geen keuze’, zeggen drie jonge Palestijnen in Turkije.

Prompt begint Mohammed alles te vertellen wat hij over België weet. Dat er 11 miljoen mensen leven. Dat België aan de wieg stond van de Europese Unie. Dat onze eerste koning ‘zich losscheurde van Nederland’. ‘Mensen spreken Frans, Nederlands en Duits in België. Verschillende achtergronden en culturen leven er samen. Geweldig toch’, weet Mohammed. Zijn twee kameraden knikken. ‘Belgen houden van Palestijnen. It is the country of our dreams.’

©doc

In het hart van de Turkse hoofdstad Ankara ontmoeten we Hamza, Saib en Mohammed. De drie jonge Palestijnen komen uit de Gazastrook. Die strook land grenst aan Egypte en het radicaal-islamitische Hamas zwaait er de plak. Turkije gaf hen een studiebeurs en een studentenvisum. Mohammed werkt er aan een doctoraat in accountancy. Saib en Hamza studeren voor ingenieur.

Of het een optie is om in Turkije te blijven? ‘Nee’, klinkt het resoluut. ‘Heb je de Turkse economie al eens bekeken?’ zegt Mohammed. ‘Een job vinden we hier nooit. In België is de economie veel beter.’ Hamza, met zijn 21 jaar de jongste, knikt. ‘Belgium is the land of opportunities’.

Beloofde land

België is al even het beloofde land voor Palestijnen. Vorig jaar is een opvallende migratiestroom van Palestijnse asielzoekers op gang gekomen. Vanuit Gaza, maar ook vanuit transitlanden zoals Turkije en de Golfstaten, waar veel Palestijnen leven. Ze zijn intussen de grootste groep asielzoekers in ons land. Vorig jaar waren ze met net geen 2.500, tegenover slechts 847 in 2017. Het Commissariaat-Generaal voor de Vluchtelingen en de Staatlozen, dat oordeelt of mensen recht hebben op de vluchtelingenstatus, verstrengde het beleid. Palestijnen uit de Gazastrook krijgen sinds eind vorig jaar niet meer automatisch een erkenning als vluchteling.

Minister van Asiel en Migratie Maggie De Block (Open VLD) lanceerde in april een website en Facebook-pagina. Die moeten Palestijnen ontraden naar België te komen. ‘We willen duidelijk maken dat België niet het land van melk en honing is’, aldus De Block bij de lancering. Het ging om een nieuwe campagne, ontworpen door een Nederlands pr-bureau, die volgt na een eerder ontradingsoffensief van De Blocks voorganger Theo Francken (N-VA).

©doc

Na het vertrek van de N-VA uit de federale regering na de discussie over het VN-migratiepact liet De Block de campagne van haar voorganger offline halen. Ze vond de beelden van Francken weinig humaan.

‘Op sociale media zeggen Palestijnen dat de Belgische overheid goed is voor ons’, zegt Hamza. Mohammad knikt. Vooral het verhaal van zijn neef doet hem dromen. ‘Mijn neef is al een maand in België en ik ben erg jaloers op hem’, zegt de student. ‘Onze diploma’s zullen er gelijkgesteld worden en er zijn goede jobs.’ Ook zijn Palestijnse vrienden in Istanboel willen graag naar België. ‘Mijn neef zegt dat Belgen erg respectvol met hem omgaan. Op de luchthaven vroegen ze hem zelfs of hij iets nodig had of iets wilde eten.’

‘Wat een verschil met Egypte. In Rafah (de enige grensovergang tussen de Gazastrook en Egypte, red.) zijn we heel slecht behandeld. We kregen geen eten en mochten niet slapen’, reageert Saib.

Job en gezin

De jongemannen kwamen tussen 2015 en 2016 aan in Ankara. ‘Het eerste jaar was erg moeilijk’, vertelt Hamza timide. Ik kende niemand en liep verloren.’ De student was 17 toen hij naar Turkije kwam. Zowel hij als Mohammed zijn de oudste zonen van hun gezin. Dat brengt een verantwoordelijkheid met zich mee. ‘We moeten een goed betaalde job vinden en trouwen.’ Of ze soms liegen tegen hun familie over hun levensomstandigheden in Turkije? ‘We doen niet anders’, grinniken ze. Al slaat Hamza ook zijn ogen neer. ‘Het eerste jaar dat ik in Turkije was, vroeg mijn moeder me elke dag wat ik had gegeten. Ik verzon telkens iets. In werkelijkheid at ik maar één keer per dag. Eieren.’

Als oudste zoon van het gezin moet ik een goedbetaalde job vinden en trouwen.
hamza
jonge palestijn

‘In België zullen we gerespecteerd worden’, zegt de montere Saib. ‘Dat is eigenlijk het enige wat we willen. We zullen geen last zijn. We zijn goede jongens en werken hard. De Belgen zullen fier op ons zijn.’

Na de lovende woorden over België vragen we hen de campagne van De Block te openen op hun gsm. Terwijl de drie studenten door de Facebook-pagina en de website scrollen, valt een stilte. Mohammed fronst lichtjes en Hamza lijkt nog ingetogener dan daarnet.

Het is uiteindelijk Saib die het woord neemt. ‘Het is allemaal erg negatief. We lijken niet welkom.’ Mohammed is verrast. ‘De website zegt dat het niet gemakkelijk is om een job te vinden. Ook mijn diploma wordt niet gelijkgesteld. Mijn neef zei nochtans van wel.’ Hamza knikt. ‘Ze zeggen ook dat je twee inkomens moet hebben om het te redden als gezin. Dat wist ik niet.’ Ook leest hij dat de Belgische overheid migranten en vluchtelingen ondersteunt om terug te keren. ‘Een goede zaak’, vindt hij.

De drie klikken door om meer te weten te komen. Dat is echter niet evident. ‘Als ik doorklik, kan ik het niet lezen.’ De verdere informatie is inderdaad alleen in het Nederlands en het Frans.

Israël en Hamas

De hamvraag moet niet eens worden gesteld. ‘Ik ga nog steeds naar België’, zegt Mohammed vastberaden. ‘Van zodra mijn lessen erop zitten, vertrek ik.’ Saib heeft vooral veel vragen. ‘Waarom willen ze ons niet? Zijn er misschien problemen met de Palestijnen in België? Verwachten ze dat we terug naar Gaza gaan? Ik dacht dat de Belgen onze situatie begrepen. Als ze ons echt niet willen, dan moeten ze iets doen aan de oorlog. Aan Israël en Hamas.’

Als België ons echt niet wil, dan moet het iets doen aan de oorlog in Israël en aan Hamas.
Saib
jonge palestijn

Mohammed is het grondig eens met zijn vriend. ‘We wilden helemaal niet vertrekken, maar er was geen andere optie.’ Hij ging onlangs voor een halfjaar terug. ‘Ik wou mijn familie ondersteunen maar een job vinden was onmogelijk.’ Hij vertelt over de intifada’s. ‘We hebben er geen leven en al zeker geen toekomst. Gaza is een openluchtgevangenis. Een oorlogszone.’

We tonen ook een beeld uit de advertentiecampagne van voormalig staatssecretaris Theo Francken. Op de foto staan politiemensen die een migrant oppakken. In blokletters staat ‘Don’t come to Belgium’ geschreven. Saib schrikt. ‘Komt dit uit België? We zijn toch geen criminelen of beesten?’ Het stijlverschil met de campagne van De Block is voor het drietal groot. ‘De huidige website is tenminste menselijk.’

Ik ga niet via de zee naar België reizen. Ik wil mijn familie die pijn besparen.
mohammed
jonge palestijn

Toch zijn Mohammed, Saib en Hamza het eens. ‘Ze proberen ons op een omfloerste manier te zeggen dat we niet welkom zijn, maar we hebben geen keuze. Nu weten we dat het moeilijker wordt in België, maar het is nog altijd beter dan andere landen. We gaan.’

Maar hoe? ‘Sowieso niet via zee. Ik heb jaren gestudeerd en wil mijn leven niet riskeren. Ook mijn familie wil ik die pijn besparen. Ik ben de mogelijkheden volop aan het onderzoeken. Misschien wel via een huwelijk’, zegt Mohammed. Saib hoorde dan weer dat de route via zee beter en gemakkelijker zou zijn. ‘En ja, het is illegaal. Maar is er een andere optie?’ En de verlegen Hamza? ‘Ik wil hier gewoon weg. We moeten toch ergens kunnen leven?’

Lees verder

Advertentie
Advertentie