nieuwsanalyse

Griekse premier Tsipras zoekt doorstart via Europese verkiezingsrace

De Griekse premier Alexis Tsipras mikt op een herverkiezing in het najaar en deelde al enkele fiscale cadeaus uit. ©AFP

De Griekse premier Alexis Tsipras hoopt in het najaar een tweede mandaat in de wacht te slepen. Om zijn kansen gaaf te houden strooit hij aan de vooravond van de Europese verkiezingen met fiscale cadeaus.

Net als miljoenen andere Europeanen trekken de Grieken zondag naar de stembus om nieuwe vertegenwoordigers voor het Europese halfrond aan te wijzen. Een decennium na het begin van ’s lands ergste economische en sociale crisis is het animo voor die electorale race, zeker onder jongeren, niet zo groot.

‘Of ik ga stemmen op 26 mei? Ik weet het niet. Wat heeft Europa ons de voorbije jaren opgeleverd? Een hoge werkloosheid en koopkrachtverlies. Ik heb niet het gevoel dat ik dezelfde kansen krijg als de burgers in andere Europese lidstaten’, stelt de pas afgestudeerde Alexandra aan het Franse persagentschap AFP.

Diepe recessie

De Grieken hadden het de afgelopen jaren zwaar te verduren. Pas in 2017 kon Griekenland uit de diepe recessie kruipen waarin het in 2008 was beland. Ondanks het economische herstel zijn de Grieken vandaag nog altijd meer dan een vijfde armer dan voor de crisis. Hoewel het werklozenleger afslankt, zoekt 18,5 procent van de beroepsbevolking nog altijd vergeefs naar werk. Bij jongeren loopt dat cijfer zelfs op tot 38,8 procent.

Wat heeft Europa ons de voorbije jaren opgeleverd? Een hoge werkloosheid en koopkrachtverlies. Ik heb niet het gevoel dat ik dezelfde kansen krijg als de burgers in andere Europese lidstaten.
Alexandra
Pas afgestudeerde Griekse

Dat Alexandra, net als heel wat generatiegenoten, Europa verantwoordelijk houdt voor die situatie, is geen verrassing. In ruil voor miljarden euro’s noodhulp dwongen de Europese Unie en het Internationaal Monetair Fonds Griekenland in een strak begrotingscarcan.

Om weer orde te scheppen in ’s lands overheidsfinanciën volgden bezuinigings-, privatiserings- en hervormingsrondes elkaar op. Ambtenarenlonen gingen omlaag, in pensioenen werd gesnoeid, net als in de uitgaven voor onderwijs en gezondheidssector. Tegelijkertijd steeg de belastingfactuur. Met flink wat armoede tot gevolg.

Hoop op Syriza

Velen hadden ruim vier jaar geleden hun hoop gevestigd op Alexis Tsipras. Met een discours tegen het bezuinigingsbeleid schopte de leider van het radicaal-linkse Syriza het in januari 2015 tot premier. Maar zodra hij aan de macht was, zag hij al snel weinig andere opties dan zich te schikken naar de directieven van de internationale geldschieters.

38,8 procent
jeugdwerkloosheid
Onder Griekse jongeren loopt het werkloosheidscijfer zelfs op tot 38,8 procent.

Tsipras was dan ook opgelucht dat zijn land in augustus vorig jaar bevrijd werd van het internationale juk. Sindsdien maakte Griekenland zijn terugkeer op de internationale markten, trok de economie meer en meer aan en boekte het land almaar grotere begrotingsoverschotten.

Zeker die laatste trend beviel de premier. Het surplus bood hem enige manoeuvreerruimte in een jaar dat cruciaal is voor zijn politieke toekomst. In oktober kiezen de Grieken een nieuw parlement. De 44-jarige Athener aast op een nieuw mandaat. Maar het is de vraag of de Grieken hem dat gunnen. In de peilingen ligt Syriza een straatlengte achter op de conservatieve Nieuwe Democratie.

Fiscale cadeaus

Om zijn kansen gaaf te houden deelde Tsipras de voorbije dagen cadeaus uit. Zowat 2,5 miljoen gepensioneerden kunnen voortaan op een jaarlijkse bonus rekenen. De solidariteitsbijdrage verdwijnt en de vennootschapstaks zakt tegen 2021 van 28 naar 25 procent. De regering morrelt ook aan de btw-tarieven. ‘Die maatregelen vallen perfect te rechtvaardigen na alle opofferingen die de Grieken deden. Weldra breekt een nieuwe, betere periode aan voor ons land’, stelde Tsipras vorige week.

De maatregelen kwamen er niet toevallig aan de vooravond van de Europese, regionale en lokale verkiezingen van 26 mei. ‘Normaal zijn die stembusslagen van ondergeschikt belang’, zegt Thanassis Diamantopoulos, hoogleraar politieke wetenschappen aan de Pantion-universiteit in Athene. ‘Maar ditmaal is de Europese race vrijwel zeker beslissend voor de toekomst van Griekenland. Het gaat om een generale repetitie voor de parlementsverkiezingen van dit najaar.’

Verwijten

Dat veel op het spel staat, blijkt uit de verwijten die de voorbije dagen over en weer vlogen tussen Tsipras en de oppositie. Die wreef de premier ‘politiek opportunisme’ aan, beschuldigde hem ervan ‘stemmen te kopen’ en zijn kiezers ‘verraden te hebben’ omdat hij ondanks zijn verkiezingsbeloftes van 2015 geen eind gemaakt heeft aan het besparingsbeleid.

De Europese verkiezingen zijn een generale repetitie voor de parlements verkiezingen van dit najaar.
Thanassis Diamantopoulos
Griekse hoogleraar politieke wetenschappen

Tsipras schoot snel terug. ‘Op 26 mei zal het Griekse volk de elite en de arroganten een boodschap sturen. We blijven waardig, nederig en verbeten werken en leggen alleen rekenschap af aan de maatschappij.’

Europa kijkt voorlopig vanop een afstand toe. De volgende weken buigt het zich over de impact van de cadeaus die Tsipras uitdeelde. Als Brussel oordeelt dat Athene zijn internationale engagementen in gevaar brengt met die maatregelen, kan het de geldkraan voor het Zuid-Europese land toedraaien. En geeft het Tsipras mogelijk munitie in handen om dit najaar, net als tijdens de verkiezingscampagne van 2015, te fulmineren tegen de Europese boeman.

Lees verder

Advertentie
Advertentie