analyse

Iedereen is bang van de Wetstraat 16

©BDW

Behalve Jan Jambon (N-VA) is er niemand kandidaat-premier. ‘Velen staan te trappelen, maar durven zich niet te outen omdat dat arrogant overkomt’, zegt de politicoloog Carl Devos (UGent).

We zijn drie weken voor de verkiezingen en alle partijen hebben zich intussen uitgesproken over de vraag of ze een kandidaat-premier hebben. Opvallend is dat alleen Jambon formeel kandidaat-premier is. Na de paasvakantie startte de N-VA een mediaoffensief om zijn kandidatuur in de verf te zetten in Vlaanderen en Franstalig België. Dat de N-VA de afgelopen regeerperiode de touwtjes niet in handen had, noemt Jambon ‘een constructiefout’.

Dossier | Verkiezingen 2019

Op zondag 26 mei 2019 trekken we naar de stembus voor de verkiezingen van het Europese, federale, Vlaamse, Waalse en Brusselse parlement. Volg hier onze verslaggeving. .

Door Jambon te lanceren wil de N-VA het beeld counteren dat de federale regering haar niet meer interesseert. Die perceptie was ontstaan nadat de N-VA vervroegd uit de regering was verdwenen na de crisis over het VN-migratiepact. De partij wil zo bewijzen dat ze ook federaal nog wil besturen.

Sommigen stellen zich evenwel vragen bij de geloofwaardigheid van de N-VA-kandidaat. ‘Jambon is kandidaat-premier van een land dat hij eigenlijk wil afschaffen. Hoe geloofwaardig is dat?’, vroeg CD&V-voorzitter Wouter Beke zich af.

Postjes

Maar ook al wordt Jambon gecontesteerd, hij is de enige die zich al geout heeft als kandidaat-premier. Volgens Devos is er bij veel partijen enige schroom om dat te doen omdat dat ‘arrogant’ kan overkomen. ‘Het wekt de indruk dat je als partij met de postjes bezig bent en niet met de inhoud.’ Bovendien is het in de huidige context heel onzeker welke coalitie er federaal aan de macht komt. ‘Daardoor durven weinigen het aan zich kandidaat te stellen, omdat ze weten dat de kans reëel is dat ze het niet halen. Dan ben je een gebuisde kandidaat. Dat straalt negatief af op je imago.’

Vijf jaar geleden had niemand voorspeld dat Charles Michel (MR) premier zou worden - iedereen zette zijn geld op CD&V-boegbeeld Kris Peeters - maar hij werd het toch.

Weinigen durven het aan zich kandidaat te stellen, omdat ze weten dat de kans reëel is dat ze het niet halen. Dan ben je een gebuisde kandidaat. Dat straalt negatief op je af.
Carl Devos
hoogleraar politicologie UGent

Diezelfde Michel hield tot dusver de boot af. De campagnewoordvoerder van de MR maakte wel al duidelijk dat Michel weer kandidaat-premier is. Maar zelf weigert hij zich voorlopig uit te spreken. ‘Ik wil tot de laatste dag van deze legislatuur voortwerken’, zei hij zondag in ‘De zevende dag’.

Bij de zusterpartij Open VLD houden ze het ook vaag. Er komt best een liberale premier, gaf voorzitster Gwendolyn Rutten aan. Maar een naam wil ze er niet op plakken. Aan de website Newsmonkey zei ze zelfs expliciet dat zij geen kandidaat is.

Bij CD&V schuiven ze met Hilde Crevits wel een kandidaat-minister-president naar voren om de strijd aan te gaan met N-VA-voorzitter Bart De Wever, die als eerste het Martelaarsplein claimde, maar geen kandidaat-premier.

Di Rupo

Zelfs PS-voorzitter Elio Di Rupo, die de indruk geeft dat hij staat te trappelen om opnieuw de leiding van het land over te nemen, out zich niet. Nochtans is de socialistische familie op basis van de jongste peiling de grootste en kan die in principe het premierschap claimen.

De groenen schuiven evenmin een kandidaat-premier naar voor, ook al hebben ze de wind in de zeilen. Nadat De Wever het ‘schrikbeeld’ van Kristof Calvo als premier in de markt had gezet, repliceerde Groen-voorzitster Meyrem Almaci dat ‘Calvo dat goed zou doen’. Maar een formele lancering was dat niet.

Volgens Devos betekent dat niet dat er geen kandidaten zijn. Er zijn er wel, alleen houden ze dat stil. ‘Het is een publiek geheim dat Beke geen neen zou zeggen als ze het hem zouden vragen en zijn partijgenoot Koen Geens evenmin.’ Di Rupo staat volgens Devos te trappelen om Di Rupo II in de steigers te zetten. Ook Michel ambieert zeker een tweede ambtstermijn. De groenen hebben ongetwijfeld eveneens ambities, met Calvo en mogelijk zelfs Almaci. Maar dat zijn ambities die niemand durft uit te spreken.

Lees verder

Advertentie
Advertentie