N-VA: bedrukte gezichten en veel discussies over cordon

©BELGA

‘Het is toch wennen, zo zonder overwinningsfeest’, zegt een partijkopstuk die het bedrukte gemoed van de verzamelde N-VA'ers in The Claridge in Brussel aanschouwt. Veel te feesten valt er niet, maar wel te bediscussiëren: moet het cordon sneuvelen?

Bedrukte gezichten zondagavond vanaf 17 uur in The Claridge in Brussel, de evenementenzaal waar de N-VA-verkozenen verzamelen blazen. Velen willen niet reageren tot de voorzitter gesproken heeft. Anderen geven eerlijk hun ontgoocheling toe. ‘De Vlaming heeft gezien wat er gebeurt op de parkings van de E40 of aan het Noordstation van Brussel. En er is nu ook weer een hetze tegen de N-VA gevoerd’, zegt een militant.

‘Het enige waar we ons aan kunnen optrekken, is het feit dat we minder verliezen dan het Vlaams Belang wint’, zegt Wim Jochems, districtsraadslid in Merksem. ‘De mensen hadden meer van onze regeringsdeelname verwacht. Wellicht dat we alle illegalen opgepakt en teruggestuurd hadden. Terwijl dat natuurlijk niet kan. De kiezer zou toch moeten beseffen dat zijn stem op het Vlaams Belang zinloos is, omdat die in de diepvries belandt?'

Ik heb veertig tot vijftig markten gedaan, en overal voelde ik de boosheid van de mensen.
Zuhal Demir

De score van het Vlaams Belang wordt hier met wisselend gemoed bekeken. De vrees was al groot dat een deel van de kiezers die de N-VA de voorbije verkiezingen afsnoepte van extreemrechts opnieuw verloren zou gaan. Maar dat het zo massaal zou zijn, had niemand hier verwacht. De straffe taal over vreemdelingen die onder meer gewezen staatssecretaris van Migratie Theo Francken gebruikte, heeft die uitstroom niet kunnen tegenhouden.

Het Limburgse kopstuk Zuhal Demir geeft toe dat ze de bui al voelde hangen. ‘Ik heb veertig tot vijftig markten gedaan, en overal voelde ik de boosheid van de mensen. Ik krijg het verwijt dat ik polariseer als ik het heb over hoofddoeken of gezinsherenigingen. Maar dat zijn de dingen waar mensen echt wel wakker van liggen.’

‘Het succes van het Vlaams Belang valt niet enkel door migratie te verklaren’, vertelt Kamerlid Sarah Smeyers. ‘Kijk maar naar hun enorm goede score in West-Vlaanderen: de provincie die toch het minst met migranten te maken heeft. Er is meer aan de hand: een soort radicale afkeer van het systeem.’

Chat met Rik Van Cauwelaert

Op maandag 27 kan u met columnist Rik Van Cauwelaert chatten over de uitslagen van de verkiezingen.

U vragen stellen? Dat kan nu al in de chatbox. 

Ook gewezen minister van Financiën Johan Van Overtveldt steekt zijn ontgoocheling niet onder stoelen of banken. ‘Dit is een aardverschuiving. Het verlies is groter dan we verwacht hadden op basis van onze regeringsdeelname, waarin je, zeker in een complex land als België, altijd een rekening gepresenteerd krijgt als dominante partij. Het goede nieuws is wel dat we incontournabel zijn in Vlaanderen en aan zet zijn voor de vorming van een Vlaamse regering.’

Cordon

Het geroezemoes van de militanten die de ontgoochelende uitslag bediscussiëren, wordt voor het eerst op de avond doorbroken als Tom Van Grieken op de grote televisieschermen zijn overwinningsspeech houdt. In een begrafenisstemming horen de N-VA-aanhangers hoe Van Grieken voor het opblazen van het cordon sanitaire pleit, en daarbij ook de hand reikt naar de N-VA.

Die oproep wordt hier niet bij iedereen positief onthaald. Drie militanten van de N-VA-afdeling uit Overijse zijn niet voor het doorbreken van het cordon. ‘Vergeet niet dat onze economische programma’s zo ver uit elkaar liggen’, zeggen ze. ‘Wat wil je doen: samenwerken op het vlak van migratie, maar dan ruzie maken over de rest? Natuurlijk krijg je nu mensen die luidop dat cordon in vraag stellen, maar ik denk dat het niet zo ver zal komen. Misschien kan Bart De Wever de invraagstelling van het cordon wel gebruiken als dreigement om een federale coalitie te forceren bij de Franstaligen. Ofwel ga je met ons in zee, ofwel doorbreken we in Vlaanderen het cordon, zou hij kunnen zeggen.’

Het is toch even wennen, zo zonder overwinningsfeest.
Een partijkopstuk

Anderen vinden het wel het goede moment om het cordon overboord te gooien. ‘Ik denk dat we die discussie nu moeten voeren’, zegt Emmy De Smet, N-VA-kandidaat uit Gent. ‘Als sommigen in Franstalig België een veto uitspreken tegen ons als partij, waarom zouden wij dan zelf niet mogen beslissen met wie we in zee gaan?’

Haar collega Jelle Tillieu uit Aalter denkt dat vooral de jonge generatie in de partij voorstander is van het doorbreken van het cordon. ‘Zoals in elke partij heb je hier meer linkse en rechtse stromingen, zoals bijvoorbeeld ook in CD&V, waarbij Pieter De Crem de rechtse lijn bepleit. Hier is het net zo, waarbij vooral de nieuwe generatie van het cordon af wil. De ouderen willen de kerk wat meer in het midden houden, vermoed ik.’

Speech

Als Bart De Wever met in zijn kielzog alle partijkopstukken het podium betreedt voor wat de eerste verliezersspeech van de partij sinds 2003 is, slaagt hij er toch even in de vlam in de pan te krijgen. ‘Een echte vriend toont zich in moeilijke tijden’, troost hij zijn aanhangers.

‘Het is toch even wennen, zo zonder overwinningsfeest’, zegt een partijkopstuk die het bedrukte gemoed van de verzamelde N-VA'ers aanschouwt. Officieel was Bart De Wever altijd tegen het cordon, maar achter de schermen wordt toegegeven dat de discussie daarover geopend is bij de partijtop. ‘Ga nu eens in een regering zitten met die gasten aan de kant? Zeker federaal lijkt dat politieke zelfmoord.’

‘Het is een catch-22’, zegt een ander. ‘Veel zal afhangen van wat het Vlaams Belang zelf aan toegevingen wil doen. Want laat ons niet vergeten dat de partij dat cordon aan zichzelf te danken heeft. Een totale stop op migratie, zeggen ze. Dat kan je als beleidspartij gewoonweg niet in de praktijk brengen.’

Terwijl de zaal vrij snel leegloopt, blijft de vraag hangen of De Wever veel zin heeft om na zo’n moeilijke verkiezingsuitslag Vlaams minister-president te worden. ‘Ik vermoed van niet’, zegt een partijtopper. ‘Onderschat niet hoezeer hij verknocht is aan Antwerpen en hoeveel toegevingen zijn gezin al heeft moeten doen. Wie het dan wel kan worden? Jan Jambon. Want na zo’n uitslag vinden wij sowieso niet dat de bal in ons kamp ligt voor de federale regeringsvorming.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie