analyse

Vermogensbelasting taboe in de Wetstraat

Alleen als er een regering komt van socialisten, groenen en christendemocraten - een coalitie waarvan de PS voorstander is - maakt een vermogensbelasting kans. ©Bloomberg

Moeten de 264.000 Belgische gezinnen met een vermogen van meer dan 1 miljoen euro schrik hebben voor een vermogensbelasting? Wellicht niet, want het is en blijft taboe in de Wetstraat.

Groen liet maandag weten een vermogenskadaster te willen invoeren. Dat moet helpen de vermogens te belasten. Wie meer dan 1 miljoen euro bezit, inclusief vastgoed, wordt extra belast op de opbrengst van dat vermogen, stelt de partij voor. Het geld dat daarmee wordt binnengehaald - ongeveer 2 miljard euro - wil Groen gebruiken om de personenbelasting te verlagen.

Nu de groenen de wind in de zeilen hebben, wordt hier en daar gevreesd dat eindelijk iets in huis zal komen van een vermogensbelasting. Groen is niet de enige partij die de vermogens viseert. Ook Ecolo, de PVDA en de PS zijn voor een miljonairstaks. CD&V en de sp.a zijn voor de invoering van een meerwaardebelasting op aandelen en voor het belasten van huurinkomsten.

Volgens de Europese Centrale Bank bezit zo’n 5 procent van de Belgische gezinnen meer dan 1 miljoen euro. Dat cijfer dateert van 2014, de kans dat er intussen meer euromiljonairs zijn, is groot.

Alleen als er een regering komt van socialisten, groenen en christendemocraten - een coalitie waarvan de PS voorstander is - maakt zo’n belasting kans.

Het gaat dus om veel mensen, en veel potentiële kiezers. Maar de kans dat er effectief een vermogensbelasting, vermogenswinstbelasting of meerwaardebelasting op aandelen komt, is klein. Alleen als er een regering komt van socialisten, groenen en christendemocraten - een coalitie waarvan de PS voorstander is - maakt zo’n belasting kans.

Maar in elke andere constellatie is de kans gering. Dat komt omdat in zowat elke andere coalitie Open VLD in de regering zit: in een centrumrechtse coalitie (Open VLD, de N-VA en CD&V), een Bourgondische coalitie zoals in Antwerpen (Open VLD, de N-VA en de sp.a) of een Jamaicaanse coalitie (met Open VLD, Groen en CD&V).

Spaarboekjes

En de Vlaamse liberalen zullen een vermogenskadaster nooit aanvaarden, omdat dat de opstap naar een vermogensbelasting is. Open VLD-voorzitster Gwendolyn Rutten stelde op Twitter: ‘Dat ze meer, meer, meer belastingen wilden, wisten we al. Maar Groen wil nu ook in uw spaarboekjes kijken om zijn slag te slaan in uw portemonnee. We hebben minder belastingen nodig, geen groene jaloezie.’

©Mediafin

Als Open VLD een vermogenskadaster en -belasting aanvaardt, tekent ze haar doodsvonnis. Dat beseft ze goed. De partij heeft een trauma overgehouden toen ze in de regering-Di Rupo aanvaardde dat bedrijfswagens zwaarder werden belast. Ze heeft toen gezworen nooit nog een ingreep te dulden waarmee haar achterban in het hart zou worden getroffen.

Dat verklaart waarom de Vlaamse liberalen zich de voorbije regeerperiode met hand en tand verzetten tegen de invoering van een meerwaardebelasting op aandelen, terwijl CD&V daar nochtans een punt van maakte en de regering-Michel er zelfs over wankelde.

Als de liberalen in een volgende regering zitten - en die kans is groot - komt er dus geen vermogenskadaster en vermogensbelasting.

Ook de N-VA - in de peilingen nog altijd met voorsprong de grootste partij - is tegen. ‘Ik pas voor nieuwe belastingen op centen waar de mensen hard voor gewerkt hebben’, tweette kandidaat-premier Jan Jambon gisteren.

Een vermogensbelasting lijkt niet voor morgen. Zelfs als de groenen deel uitmaken van een volgende regering, is de kans reëel dat ze sneuvelt bij de regeringsonderhandelingen, net omdat het bij veel andere partijen zo’n taboe is.

Maar vijf rijke landen belasten vermogen zwaarder

Een volledig overzicht geven van hoe zwaar België vermogen belast, is niet eenvoudig omdat het moeilijk is uit te splitsen hoeveel inkomsten de gezinnen halen uit beleggingen en vastgoed. Maar data van de OESO, de denktank van de rijke landen, maken wel een ruwere schatting mogelijk.

De data leren dat België al een koploper is op het vlak van lasten op vermogen. De Belgische overheid haalt jaarlijks 3,5 procent van het bruto binnenlands product (bbp) op aan belastingen uit eigendom. Voor een groot deel gaat het om belastingen op transacties met vermogen, zoals registratie- en successierechten. Slechts vijf landen in de OESO halen meer geld op: Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk, de Verenigde Staten, Canada en Luxemburg.

Sommige van die landen, zoals de VS en het VK, belasten gezinnen ook op meerwaarden. Maar ze zijn dan weer fiscaal vriendelijker voor vermogen dat rendeert in bedrijven en daar winst oplevert.

Als je die drie categorieën optelt - meerwaardebelastingen bij gezinnen, belastingen op eigendom en bedrijfsbelastingen - haalt de Belgische overheid 7,6 procent van het bbp aan lasten uit vermogen. Alleen Luxemburg, dat met lage tarieven veel vermogen aantrekt, en Zuid-Korea doen dan beter. BH

Lees verder

Advertentie
Advertentie