Wouter Beke kondigt afscheid aan

©BELGA

Wouter Beke is zo goed als zeker geen kandidaat om zichzelf op te volgen als CD&V-voorzitter. Hij voelt zich verantwoordelijk voor de historische nederlaag van de christendemocraten. ‘De uitslag heeft mij pijn gedaan.’

Iets meer dan 24 uur nadat CD&V slaag heeft gekregen bij de verkiezingen, geeft CD&V-voorzitter Wouter Beke aan dat hij zo goed als zeker geen kandidaat is om zichzelf later dit jaar op te volgen als voorzitter. Het is een mea culpa: de drie traditionele partijen gingen er bij de verkiezingen allemaal op achteruit, maar bij CD&V is het verlies het grootst. De christen-democraten verliezen acht zetels in het Vlaams Parlement en zes zitjes in de Kamer. De centrumpartij zakt weg naar de derde plek, na de N-VA en het Vlaams Belang. CD&V haalt nog amper 15,4 procent van de stemmen, terwijl ze voor zichzelf de lat op 20 procent had gelegd.

©Mediafin

Het is een collectieve verantwoordelijkheid, erkennen de kopstukken, maar Beke voelt zich als partijleider naar eigen zeggen persoonlijk verantwoordelijk. Toch gooit hij niet onmiddellijk de handdoek in de ring. Net zoals bij de andere traditionele partijen waren er sowieso voorzittersverkiezingen gepland. Beke stelde op het partijbureau voor om zichzelf niet op te volgen als voorzitter. Zo vermeed hij dat anderen hem richting de uitgang zouden duwen van de partij die hij al sinds 2010 leidt.

De Limburger heeft zijn drie termijnen als partijvoorzitter altijd stevig in het zadel gezeten. In het voorjaar van 2016 haalde Beke zelfs nog 98 procent van de stemmen bij de voorzittersverkiezingen. Hij moest geen enkele tegenkandidaat dulden.

Beke mag dan wel eens met Marcske van FC De Kampioenen worden vergeleken, hij heeft al heel wat kilometers op de teller staan. De burgemeester van Leopoldsburg was ondervoorzitter toen Yves Leterme ten tijde van paars aan het hoofd van de partij stond en CD&V uit de oppositie trok. In 2008 kwam hij ad interim aan het hoofd van de partij te staan tot Marianne Thyssen door Leterme tot voorzitter werd gebombardeerd.

In de schaduw

Toen Thyssen na de verkiezingsnederlaag in 2010 de handdoek in de ring gooide, nam Beke het definitief over. De partij beleefde moeilijke tijden toen ze na de kartelbreuk met de N-VA onder de symbolische grens van 20 procent zakte, maar Beke overleefde die stormen. Terwijl hij jarenlang in de schaduw van boegbeeld en toenmalig Vlaams minister-president Kris Peeters stond, timmerde hij ook aan zijn eigen electorale macht in Limburg.

Intussen onderhandelde Beke voor zijn partij in 2010 541 dagen over een regering en tekende hij mee de krijtlijnen uit voor de zesde staatshervorming. In 2014 nam hij de gok om zonder zusterpartij cdH in zee te gaan met de N-VA op federaal niveau.

Hilde Crevits is de enige die CD&V kan rechttrekken.
Een CD&V-kopstuk

Bij de gemeente- en provincieraadsverkiezingen van oktober vorig jaar hield CD&V goed stand. Maar deze keer kende de partij de slechtste score ooit. En dus trekt Beke zijn conclusies. Hij gaat wel de federale regeringsonderhandelingen leiden. Mogelijk zit er dus wel een ministerpost in. Nog voor de nederlaag van CD&V ging Beke zelfs over de tongen als toekomstig premier.

Voor zijn opvolging als voorzitter kijkt iedereen in de richting van Hilde Crevits. Zij kon het niet waarmaken als absoluut boegbeeld en kandidaat-minister-president. Ze slaagde er wel in de schade te beperken in haar provincie West-Vlaanderen en haalde ruim 130.000 voorkeurstemmen. Ze is na Bart De Wever en Theo Francken de populairste politicus van Vlaanderen. Geen enkele CD&V’er kan daaraan tippen. Maar van een Hilde-effect over heel Vlaanderen was geen sprake. Toch kijken ze bij CD&V naar haar als voorzitter. ‘Ze is de enige die CD&V kan rechttrekken’, zegt een kopstuk.

Dat zou wel betekenen dat ze haar ministerpost moet laten varen. In de vorige regering was Crevits minster van Onderwijs en viceminister- president. Dat laten varen zal niet makkelijk zijn voor haar. CD&V besliste alvast dat zij de Vlaamse onderhandelingen gaat leiden.

De vraag is of Hendrik Bogaert het durft op te nemen tegen de hyperpopulaire Hilde Crevits.

Er zijn er evenwel nog bij CD&V die de kat uit de boom kijken. Kamerlid en voormalig staatssecretaris Hendrik Bogaert verklaarde tijdens de campagne al dat hij kandidaat was om Beke op te volgen. ‘Ik sluit niet uit dat ik nog kandidaat ben’, zei hij gisteren tegen De Tijd. CD&V verloor in West-Vlaanderen in de Kamerverkiezingen 4 procentpunten, maar Bogaert haalde van alle CD&V-lijsttrekkers de meeste stemmen (ruim 48.000). Dat gebeurde wel in een provincie waar meer stemmen te rapen zijn dan in bijvoorbeeld Vlaams-Brabant.

De vraag is of Bogaert het durft op te nemen tegen de hyperpopulaire Crevits. Als zij kandidaat is, is de kans groot dat Bogaert past om zijn kandidatuur in te dienen.

Toch gaan er al langer stemmen op dat CD&V zich opnieuw wat rechtser moet opstellen. Een kandidaat van de rechtervleugel zou dus niet onrealistisch zijn. Zeker gezien de ruk naar rechts die in Vlaanderen heeft plaatsgevonden.

Bagagedrager

De Vlaamse christendemocraten kregen de afgelopen jaren heel wat kritiek omdat ze in de centrumrechtse regering-Michel links uit het bootje hingen. Zo pleitten ze jarenlang voor een meerwaardebelasting op aandelen, maar ze slaagden er nooit in die binnen te halen. Het resultaat was dat N-VA-voorzitter Bart De Wever CD&V ervan beschuldigde op de rem te staan. Ondanks verwoede pogingen slaagde CD&V er niet echt in het beeld van zich af te schudden dat ze vanop de bagagedrager het centrumrechts beleid saboteerde.

In de verkiezingscampagne probeerde Beke zijn partij opnieuw midden in het bed te maneuvreren. Maar door te weigeren kleur te bekennen welke coalitie de voorkeur zou genieten - centrumlinks of centrumrechts - lieten de christendemocraten de kiezer in het ongewisse. Daarvoor kregen ze de rekening gepresenteerd op 26 mei, en dat betaalt Beke nu ook cash.

Lees verder

Advertentie
Advertentie