Is luxetoerisme in een virusvrije bubbel een blijver?

De ultieme privacy op reis? De Sheldon Chalet, op een gletsjer in Alaska. ©Totem Ent

Met de mogelijkheid een privéjacht of een afgelegen chalet op een gletsjer te huren lijkt de luxetoerismemarkt alle troeven in huis te hebben om de coronamoeë reiziger te verleiden. Wordt de vraag naar virusvrij isolement een blijvende erfenis van de pandemie? En wat verandert er nog?

Voor sommigen was de coronapandemie een goudmijn, zelfs in een hard getroffen sector als het toerisme. Of wat dacht u van een omzetverhoging met 300 procent in het coronajaar 2020? Het overkwam Sheldon Chalet, een boetiekhotel op een gletsjer in Alaska in de schaduw van de majestueuze Denali-piek.

Wealth, over het rijke leven

De Tijd geeft u een inkijk in het rijke leven van de zeer vermogenden.

  • (Kunst)schattenjacht: op bezoek in het magazijn voor de superrijken
  • Familiebedrijven: wat als uw kinderen geen interesse hebben in uw zaak?
  • Luxetoerisme na corona: de zoektocht naar de ultieme privacy

De luxechalet is zo afgelegen dat hij tijdens corona een uitzondering kreeg en mocht openblijven voor de selecte bezoekers die er met de helikopter neerstrijken. Een kans die vermogende reizigers niet lieten liggen toen de wereld op slot zat. De eigenaars konden de prijzen vlotjes optrekken en in één moeite de ultieme luxe aanbieden in deze virustijden: een volledig hotel voor één gastenbubbel.

Wie als stel alle vijf kamers voor drie nachten huurt, moet wel 35.000 dollar neertellen, maar hoeft dan niet te vrezen voor besmetting door andere gasten. Of je kan er de banden aanhalen met meereizende familie en vrienden die door de lockdowns lange tijd uit het zicht waren.

‘Luxe is altijd synoniem geweest met exclusiviteit. Je betaalt een premie om iets voor jezelf te hebben. Het luxetoerisme is klaar voor dit soort reiziger’, zegt Alexandra Avila, de oprichter van REYA Communications, een pr-specialist voor de luxetoerismesector. Of het nu gaat om privéjachten, private villa’s en ranches, of de Sheldon Chalet (een klant van REYA), mensen zijn bereid een premie te betalen voor een vakantie met de ultieme privacy, zegt Avila.

De Sheldon Chalet is volgeboekt tot oktober. ‘Dat is het verschil met de financiële crisis van 2008. Mensen hebben nu geld, maar ze kunnen het niet spenderen omdat alles gesloten is.’ Met uitzondering van een chalet in Alaska.

Nu de economieën en de grenzen mondjesmaat heropenen in het spoor van de vaccinatiecampagnes, maakt de toerismesector zich op voor een heropleving. Het luxesegment zal daarbij eerst opveren en mogelijk marktaandeel winnen op de langere termijn, zeggen specialisten. Dat komt in de eerste plaats omdat luxeaccommodaties zoals private eilanden en transport met privéjets virusvrije bubbels mogelijk maken en reizigers sneller over de streep kunnen trekken.

‘Afgelegen bestemmingen worden een nieuwe trend’, voorspelt Avila. ‘Hoe ver kan je gaan om een ervaring helemaal voor jezelf te hebben? Je vertrekt daarbij niet van het hotelaanbod, maar van de gewenste ervaring. Een safari bijvoorbeeld, om dan je eigen kamp te laten bouwen en er alleen met je familie in de jeep op uit te trekken. Of een privéjacht dat je naar bestemmingen zonder hotels of andere toeristen voert.’

35.000
dollar
De coronavrije Sheldon Chalet in Alaska huren, kost 35.000 dollar voor drie nachten.

Massatoerist

Zo’n manier van reizen staat ver weg van het massatoerisme, dat meer tijd nodig zal hebben om zich weer op de kaart te zetten. Als het van de Zuid-Europese ministers van Toerisme afhangt, mag de massatoerist zelfs wegblijven. Ze grijpen de coronacrisis en het geld van het Europese herstelfonds aan om hun toeristisch aanbod te herpositioneren richting de rijkere toerist die meer geld uitgeeft en langer blijft dan een feestweekend. Het past in een wereldwijde ambitie om toerisme duurzamer te maken en het ‘overtoerisme’ in steden als Barcelona en Venetië aan te pakken.

‘We gaan van een model van hoe meer toeristen, hoe beter naar een met hogere uitgaven, meer overnachtingen en premiumtoeristen’, zegt de Spaanse minister van Toerisme María Reyes Maroto Illera in Financial Times.

In Italië zet de regering in op duurzamer toerisme, met als eerste resultaat het bannen van grote cruiseschepen in Venetië. Illera’s Griekse collega gelooft niet meer in meer strandvakanties. Hij verwacht dat toeristen nog twee tot vier jaar minder drukke bestemmingen zullen verkiezen en denkt dat de verhoogde aandacht voor gezondheid een generatie lang zal meegaan.

Verdienmodel

Als de transformatie lukt, is dat een blijvende impact van de pandemie op de toerismesector. Maar Jan van der Borg, professor geografie en toerisme aan de KU Leuven, is sceptisch.

‘Ik nam vorig jaar deel aan een paneldiscussie waarbij de teneur was dat de toerismesector nu de tijd heeft om na te denken over zijn verdienmodel. Het klonk dat het duurzamer, kwaliteitsvoller, langzamer en veiliger moet. Maar de realiteit is dat de crisis er zo diep heeft ingehakt dat er een enorme drang is om de trein weer zo snel mogelijk op de rails te zetten en pas daarna te zien of er plaats is voor duurzaamheid. Dat is begrijpelijk, maar het is jammer dat we dit momentum dreigen te laten schieten’, zegt Van der Borg.

We evolueren naar een bewustere manier van reizen. Trager, meditatiever en met aandacht voor gezondheid en nieuwe hobby’s.

Hij heeft ook bedenkingen bij de Zuid-Europese ambities. ‘Kwaliteitsvol en luxetoerisme zijn niet gelijk. Je moet niet alleen kijken naar de inkomsten, maar ook naar het totale kostenplaatje voor de maatschappij. Dan is de luxetoerist niet de waardevolste. Bij kwaliteitsvol toerisme denk ik bijvoorbeeld aan jonge, culturele meerwaardezoekers die misschien minder geld uitgeven maar wel aandacht hebben voor de sociale structuur van de bestemming, voor de lokale samenleving en verrijkende gesprekken met locals op café. Dat is iets heel anders dan de bubbel van een resort met een golfterrein, waarvan het grasonderhoud niet duurzaam is.’

Nochtans heet het dat ook de luxetoerist meer aandacht krijgt voor de lokale beleving. Slow travel was voor de pandemie al aan het opkomen en moet nu een boost krijgen. Bij traag reizen gaat het er niet om als een razende must-sees af te vinken, maar zich onder te dompelen in een bestemming en via ontmoetingen en ervaringen de authenticiteit te vatten. Dat heeft het praktische voordeel dat minder gereisd moet worden - met minder kans op besmetting - en dat vervelende coronaformaliteiten bij grensovergangen vermeden worden.

Het past ook in de mentaliteitsverandering bij veel mensen als gevolg van de lange lockdowns, signaleren toerismewatchers. De pandemie deed ons nadenken over persoonlijke doelen - ook die van onze reizen - en verscherpte de aandacht voor onze mentale en fysieke gezondheid. Ook milieu en duurzaamheid kregen extra aandacht dankzij de dalende CO₂-uitstoot tijdens de lockdowns.

Dat alles moet een vertaling krijgen in een bewustere manier van reizen. Trager, meditatiever, met aandacht voor gezondheid - sport, fitness, spa - en het uitdiepen van hobby’s die we tijdens de lockdown opgepikt hebben. Hotels kunnen daarin voorzien, zoals de kamelentocht in het maanlicht op de virusvrije terreinen van het Ritz-Carlton-hotel nabij Dubai.

Personaliseren

Spelers in de luxetoerismesector zullen postcorona hun aanbod nog meer moeten personaliseren en met meer variabelen rekening houden, zegt Vicky Steylaerts, opleidingsmanager toerisme aan Thomas More. ‘De definitie van luxe verandert. Vroeger volstond een duur hotel, nu willen gasten een eigen bubbel ver weg van de massa en een gepersonaliseerde social distancing. Klanten vragen meer privacy, meer hygiëne, meer persoonlijke ervaringen. De reisagent zal beter naar de klant moeten luisteren en meer moeten voorbereiden, al is dat eigen aan het luxesegment. Denk aan het maken van afspraken om iets te bezoeken, wat niet langer overal zomaar mogelijk is.’

Een nieuwe trend is telewerken vanuit het buitenland en tegelijk de lokale sfeer opsnuiven.

Hotels spelen in op de vraag naar een meer hygiënische en virusvrije omgeving door een contactloze check-in via een app uit te rollen, naast kamersleutels die via de smartphone werken. Een eigen bubbel creëren kan door een hele verdieping van een hotel af te huren voor de familie. Zo’n verdieping raakt ook makkelijker gevuld bij reizen met meerdere generaties van eenzelfde familie. Dat fenomeen was al even aan het opkomen, maar zal nu volgens Avila een extra duw krijgen. ‘Veel families hebben elkaar lang niet kunnen zien door de lockdowns en willen dat nu al reizend inhalen, samen met de verjaardagen en de andere feesten die ze gemist hebben’, zegt Avila.

Een nieuwe trend is de werkvakantie, met dank aan het digitale thuiswerk dat als gevolg van de lockdowns zowat de norm is geworden en mogelijk (deels) een blijver is. Waarom niet een maand of langer naar een of andere villa of hotel trekken om van daaruit te werken en tegelijk de lokale sfeer op te snuiven? Al dan niet met het gezin. Sommige hotels spelen daarop in door in werkruimtes en een betrouwbaar wifisignaal te voorzien.

Roadtrips

Een ander fenomeen is het meermaals verlengen van vakanties nu luchtvaartmaatschappijen zich flexibel opstellen en de herboekingskosten laten vallen, signaleert Avila. Ze meldt ook dat roadtrips met de wagen in de lift zitten in de VS. Niet alleen vanwege het virusgevaar in het openbaar vervoer, maar ook omdat meer mensen een auto gekocht hebben nu ze verhuisd zijn van de stad naar de groenere buitenwijken. Kleinere, minder bezochte steden zouden dan weer op de toeristenradar moeten komen ten nadele van megapolissen en hun veronderstelde virusbroeihaarden.

Ook voor regeneratief toerisme verwachten waarnemers een coronaduwtje. Terwijl duurzaam toerisme erover waakt dat bestemmingen niet verder beschadigd worden, gaat regeneratief toerisme een stap verder door de bestemming beter achter te laten dan de toerist ze aangetroffen heeft.

‘Toerisme Vlaanderen werkt daarrond, met aandacht voor kwaliteit in plaats van kwantiteit en een mooi evenwicht tussen alle betrokkenen: bewoners, ondernemers en bezoekers’, zegt Steylaerts. Het gebeurt op een moment dat Belgen noodgedwongen weer meer in eigen land op reis gaan. ‘Zolang de hele economie niet genormaliseerd is, zullen we lokaler en trager reizen, met de auto, de trein, de fiets. Je hoeft niet ver te gaan. De grote vraag is of dat blijvend is als de grenzen weer helemaal opengaan’, zegt Steylaerts.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie