Handige truukjes om successierechten te ontwijken

Hoe kleiner een erfenis, hoe lager het tarief van de successierechten. Slaagt u erin uw erfenis op te splitsen in verschillende kleine stukjes, dan zal de som van de erfenisrechten een stuk lager liggen dan de verschuldigde belasting over het geheel. Via testamenten en andere handigheidjes is zo'n opsplitsing vaak vrij eenvoudig te realiseren.

Op onroerende schenkingen zijn altijd schenkingsrechten verschuldigd. Wil u die tot een minimum herleiden, schenk dan om de drie jaar telkens een deeltje van uw vermogen weg. Vermits het dan telkens slechts om een kleiner bedrag gaat, kan het tarief van de schenkingsrechten beperkt blijven. Zo doorbreekt u de progressie van de schenkingsrechten.
Zelfs wanneer het volledige onroerend patrimonium bestaat uit één grote villa ter waarde van € 1.000.000 is schenken in schijfjes mogelijk. U kan dan telkens een stuk van de villa aan de kinderen schenken. U wordt dan wel samen met de kinderen 'onverdeelde' eigenaars van de villa. Dat betekent dat u het beschikkingsrecht over uw villa niet meer autonoom behoudt en dat u voor een eventuele verkoop altijd de toestemming moet krijgen van uw kinderen.

In Vlaanderen kan u ook erfenisrechten besparen door ervoor te zorgen dat uw erfenis optimaal verdeeld is in een roerend en een onroerend deel. In Vlaanderen worden beide stukken immers apart belast, telkens opnieuw te beginnen van de laagste tarieven. Bestaat uw nalatenschap voor de helft uit roerende goederen en voor de helft uit onroerende goederen, dan blijven de successierechten het laagst.
Om maximaal te profiteren van deze splitsing werd een kunstmatig ontwijkingsmechanisme bedacht. Laat ons dat illustreren met het voorbeeld van een man met één erfgenaam die enkele onroerende goederen bezit met een totale waarde van € 300.000. Wanneer deze onroerende goederen bij zijn overlijden in één brok naar de erfgenaam vloeien, is die daarop € 33.000 aan successierechten verschuldigd. Maakt de erflater kort voor zijn overlijden echter een compromis op waarin overgekomen wordt een deel van het onroerend goed te verkopen aan de erfgenaam, dan wordt op die manier een deel van de erfenis roerend gemaakt. Vanaf de ondertekening van de compromis heeft de erflater immers een schuldvordering op de erfgenaam. Die schuldvordering maakt deel uit van de nalatenschap en wordt beschouwd als een roerend goed. Zo wordt de nalatenschap netjes opgedeeld in twee afzonderlijk belastbare stukken: een stuk onder de vorm van onroerend goed en een stuk onder de vorm van een (roerende) schuldvordering. Op die manier kan de belastingdruk aanzienlijk worden verminderd. Als de man uit ons voorbeeld de helft van zijn onroerend patrimonium kort voor zijn overlijden verkoopt aan zijn erfgenaam voor een waarde van € 150.000, dan zal de erfgenaam slechts € 21.000 aan successierechten moeten betalen.
Daarmee is de kous echter niet af. Op het verkochte onroerend goed moeten immers nog registratierechten worden betaald. Wanneer de verkoop echter in aanmerking komt voor zogenaamd 'klein beschrijf' is hier slechts een tarief van 5 procent verschuldigd, wat in ons voorbeeld uitkomt op € 7.500. Samen met het successierecht van € 21.000 komt de totale belastingdruk daarmee uit op € 28.500 in plaats van € 33.000 zonder de kunstgreep.

Via een testament zijn nog meer opsplitsingsconstructies te bedenken. Door bijvoorbeeld per testament een stuk van de erfenis rechtstreeks toe te wijzen aan de kleinkinderen, wordt een erfenis opnieuw opgesplitst in meerdere stukken. Vermits iedereen een kleiner stuk erft, kunnen ook in zo'n situatie de totale successierechten fors lager liggen.
Laat ons opnieuw even met een voorbeeld bekijken wat dit kan opleveren. Stel dat u € 400.000 nalaat en dat u één kind heeft, dat op zijn beurt twee kinderen heeft. Laat u uw vermogen van € 400.000 volledig na aan uw ene kind, dan is het daarop € 60.000 aan successierechten verschuldigd. Beperkt u de erfenis van uw kind echter bij testament tot diens voorbehouden helft, dan betaalt hij of zij daarop slechts € 15.000. Verdeelt u de andere helft rechtstreeks onder uw twee kleinkinderen, dan moeten die daarop beide € 6.000 erfenisrechten betalen. Dat brengt de totale belasting op € 27.000. In vergelijking met de € 60.000 die uw enige kind had moeten betalen op de volledige erfenis is dat een mooie besparing. Bovendien zit uw vermogen op deze manier meteen bij uw kleinkinderen. Hadden zij daarentegen het geld later van hun eigen vader of moeder moeten erven, dan waren er opnieuw successierechten verschuldigd geweest.
Een zogenaamd 'duo-legaat' is dan weer handig voor wie zijn erfenis tegen een mild tarief wil nalaten aan verre familie of een fiscale 'vreemde'. Door de erfenis na te laten aan een vzw of stichting blijft de verschuldigde belasting op de erfenis beperkt tot 8,8 procent. Wanneer de erflater aan de vzw of stichting de verplichting oplegt om (een deel van) het geld belastingvrij uit te keren aan zijn gekozen begunstigde, komt het geld via een omweg - en op een fiscaal vriendelijke manier - toch bij de gekozen erfgenamen terecht.

U ziet dat via een testament heel wat fiscale optimalisaties mogelijk zijn. Voor u daaraan begint, laat u zich echter best informeren door een specialist.

Frida Deceuninck

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud