‘Door olie-aandelen te verkopen, voorkomen we niet dat de zeespiegel stijgt'

©Marcus Rose/Panos Pictures

‘De verantwoordelijkheid van fondsenhuizen reikt verder dan de pensioenspaarpot van mensen te vergroten. Crucialer nog is dat ze mee garanderen dat water over 50 jaar nog betaalbaar is en dat ouderen nog dezelfde levenskwaliteit zullen hebben als vandaag.’ Dat zegt Saker Nusseibeh, de Europese topman van Federated Hermes, een pionier in duurzaam beleggen.

De Britse vermogensbeheerder Hermes zag het levenslicht in 1985 toen het beheer van het pensioenfonds van British Telecom werd afgesplitst. Dat DNA van langetermijnbelegger zou het nooit kwijtspelen, ook niet toen het Amerikaanse Federated de groep in 2018 overnam. Federated noemde Hermes bij de overname ‘de wereldleider in duurzaam beleggen’ en had het vooral op die expertise gemunt. Vandaag beheert het internationale fondsenhuis, goed voor 625 miljard dollar onder beheer, tientallen fondsen, waarvan een 20-tal geregistreerd zijn in België.

'Fonds'. Uw afspraak met uw portefeuille

Het magazine 'Fonds' brengt u elke maand een overzicht van relevant fondsennieuws, analyses van beleggingsfondsen, interviews met internationale fondsenbeheerders en inzicht in de steeds complexere regelgeving. Een handig instrument voor de belegger én investment professional.

  • Interview met Saker Nusseibeh (Federated Hermes): ‘Fondsenhuizen dragen een verpletterende verantwoordelijkheid’
  • Copycat: 3 trackers die beleggen in de groeimarkten
  • De lange weg naar duurzaam beleggen

Woensdag 19 mei gratis bij De Tijd.

Nusseibeh, die de internationale activiteiten van de fusiegroep leidt, is een belichaming van die langetermijnvisie. In 2011, na de financiële crisis, richtte hij de 300 Club op, een groep van topmannen uit de fondsenindustrie die kritisch naar de sector kijken en ongemakkelijke vragen durven te stellen over het functioneren ervan. ‘Ik was kwaad dat wij, fondsenhuizen, niet hebben ingegrepen aan de vooravond van de financiële crisis en niet aan de alarmbel hebben getrokken toen het nog kon. De 300 Club is opgezet om een herhaling van zo’n crisis te voorkomen en om duurzaamheid in de sector te brengen’, zegt Nusseibeh.

De 60-jarige Palestijn, die in 2005 voor Fortis Investments de activiteiten in de Verenigde Staten uitbouwde, trekt zijn visie in alle geledingen van het bedrijf door. Het bonussysteem van de werknemers wordt niet alleen bepaald door hun prestaties, maar ook door hun gedrag. ‘Onze werknemers moeten een eed afleggen waarin ze beloven de belangen van alle stakeholders te dienen.’ Volgens Nusseibeh draait het leven om het dienen van anderen. ‘Dat is hoe de grote realisaties in de wereld gebeurd zijn. Je neemt niet, maar je geeft. Dan komt het wel naar je toe.’

Een bewijs daarvan werd eind vorig jaar geleverd toen Nusseibeh door het magazine Funds Europe werd bekroond tot Europese persoonlijkheid van het jaar in de fondsensector wegens zijn bijdrage aan duurzaam beleggen. Die persoonlijkheid toont Nusseibeh ook door soms tegen de schenen te trappen van de concullega’s. Vorig jaar schreef hij een open brief aan Larry Fink, de topman van de fondsenreus BlackRock, die in zijn jaarverslag had aangegeven voluit de kaart van duurzaam beleggen te trekken om een trendbreuk in de sector te realiseren. Daarop schreef Nusseibeh dat hij het initiatief van BlackRock verwelkomt, maar hij voegde er fijntjes aan toe dat een aantal fondsenhuizen al decennia met duurzaam beleggen bezig zijn. ‘Nee, ik heb geen antwoord op mijn brief gekregen’, lacht Nusseibeh.

Alle fondsenhuizen willen bomen knuffelen. Dat is een goede zaak, maar ze zijn er nog lang niet.

Als je rondkijkt in de fondsensector, zou je geloven dat werkelijk iedereen bezig is met duurzaam beleggen. Vindt u dat Federated Hermes zich nog onderscheidt?

Saker Nusseibeh: ‘Alles hangt af van hoe je duurzaam beleggen definieert. De sector ziet vandaag in dat ESG (Environment, Social, Governance, red.) veel marktpotentieel heeft. Hij denkt aan beleggen en aan ESG, en hoe hij beide kan combineren om er een goed product rond te bouwen. Ik ben heel blij dat elk fondsenhuis op de kar is gesprongen, maar ze zijn er nog lang niet. Want om er te raken moeten ze begrijpen dat er geen verschil is tussen beleggen en het integreren van ESG. Beleggen moet altijd ESG zijn, punt.’

Wat bedoelt u?

Nusseibeh: ‘Iedereen wil vandaag bomen knuffelen, ook alle fondsenhuizen. We juichen dat toe, maar de meeste fondsenhuizen hebben nog veel werk om echt duurzaam te zijn. Duurzaam beleggen draait nog te veel over labelen, over criteria afvinken. Ik kan als fondsbeheerder verklaren dat ik mijn CO₂-uitstoot heb verminderd door grote oliebedrijven te verkopen in mijn fonds. Mijn ESG-score is dan ongetwijfeld beter. Maar heb ik iets veranderd? Voorkom ik daarmee dat de zeespiegel stijgt? Red ik Nederland daarmee? Nee, want die oliebedrijven blijven olie oppompen. Maar als ik beleg in het bedrijf, praat met de mensen die de touwtjes in handen hebben en erin slaag ze te veranderen, dan draag ik actief bij aan de verduurzaming van de wereld. Ik geef nu het voorbeeld van olie, maar dat geldt voor alle sectoren. De producenten van kledij genereren ook veel CO₂-uitstoot. We praten op hen in door hen te overtuigen van het belang van de recyclage van kledij, en we zetten ze aan minder plastic te gebruiken.’

Het leven draait om het dienen van anderen. Je neemt niet, maar je geeft. Dan komt het wel naar je toe.
Saker Nusseibeh
Federated Hermes

Almaar meer fondsenhuizen lijken toch ook op dat engagement en active ownership in te zetten, niet?

Nusseibeh: ‘Bij Hermes zijn we al 15 jaar bezig met engagement en stewardship. De eerste CEO van Hermes was Ralf Quartano. Hij kwam aan de macht in een tijd waarin niemand naar de jaarvergaderingen van bedrijven ging. Als dat toch gebeurde en er werd een vraag gesteld, dan ging het over het dividend. Quartano ging naar de vergaderingen en begon vragen te stellen over het gedrag van de onderneming. Dat was ongewoon. Hij vond dat wie aandelen bezit verantwoordelijk is voor hoe het bedrijf zich gedraagt. Als een bedrijf verdoken bonussen geeft aan directeuren, ben je mee verantwoordelijk voor corruptie, want je hebt dat als aandeelhouder niet aangekaart.'

Podcast | Is duurzaam beleggen de toekomst?

Maakt duurzaam beleggen echt zijn beloften waar of is het uitkijken voor valkuilen? Journalist Ellen Vermorgen zoekt het uit, samen met De Belegger-analyst Simon Renty, in deze aflevering van de podcast 'De Beurs Van Tegenwoordig'.

'We doen vandaag aan engagement op onze eigen manier. Vaak in stilte, zonder dat iemand dat weet. Om een voorbeeld te geven: we beleggen in een Chinese producent van onderdelen voor smartphones. We kwamen te weten dat het bedrijf zijn werknemers niet goed behandelde, met enkele zelfmoorden tot gevolg. We hebben jaren op dat bedrijf ingepraat en het gevraagd betere werkomstandigheden voor de werknemers te creëren. In stilte, achter de schermen. Uiteindelijk kwam er verandering en zag het bedrijf zijn productiviteit toenemen. Door zaken ten goede te veranderen, presteer je op termijn beter en is het ook beter voor de hele community. Engagement gaat niet over hoeveel keer je als fondsbeheerder tegen hebt gestemd op een algemene vergadering. Het gaat erover hoe vaak je zaken hebt kunnen veranderen.’

Hebt u voldoende macht om bedrijven tot verandering aan te zetten?

Nusseibeh: ‘Niemand heeft de macht volledig, ook wij niet. Meestal hebben we minder dan 1 procent van het bedrijf in handen. Maar kijk, we vertegenwoordigen 1.500 miljard dollar onder advies voor institutionele klanten. En we hebben vooral een reputatie opgebouwd. Bedrijven kennen ons van onze consequente houding. Het gebeurt zelden dat bedrijven niet met ons meewerken.'

'Om een voorbeeld te geven. In 2010 was er de olieramp in de Golf van Mexico. Wij praatten toen met British Petroleum en vonden de opruiming topprioriteit nummer 1. Vijf jaar later had het bedrijf de opruiming volledig uitgevoerd. Het verloningscomité kwam dat jaar samen over de vergoeding van de CEO. Het stelde een lagere vergoeding voor omdat de koers van de aandelen dat jaar was gedaald wegens de lagere olieprijs. We stemden op de algemene vergadering tegen omdat we vonden dat het bedrijf zijn beloftes had nagekomen. Als bedrijven zien dat je als fondsbeheerder niet naar één kwartaal kijkt, maar de lange termijn beoogt, willen ze altijd met je samenwerken. Dat geeft ons macht. Let op, dat engagement vraagt veel tijd, is duur en geeft niet altijd een financiële return op korte termijn, maar we doen het omdat we het de enige juiste manier vinden.’

Kent u iemand die een wagen koopt aan de hand van een Excel- file? Tuurlijk niet. Waarom zou de economie dan rationeel zijn?

Wat vindt u van greenwashing?

Nusseibeh: ‘De pioniers in ESG houden er niet van omdat ze de integriteit van ESG aantast. Ik heb een andere kijk. Ik vind het positief dat iedereen beseft dat er iets moet gebeuren. Het is positief dat iedereen ESG hoog op de agenda wil zetten. Wellicht zijn er fondsenhuizen die zich veel beter voordoen dan ze zijn, maar op een bepaald moment zullen ze het goede doen.’

Is dat ook de reden waarom u een open brief aan Larry Fink schreef?

Nusseibeh: ‘Ik weet dat Larry Fink de juiste dingen wil doen, hij is een verstandig man en ik bewonder hem. Maar zeggen dat je de juiste dingen wil doen is nog niet hetzelfde als ze ook doen. Om echt goed te doen moeten ze meer zijn zoals wij. En BlackRock heeft macht. Fink is een zeer belangrijk man. Hij spreekt met presidenten. Wij zijn klein, ik praat zelfs niet tegen mijn lokale burgemeester.’ (lacht)


Actief beheer is niet kopen en verkopen. Dat is trading. Actief beheer is als je bedrijven beïnvloedt om naar de top te gaan.

Heeft een instelling als BlackRock te veel macht dan?

Nusseibeh: ‘Nee, niemand heeft te veel macht. Alleen dan misschien Amazon-oprichter Jeff Bezos.’

BIO

Saker Nusseibeh

Geboren in 1961.
Sinds 2009 werkzaam bij Hermes Investment Managers, eerst als Head of Investment, sinds 2011 als CEO.
Begon zijn loopbaan in 1987 bij Mercury Asset Management. Werkte vervolgens bij de Britse divisie van Société Générale AM als hoofdstrateeg wereldwijde aandelen. Tussen 2005 en 2009 was hij wereldwijd hoofd aandelen bij Fortis Investments.
Oprichter van de 300 Club, een groep van topmannen in de fondsenindustrie die de sector duurzamer wil maken.
Zetelt in verschillende adviesorganen over duurzaam beleggen.
Werd in 2020 uitgeroepen tot Europese persoonlijkheid van het jaar door Funds Europe.

U stapte vorig jaar mee met Greta Thunberg in een milieumanifestatie in Londen. Covid lijkt de aandacht voor het milieu wat naar de achtergrond te hebben gebracht. Hoe kijkt u ernaar?

Nusseibeh: ‘Covid heeft ons een belangrijke les geleerd. Je kan de grootste economie hebben, zoals de VS. Je kan de langste cultuurgeschiedenis hebben, zoals Europa. Maar niemand is opgewassen tegen een externe natuurramp zoals covid. Een dergelijke ramp doet mensen meer denken op lange termijn. Mensen hebben het ondertussen wel begrepen. Dat besef is een goede zaak. Mijn kinderen zijn rond 25 jaar. Over 50 jaar zijn ze meer dan 70 jaar. Als we niets doen, zal de kwaliteit van hun leven zeer slecht zijn. Als mensen begrijpen dat het een probleem is, veranderen ze hun gedrag. Ik rijd met een elektrische wagen. Over tien jaar zal je in Londen geen wagens op verbrandingsmotoren meer kunnen kopen. Mercedes en BMW zullen alleen nog elektrische wagens verkopen. Of je nu gelooft in de milieuproblematiek of niet, het is duidelijk dat het consumptiepatroon wordt beïnvloed. Jongeren eten minder vlees en zijn bewuster bezig met kleding. Het is een trend. Die komt van de jeugd. Dat is fantastisch.’

Sommige doemdenkers geloven dat onze reactie te laat komt. Bent u het daarmee eens?

Nusseibeh: ‘Kijk, ik kan veel argumenten verzinnen om zeer pessimistisch te zijn. Ik denk ook dat het veel erger is dan mensen denken. We zijn op weg naar een temperatuurstijging van 3,5 graden als we niets doen. Als het water in de Middellandse Zee stijgt, zijn grote delen van Noord-Afrika in gevaar. De Nijldelta in Egypte zal overlopen met zout water. Dat is de regio waar de Egyptenaren hun voeding vandaag halen. Ook Centraal-Afrika zal het probleem voelen. De grote migraties die we in Europa al hebben gezien, werden mee uitgelokt door waterproblemen in Afrika. Ik denk dat we de komende jaren nog iets veel groters gaan zien. Als we niets doen, zal je massale migratie zien. Greta Thunberg heeft gelijk als ze zegt dat onze planeet in gevaar is. Ik steun haar voor 100 procent. Maar ze zegt het nog niet sterk genoeg. Door nu op te treden moeten we de structuur redden die we hebben. Maar goed, ik ben van nature een optimist. En dus geloof ik dat we het kunnen vermijden als we tijdig in gang schieten. Ik zie dat bedrijven het serieus nemen. En er is de technologie die ons kan helpen. Als ik spreek met de CEO van DSM, hoor ik hem zeer gepassioneerd praten over de problematiek. Het gaat over zijn kinderen en kleinkinderen.’

Engagement gaat niet over hoeveel keer je als fondsbeheerder tegen hebt gestemd op een algemene vergadering. Wel over hoe vaak je zaken hebt kunnen veranderen.

U hebt veel ervaring opgebouwd in de fondsensector. Wat is uw grootste ontgoocheling tot nu toe?

Nusseibeh: ‘Het duurde te lang voor ik echt doorhad dat de markt niet zo efficiënt is als iedereen beweert. Ik was traditioneel opgeleid en dat is niet goed. Iedereen denkt dat economie in modellen te gieten is en dat die onfeilbaar zijn. Dat is niet zo. De belangrijkste reden is dat modellen er verkeerdelijk van uitgaan dat mensen rationeel zijn. Kijk, mensen spenderen het meeste geld aan een huis en een auto. Kent u iemand die een wagen koopt aan de hand van een Excel-file? Natuurlijk niet. Mensen maken niet altijd rationele keuzes. Waarom zou de economie dan rationeel zijn?’

Inefficiënte markten zijn de voedingsbodem voor actief beheer. Toch zien we dat passief beheerde fondsen aan belang winnen en actief beheer wegduwen.

Nusseibeh: ‘Er zijn twee redenen waarom actief beheer het niet zo goed doet. Ofwel gaat het om vermomde indexportefeuilles, ofwel doen de fondsen te veel aan trading. Ze kopen en verkopen, maar beleggen niet voor lange termijn. Trading is niet succesvol op lange termijn, behalve dan voor een kleine groep. Actief beheer staat voor mij ook niet gelijk aan trading. Actief beheer is als je bedrijven beïnvloedt om naar de top te gaan. En dus denk ik wel dat duurzaam beleggen in de kaart speelt van actief beheer.’

Hebben gemengde portefeuilles die 60 procent in aandelen en 40 procent in obligaties beleggen door de ultralage rente nog een toekomst?

Nusseibeh: ‘De filosofie van een gemengde portefeuille is dat de aandelen dienen voor groei en de obligaties voor het inkomen. Het probleem is dat er vandaag nauwelijks een inkomen is. Tenzij we naar een eindeloze deflatie gaan zoals in Japan, dan geloof ik dat de rentes weer zullen stijgen. Wat we de jongste tien jaar zagen, heeft onze visie verstoord. Door geldinjecties van centrale banken zijn de rentes en de inflatie uitzonderlijk laag. Dat blijft niet duren. Sla er de voorbije 300 jaar op na. Inflatie zal er altijd zijn. En dus vind ik dat je als belegger maar beter een gebalanceerde portefeuille kunt hebben. Toch zeker als je een horizon van tien jaar of meer hebt. Als je me vraagt of een gemengde portefeuille de beste optie is voor de komende drie à vier jaar, dan zeg ik dat ik dat niet weet. Ik heb geen idee en ben ook niet geïnteresseerd om de vraag te beantwoorden. Fondsbeheerders hebben het altijd moeilijk om te zeggen dat ze het niet weten.’

Gelooft u dat beleggers ook met passief beheerde fondsen duurzaam kunnen beleggen?

Nusseibeh: ‘Er zijn duurzame indexen, die een bijkomende duurzame filter leggen op bestaande indexen. Daarin kan je beleggen met de zogenaamde factor-ETF’s. Maar daar geloof ik niet in. Passief werkt alleen als er sprake is van engagement. Pas wanneer je met de bedrijven praat en verandering teweegbrengt. Daarom zou ik alle aanbieders van trackers aanraden te investeren in een afdeling stewardship die engagement bij de bedrijven afdwingt. Uiteraard zal dat tot gevolg hebben dat passief beleggen duurder wordt. Maar ik denk dat dat het waard is.’

Door olieaandelen te verkopen voorkom ik niet dat de zeespiegel stijgt. Praten met bedrijven helpt wel.

Intussen voeren fondsenhuizen een moeilijke strijd. Enerzijds zien ze de kosten oplopen door de toegenomen regelgeving. Anderzijds staan de inkomsten onder druk door het succes van goedkope trackers. Hoe moeilijk is het vandaag een fondsenhuis te managen?

Nusseibeh: ‘Als je naar de fondsenhuizen kijkt, moet je eerlijk vaststellen dat ze hoge marges draaien. Typisch gaat het om marges van 30 à 40 procent. Ter vergelijking: in de biotechsector zijn de marges 20 procent, in de oliesector 10 procent en in de supermarktsector 3 à 5 procent. Ik zeg niet dat de marges te hoog zijn. Het gaat er mij vooral om dat fondsenhuizen nooit hebben geleerd zich staande te houden in een sector met lage marges en prijsconcurrentie. Supermarkten moeten al jaren vechten tegen prijsconcurrentie. Wel, dat is hoe de zakenwereld werkt. Voor fondsenhuizen is het een soort welkom in de echte wereld. Dat zie je aan verschillende zaken. Vroeger wou niemand over operationele platformen praten, nu praat iedereen erover, want ze willen de efficiëntie omhoog. Ze willen Aladdin - het technologieplatform van BlackRock - van Fink kopen. (lacht) Hermes heeft op dat vlak geluk. We waren niet winstgevend. We hebben al van bij de start moeten leren managen op een andere manier.’

U verloont de werknemers met een bonussysteem dat ook het gedrag meet. Waarom?

Nusseibeh: ‘Onze belangrijkste bezorgdheid is dat de bonussen ook op lange termijn werken. Bonussen moeten goed zijn, niet alleen voor de werknemers, maar ook voor andere stakeholders van het bedrijf, zoals de klanten, de leveranciers, de aandeelhouders en het milieu. De helft van onze bonussen is verbonden aan het technische werk. Bij een fondsbeheerder gaat het bijvoorbeeld om langetermijnrendementen. Maar daar mag het niet stoppen. Want als je alleen daarop beloont, krijg je niet noodzakelijk excellent gedrag.’

‘De financiële sector zit vol met mensen die geen excellent gedrag vertonen. En daarom is de andere helft van onze bonussen gebaseerd op gedrag. Elke werknemer die bij ons werkt, heeft een belofte afgelegd. Het is zoals een eed die een werknemer moet tekenen voor hij begint. Er worden richtlijnen gegeven over hoe we onze cliënten behandelen, hoe we met onze collega’s omgaan, in welke mate we duurzaam denken... Het gedrag dat voortspruit uit die belofte moet ertoe leiden dat we goed gedrag vertonen.’

Leidt goed gedrag ook tot betere beleggingsresultaten voor de belegger?

Nusseibeh: ‘Als je spreekt met fondsenhuizen, hebben ze het altijd over de miljarden euro’s die ze onder beheer hebben. Met 80.000 miljard dollar hebben fondsenhuizen het meest kapitaal ter wereld in handen. De realiteit is dat de meeste Europeanen een pensioen zullen hebben van 15.000 à 20.000 euro per jaar. Dat is geen groot bedrag. Wat wij als fondsenhuizen doen, heeft daarop een invloed. We kunnen dat bedrag vergroten. Maar wat voor mensen nog meer van belang is, zijn de levensomstandigheden als ze met pensioen gaan. Zullen water en medicijnen nog betaalbaar zijn, is er voldoende goede voeding en is het veilig waar ze wonen? Daaraan bijdragen is voor fondsenhuizen veel crucialer dan 50 euro per jaar aan het pensioen toevoegen.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud