Gepersonaliseerd fonds regelt uw nalatenschap

Door de gegevensuitwisseling en de verplichte aangifte van buitenlandse verzekeringen hebben de Luxemburgse tak23-fondsen aan populariteit ingeboet. ©Getty Images

Gespecialiseerde verzekeraars zetten in ons land in op gepersonaliseerde fondsen in een verzekeringsjasje. Die zogenaamde fonds dédiés bieden de mogelijkheid de nalatenschap te regelen.

Een fonds dédié is niets anders dan een gepersonaliseerd tak23-fonds. Terwijl een traditioneel tak23-fonds toegankelijk is voor iedereen, is een fonds dédié specifiek opgericht voor één belegger. Door die persoonlijke aanpak worden de producten niet voor kleine vermogens aangeboden. Wettelijk bedraagt de minimale instapdrempel 125.000 euro, maar in de praktijk gaat het om minstens 250.000 euro. Meestal liggen de contracten zelfs in de buurt van 1 miljoen euro.

Een fonds dédié is een goede manier om controle te houden over het kapitaal en het Ferrari-syndroom te vermijden.
Nicolas Demarest
Lombard International Assurance

In België zijn Lombard International Assurance en Vitis Life de belangrijkste aanbieders. De klanten komen niet rechtstreeks bij die spelers terecht, maar via een tussenpersoon. ‘Het zijn doorgaans verzekeringsmakelaars, family offices of banken die bij ons aankloppen omdat ze een specifieke oplossing zoeken voor hun cliënt, vaak in het kader van vermogensplanning’, zegt Nicolas Demarest, die verantwoordelijk is voor de Belgische poot van Lombard International Assurance.

‘De tussenpersoon bepaalt eerst het risicoprofiel en de beleggingsdoelstellingen van de klant. Vervolgens kan de klant bij ons een beheerder aanduiden die zijn portefeuille zal beheren. Wij bieden de keuze tussen 1.000 beheerders. Meerdere beheerders kiezen kan ook, maar dan worden dat aparte fondsen onder dezelfde verzekeringspolis’, zegt Demarest.

Vitis Life werkt samen met 30 fondsenhuizen. ‘Het gemiddeld belegd vermogen in een fonds dédié is bij ons 1,2 miljoen euro’, luidt het bij de verzekeraar.

De Kaaimantaks is niet van toepassing op fonds dédiés als er geen juridische constructies in ondergebracht worden.
Denis-Philippe Emmanuel
advocaat bij Bloom

Het voordeel van de structuur is dat afspraken met de beheerder kunnen gemaakt worden over welk type beleggingen de beheerder moet mijden, of wat hij net wel moet opnemen. De samenstelling van een fonds dédié kan vrij bepaald worden, al zijn er enkele regels. ‘De Luxemburgse controleautoriteit heeft een reglementair kader uitgewerkt voor fonds dédiés. Het gaat onder meer om informatieverplichtingen en beleggingsvoorschriften’, zegt Paul Van Eesbeeck, vennoot van het advieskantoor Vereycken & Vereycken. ‘Daarnaast zijn in de Belgische verzekeringswet enkele bijkomende beperkingen opgenomen. Zo is private equity als onderliggende belegging wel mogelijk, maar de verzekeringnemer mag geen fonds dédié bouwen om in zijn eigen onderneming te beleggen’, zegt Van Eesbeeck.

Discretionair

Belangrijk is ook dat het gaat om discretionair beheer. Zodra het beleggingskader is vastgelegd en de beheerder is gekozen, neemt de beheerder alle beleggingsbeslissingen. De klant kan niet tussenkomen in het beheer.

Ondanks de mogelijkheden die zo’n fonds dédié biedt, toont de Belg zich toch nog voorzichtig om ervan gebruik te maken. Dat heeft mogelijk te maken met de intussen vereffende vermogensplanner Optima, die (buitenlandse) tak23-fondsen enkele jaren geleden in een slecht daglicht stelde. Optima bleek als tussenpersoon hoge kosten aan te rekenen op tak23-fondsen die vanuit het buitenland werden aangeboden en rapporteerde niet transparant over die kosten.

Transparant

Intussen heeft de Europese MiFID-richtlijn hogere transparantie-eisen gesteld voor tak23-fondsen. Ook de fonds dédiés, die Lombard pas sinds 2016 in ons land aanbiedt, moeten daaraan beantwoorden. Demarest illustreert de transparante kostenstructuur van fonds dédiés. ‘We onderscheiden drie types kosten. We rekenen voor een vermogen van 1 miljoen euro een gemiddelde kost van 0,45 procent op jaarbasis. Voorts zijn er, afhankelijk van de bank, gemiddeld 0,25 procent kosten voor de depothoudende bank en gemiddeld 0,7 procent beheerskosten die aan de beheerder toekomen. Samen spreken we van 1,3 procent totale kosten. Uiteraard moet u daar wel nog de vergoeding voor de tussenpersoon bijrekenen’, zegt hij.

Belangrijk om te weten is dat een fonds dédié ook uitstapkosten aanrekent als kort na de inschrijving opnieuw uitgestapt wordt. Doorgaans gaat het om een periode van vijf jaar waarin uitstapkosten worden aangerekend. Maar in de praktijk ligt de beleggingshorizon veel langer. ‘Acht op de tien klanten gebruiken een fonds dédié in het kader van vermogensplanning’, zegt Demarest. ‘Het is een goede manier om controle te houden over het kapitaal en het Ferrari-syndroom te vermijden. Veel vermogende families vrezen dat het kapitaal te vroeg in de handen van zoonlief valt, die er dan een Ferrari mee koopt’, zegt hij. Ook Vitis Life benadrukt dat vermogensplanning een troef is van de fonds dédiés.

De meest gebruikte techniek stelt de ouders als verzekeringnemer en verzekerde en het kind als begunstigde. Zo kunnen de kinderen nooit geld opnemen zonder akkoord van de ouders. In het verzekeringscontract kan ook opgenomen worden dat de ouders jaarlijks een inkomen uit die spaarpot moeten ontvangen.

Fiscaliteit

De fiscaliteit behandelt een fonds dédié als een traditioneel tak23-fonds. Er geldt een verzekeringstaks van 2 procent bij instap, maar er is geen beurstaks, geen roerende voorheffing en geen meerwaardebelasting. De tegoeden vallen ook niet onder de effectentaks van 0,15 procent die sinds vorig jaar aangerekend wordt op belegde vermogens van meer dan 500.000 euro.

Geen misbruik

De fiscaliteit van fonds dédiés was niet altijd even duidelijk. ‘Al in 2005 werd de rulingdienst aan de tand gevoeld over deze structuur. De rulingdienst had geen principiële bezwaren en oordeelde dat het fiscaal regime hetzelfde was als dat van een klassieke tak23-verzekering, althans voor zover een rechtbank het product niet anders kwalificeert’, vertelt Paul Van Eesbeeck. ‘In 2016 bevestigde de rulingdienst (als antwoord op een vraag van Lombard International Assurance, red.) dat principe in duidelijkere woorden. Van enig fiscaal misbruik is volgens de rulingdienst geen sprake. Uiteraard moet wel aan de voorwaarden voldaan worden, zoals discretionair beheer’, voegt Van Eesbeeck eraan toe.

Ook aan de Kaaimantaks ontsnappen de fonds dédiés. ‘Sinds 1 januari 2018 is een ruimere toepassing van de Kaaimantaks van kracht waarbij de inbreng of verpakking van juridische constructies, zoals Panamese of BVI-vennootschappen of bepaalde beleggingsfondsen in de Kaaimaneilanden, in een verzekeringsovereenkomst onder de toepassing van de doorkijkbelasting valt. Maar als geen juridische constructies in het fonds dédié ondergebracht worden, is de Kaaimantaks niet van toepassing’, zegt Denis-Philippe Emmanuel van het advocatenbureau Bloom.

Levensverzekeringen gekoppeld aan een fonds dédié die aangeboden worden door Belgische verzekeringsmaatschappijen of door Belgische bijkantoren van Luxemburgse verzekeringsondernemingen, worden populairder dan de levensverzekeringen aangeboden door Luxemburgse verzekeringsmaatschappijen, geeft de advocaat ook aan. ‘Dat was ooit anders om discretieredenen, maar door de Common Reporting Standards is er informatie-uitwisseling tussen de landen. Bovendien moet een Belg in zijn belastingaangifte aangeven of hij over een buitenlandse verzekering beschikt. Belgische verzekeringsovereenkomsten ontsnappen aan de automatische uitwisseling van informatie en aan de meldingsplicht. Ze bieden dus nog een zekere graad van discretie voor Belgische particulieren’, zegt Philippe.

Screening

De verzekeraar moet ook een grondige screening - de zogenaamde due diligence - doen van de beheerders. Als er iets gebeurt met de beheerder, dan zijn de centen van de verzekerde niet meteen in gevaar, omdat het geld juridisch op rekening van de verzekeraar staat. Wat als de verzekeraar zelf failliet gaat? ‘Dan nog zijn klanten beschermd. Deze activa, die deel uitmaken van de balans van de verzekeraar, genieten een juridische bescherming waarbij de tegoeden niet kunnen worden aangetast. In het slechtste geval kan het wel gebeuren dat de gelden een tijd bevroren worden’, zegt Demarest.

Een fonds dédié bestaat ook in het concept van een groepsverzekering. De werkgever kiest dan voor zijn pensioenplannen van de werknemers niet voor een traditionele tak21-verzekering met gewaarborgde rente, maar voor een tak23-formule. In de huidige laagrentende omgeving is het een manier om het wettelijke minimumrendement van 1,75 procent per jaar te kunnen blijven aanbieden.

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect