interview

Beleg niet in wijn, maar in wijngaarden

Marc Spiessens (links) en Mark Schiettekat: 'We zoeken naar wijndomeinen die we kunnen kopen tegen maximum 50 procent van hun normale waarde.' ©saskia vanderstichele

Twee Belgen hebben ’s werelds allereerste beleggingsfonds opgestart dat in wijngaarden investeert. Het fonds koopt niet alleen wijngaarden, hun vastgoed en hun materieel, maar produceert ook premiumwijnen die het wereldwijd wil verkopen.

F rom Vine to Wine - van wijnstok tot wijn - is de slogan waarmee The Vineyard Fund zich tot beleggers richt. Het Luxemburgse investeringsfonds kreeg pas de goedkeuring van de toezichtshouder. Het wil profiteren van de grote vraag naar alternatieve, reële activa van grote investeerders omdat obligaties niets meer opbrengen en de beurs wispelturig is. The Vineyard Fund mikt op de zeer lange termijn door wijndomeinen voordelig te kopen, te verbeteren en uit te breiden en de wijnen grotendeels zelf te verdelen. Het distantieert zich uitdrukkelijk van wijnfondsen die in dure wijnen investeren, maar meestal waarde vernietigden. Bij The Vineyard Fund gaat het om activa die je niet kan doorspoelen: gronden, wijnstokken, gebouwen en distributeurs.

De initiatiefnemers zijn Marc Spiessens, een veteraan in de oprichting van fondsen, en Mark Schiettekat, de eigenaar van de groep Le Wine uit Huizingen. Schiettekat is een van de grootste wijnhandelaren in België. Hij levert 55 miljoen flessen in binnen- en buitenland en meer dan 10 procent van wat we in België jaarlijks drinken.

Hoe kwam u op het idee een wijngaardfonds te beginnen?

Marc Spiessens: ‘We kennen elkaar al sinds 1984. Mark sprak veel over de opportuniteiten in de wijnwereld. Het is veel winstgevender om zelf naar ondergewaardeerde wijndomeinen te zoeken, die op te schalen, te verbeteren en de wijn te verkopen dan wijn aan te kopen en door te verkopen.’

‘We dachten: wat als we daar nu eens kapitaal voor zoeken? De vraag naar alternatieve, reële activa is groot bij beleggers. Activa met een mooi rendement, maar waar je niet elke dag van wakker moet liggen. Die bovendien een bescherming vormen tegen inflatie en weinig correlatie hebben met de financiële markten en de conjunctuur.’

32
liter
De Belgen zijn met een consumptie van 32 liter per inwoner de vijfde grootste wijndrinkers ter wereld.

Mark Schiettekat: ‘Wijn is een gegeerd product, goed voor 108 miljoen hectoliter en 31 miljard euro omzet per jaar. De Belgen zijn met een consumptie van 32 liter per inwoner de vijfde grootste wijndrinkers ter wereld. De wereld produceert voldoende wijn, maar veel te weinig premiumwijnen, terwijl de vraag naar kwaliteitswijn net stijgt. Vorig jaar daalde de wijnverkoop in België met 4 procent, maar de omzet steeg. De coronacrisis heeft de vraag naar betere wijnen versneld omdat mensen zichzelf meer in de watten willen leggen. In Nederland is in de speciaalzaken de gemiddelde prijs voor een fles wijn gestegen van 7,50 naar 12,50 euro. Ons fonds mikt alleen op die premiumproducten.’

Waarom kiest u voor een Luxemburgs fonds, en hoe liepen de contacten met de toezichthouder?

Het was een calvarietocht. We zijn hier al zeven jaar mee bezig.
Marc Spiessens
Directeur Triple A Management Group

Spiessens: ‘Het was een calvarietocht. We zijn hier al zeven jaar mee bezig. Vroeger zette ik vooral fondsen op in de Bahama’s. Daar is niets mis mee, er werd toch vooral gemikt op niet-Europese beleggers. Maar de voorbije jaren kregen de exotische plaatsen een negatieve perceptie, waardoor we voor Luxemburg kozen. Dat is het Europese fondsenland bij uitstek. We werken er nauw samen met onze partner, Banque Internationale à Luxembourg, en zijn alternatieve fondsenbeheerder, BIL Manage Invest.’

‘Voor de toezichthouder was het een nieuw product: het combineert vastgoed - de landbouwgronden en hun gebouwen waarin we minstens 80 procent van de inlagen investeren - met private-equity - de firma’s die we opzetten voor de productie of verdeling van de wijn. Bovendien is het een illiquide belegging in een ‘open end fund’ waar je kan in- en uitstappen. Al is dit fonds bedoeld voor beleggers met een horizon op de zeer lange termijn.’

Wat bedoelt u met de zeer lange termijn?

Mark Schiettekat (62)

Oprichter en eigenaar van Le Wine Group.
Importeur en distributeur van merken als Perrin, Torres, Antinori, Miraval, Farnese, Pere Ventura.
Marktaandeel van ruim 10 procent in Belgische wijnconsumptie. Verkoopt 55 miljoen flessen per jaar.
Eigen producie in Frankrijk en Spanje.




Marc Spiessens (62)

Directeur en partner Triple A Management Group.
Sinds 1991 oprichter van managedfuturesfondsen en hefboomfondsen voor verschillende buitenlandse financiële instellingen.

Spiessens: ‘De eerste drie jaar kan je niet uitstappen. Daarna kan je één keer per jaar de deelbewijzen verkopen tegen de Early Redemption Value: de intrinsieke waarde zonder de niet-gerealiseerde meerwaarden. Pas na tien jaar kan je verkopen aan de intrinsieke waarde. Dit is een fonds dat je bij wijze van spreken voor de eeuwigheid kan aanhouden. Het is wel de bedoeling samen met BIL een secundaire markt te creëren om meer handel in het fonds mogelijk te maken.’

‘De lange termijn zit in de genen van het fonds. De eerste jaren investeren we vooral in de aankoop van domeinen, in de uitbreiding ervan en in het verbeteren van de kwaliteit. Experts uit de wijnbouw zullen de wijngaarden superviseren.’

Hoe wil u winst maken?

Spiessens: ‘Er zijn twee bronnen. In de eerste plaats de operationele cashflows van de wijnverkoop, waarvan we na drie jaar de helft als dividend zullen uitkeren. De expertise van Mark en zijn internationaal netwerk staan ter beschikking van het fonds, inbegrepen in de beheerskosten. Ten tweede rekenen we op meerwaarden op de grond. Door onze investeringen, de gunstige aankoopprijs en de hogere opbrengst per hectare zal de waarde van onze domeinen stijgen.’

Naar welk type domeinen zoekt u?

Schiettekat: ‘Wijngaarden die we kunnen kopen tegen maximaal 50 procent van hun normale waarde. Want vaak hebben de eigenaars geen familiale opvolgers die het harde werk willen voortzetten. Wijn maken is een hondenstiel: er komt veel manueel werk in de hitte of de vrieskou aan te pas, je zit vaak op ruwe bodem en op hellingen of je moet tegen wespennesten kampen. Een ander probleem is dat veel kleinere wijnboeren niet langer de nodige investeringen kunnen doen. Ook kampen ze soms met een distributieprobleem, een veel voorkomend euvel bij middelgrote producenten met middelmatige wijn. Ten slotte zitten bedrijven helaas soms diep in de schulden, waardoor je met de bank kan onderhandelen. Dat is dramatisch, want de bank is meestal akkoord als het openstaande schuldbedrag wordt vereffend.’

Goede wijn maken kost amper meer dan een middelmatige wijn maken.
Mark Schiettekat
Eigenaar Le Wine Group

‘We zoeken naar domeinen vanaf 40 hectare die we door naburige percelen te kopen kunnen uitbreiden naar minstens 125 hectare voor de schaalvoordelen. Als je in materiaal investeert voor 100 hectare is dat, behalve de uitbreiding van de opslagcapaciteit, niet duurder dan voor 25 hectare. En goede wijn maken kost amper meer dan een middelmatige wijn maken.’

‘Bijkomende criteria zijn de aanwezigheid van waterbronnen of de mogelijkheid om op de grond duurzaam te produceren want dat wordt de norm. Uitzicht op subsidies mag niet de reden zijn om te investeren, maar ze zijn wel mooi meegenomen. De prioriteit is dat het domein binnen 24 maanden kan bijdragen aan de cashflow van het fonds.’

In welke landen zoekt u vooral?

Schiettekat: ‘In de eerste plaats Spanje en Portugal. De grond is er nog heel betaalbaar, met vaak oude interessante wijnstokken. Vaak zijn de opvolgingsproblemen er groot. En er zijn voldoende ervaren arbeidskrachten als het om een goed project gaat. Door de coronacrisis keert de jeugd terug naar het platteland. Gelukkig, want in La Mancha, de grootste wijnstreek van Spanje, is de gemiddelde leeftijd op het platteland 65-plus.’

‘Roemenië is ook interessant, met een tikkeltje meer risico. De grond is er goedkoop, het terroir is authentiek maar er moet nog meer technische kennis naar het land gebracht worden.’

De Bordeaux-handtekening wist zich lang goed te verkopen, maar het gros van de wijnen lost al een tijd de verwachtingen niet in.
Mark Schiettekat
Eigenaar Le Wine Group

En het wijnland bij uitstek, Frankrijk?

Schiettekat: ‘Zuid-Frankrijk is een optie, veel meer dan Bordeaux, want daar gaan ze echt de crisis in. De Bordeaux-handtekening wist zich lang goed te verkopen, maar het gros van de wijnen lost al een tijd de hoge verwachtingen niet in. De wijngaarden zijn er bovendien veel te duur om een deftig rendement te halen. Er zijn 18.000 Chateaux-benamingen in Bordeaux. Slechts een kleine vijftig trekken de trein. De rest moet knokken zoals elders.’

Hoe vindt u de domeinen die aan uw criteria beantwoorden?

Schiettekat: ‘We zijn zelf producent in Aragon en zitten al 35 jaar in de business. Je moet lokaal aanwezig zijn met je netwerk. In Spanje is het als met de druiven: je laat een papiertje hangen in de lokale stamkroeg dat je druiven zoekt en de telefoon gaat rinkelen. Daarna checken we de kwaliteit. Voor gronden is dat niet anders. Daarnaast moet je met de lokale bankiers praten. Die hebben veel informatie en brengen je in contact met potentiële verkopers. Vaak is de bank de initiator van de onderhandelingen.’

Vine to Wine - The Vineyard Fund

Alternatief investeringsfonds (SICAV) in Luxemburg, combineert vastgoed met private-equity.
Verdeeld door BIL Manage Invest, dochter van Banque Internationale à Luxembourg, die mee het fonds beheert.
Minimale inleg: 125.000 euro.
Mikt na drie à vijf jaar op een rendement van 12 à 15 procent.
Kostprijs: 2 procent beheerskosten, 20 procent van gerealiseerde meerwaarden.

Leent het fonds zelf geld?

Schiettekat: ‘In de wijnwereld gebeurt de financiering doorgaans met 25 à 30 procent eigen middelen. Ons fonds mag een hefboom van vier hebben. We lenen tegen een erg lage rentevoet.’

Hoeveel wil u ophalen?

Spiessens: ‘Wegens Covid-19 is dat moeilijker in te schatten. De pandemie bemoeilijkt buitenlandse meetings of maakt ze soms zelfs onmogelijk. We mikken op 50 à 60 miljoen in de loop van 2021. Zodra we bewijzen mooie rendementen te halen kan dat volgens BIL Manage Invest groeien tot enkele honderden miljoenen. We zijn ook in onderhandeling met buitenlandse banken om ons fonds te verdelen.’

Op welk rendement mikt u?

Spiessens: ‘Na drie à vijf jaar op een rendement van 12 procent per jaar, zonder de potentiële meerwaarden op het vastgoed.’

Wat zijn de beheerskosten voor het fonds?

Schiettekat: ‘We vragen een beheersvergoeding van 2 procent per jaar en een performantievergoeding van 20 procent op de gerealiseerde nettowinsten. Daarvan investeren we minstens de helft in nieuwe deelbewijzen van het fonds.’

Kunnen kleine beleggers intekenen?

Spiessens: ‘Nee. De toezichthouder laat alleen beleggingen toe vanaf 125.000 euro, zogenaamd om de kleine belegger te beschermen. Dat vinden we jammer, want de particulier mist op die manier kansen die institutionelen of rijke individuen wel kunnen grijpen.’

Wat zijn uw persoonlijke wijnfavorieten?

Spiessens: ‘Ik ben fan van rode wijnen gemaakt van malbec- en grenachedruiven, en drink graag Spaans, Chileens en Argentijns. De voorbije 20 jaar drink ik bijna geen Franse wijnen meer. Die bieden vaak te weinig voor hun geld. Ik geef ook de voorkeur aan een lekkere cava die je kan kopen vanaf 10 à 12 euro. Voor een evenwaardige champagne moet je al snel 40 à 50 euro neertellen.’

Oostenrijk heeft een enorme vooruitgang gemaakt en produceert topwijnen. Jammer genoeg zijn de gronden er te duur voor ons fonds.
Mark Schiettekat
Eigenaar Le Wine Group

Schiettekat: ‘In het vak beleef je plezier aan elke lekkere wijn, van eender welk druivenras of origine. Maar voor een lekkere Riesling uit Duitsland of Oostenrijk kan ik echt vallen. Oostenrijk heeft een enorme vooruitgang gemaakt en produceert topwijnen. Jammer genoeg zijn de gronden er te duur voor ons fonds. Ik ben ook fan van een goede chenin blanc uit de Loire of Zuid-Afrika. De Kaap is een prachtig wijngebied, maar de ‘White industry must go!’-leuzen werken echt niet aansporend. Zuid-Afrika is geopolitiek helaas te risicovol voor het fonds.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud