interview

‘Eens in het drijfzand van de nulrente geraak je er nog moeilijk uit'

‘Ontsnappen kan via massale budgettaire stimulering’, zegt JPMorgan-hoofdstrateeg Jan Loeys. ©Richard Koek

De VS weten voorlopig te ontsnappen aan de nulrentes die Europa en Japan teisteren, maar een recessie volgend jaar kan ook Amerika in het drijfzand duwen. Dat zegt Jan Loeys, de Belgische hoofdstrateeg van het beurshuis JPMorgan.

Hedgefundmanagers hanteren vandaag de populaire beleggingsstrategie om in te zetten op een dalende Amerikaanse langetermijnrente. Kyle Bass van het hefboomfonds Hayman Capital gaat nog een stap verder. Nadat hij eerder al had ingespeeld op de Amerikaanse vastgoedcrisis en de Griekse schuldencrisis, zet hij in op een Amerikaanse nulrente zodra de centrale bank (Fed) de volgende recessie moet bestrijden. ‘We hebben intussen allemaal geleerd dat een economie in de greep van nulrentes daar maar moeilijk uitgeraakt’, zegt Bass in de Britse zakenkrant Financial Times.

De lessen waar hij naar verwijst, komen uit de eurozone en Japan. In beide regio’s schommelt het rendement op tienjarig staatspapier al enkele jaren rond nul procent (met Duitsland als referentie voor de eurozone), net als de beleidsrente van de centrale banken.

Voor Amerikaans tienjarig papier bedraagt het rendement vandaag nog altijd zo’n 2 procent. Maar hoelang nog? De markt verwacht dat de Fed binnenkort het mes zet in zijn beleidsrente, die vandaag 2,25 tot 2,5 procent bedraagt. De nulgrens dreigt snel in zicht te komen, mogelijk ook voor de tienjarige rente.

Centrale banken mogen misschien dominanter dan ooit zijn en een grote impact op de markten hebben, als het op hun inflatiedoelstelling aankomt, gelooft niemand ze nog.
Jan Loeys
hoofdstrateeg JPMorgan

‘Wat als de VS de wereld van de nulrentes betreden?’, vraagt ook Jan Loeys zich af in een rapport. Loeys, als hoofdstrateeg van het beurshuis JPMorgan de invloedrijkste Belg op Wall Street, waarschuwt dat beleggers de volgende jaren rekening moeten houden met dat scenario.

Hoe zijn de eurozone en Japan in de val van de nulrentes getrapt? 

Jan Loeys: ‘Centrale banken mogen misschien dominanter dan ooit zijn en een grote impact op de markten hebben, als het op hun inflatiedoelstelling aankomt, gelooft niemand ze nog. Ondanks massale monetaire stimuli blijft de inflatie onder het doel van 2 procent hangen (en moet de beleidsrente laag blijven, red.).’

‘Centrale banken proberen echt wel, maar de markt oordeelt dat ze niet langer de nodige munitie hebben om inflatie te creëren. Dat komt deels omdat de lage rente in de inkomsten van banken snijdt, waardoor die een rem zetten op hun kredietverlening en de stimulerende ambities van centrale banken ondergraven. Bovendien zag je vooral in Japan dat bedrijven de nadruk legden op schuldafbouw, ongeacht de lage rente. Het gevolg is dat centraal bankiers de controle over de reële rente verloren hebben. De ECB lijkt zelf te beseffen dat het stilaan game over is.’

Waarom zijn de VS voorlopig aan de nulrente ontsnapt? Door een veerkrachtiger economie? 

Loeys: ‘Het ligt deels aan de economie, maar ook aan het feit dat de VS niet dezelfde fouten gemaakt hebben. De eurozone heeft zichzelf in de voet geschoten door publiek te onderstrepen dat eurolanden met begrotingsproblemen niet gered zouden worden, waardoor de economie in 2012 opnieuw in een recessie belandde. Die deflatoire schok duwde de eurozone in het drijfzand van de nulrente, omdat hij de Europese Centrale Bank (ECB) tot ongeziene monetaire stimuli dwong. Eens je in het drijfzand belandt, geraak je er nog moeilijk uit.’

‘De VS hebben die duw nog niet gekregen, al kunnen de acties in de eurozone en Japan de VS wel richting nulrente duwen als er veel beleggersgeld op zoek naar rendement naartoe blijft stromen (waardoor het rendement op tienjarig papier zou dalen, red.).’

Welke schok kan de VS in het drijfzand duwen? Een recessie volgend jaar? 

De ECB lijkt zelf te beseffen dat het stilaan game over is.
Jan Loeys
hoofdstrateeg JPMorgan

Loeys: ‘Een recessie is de meest waarschijnlijke duw. We schatten de kans op een Amerikaanse recessie volgend jaar op 40 procent. De onzekerheid als gevolg van de handelsoorlog weegt wereldwijd op de bedrijfsinvesteringen, net als de regelgevende onzekerheid die uitgaat van het Witte Huis en zijn dealgedreven aanpak. Intussen verzwakt ook de Chinese economie, die een schuldencrisis riskeert. Een recessie zou de Fed alvast dwingen de beleidsrente weer naar nul procent te duwen en opnieuw schuldpapier te kopen.’

U hebt het over drijfzand. Hoe geraakt een economie daar weer uit? 

Loeys: ‘Je moet overgaan tot massale budgettaire stimulering, tenminste als het je doel is om de economische groei en/of inflatie op te krikken. Dat lijkt niet evident in Europa, al was het maar omdat de man in de straat - met het grootste electorale gewicht - niet wakker ligt van de inflatiedoelstelling. Die vindt het niet erg dat de prijzen niet stijgen. In de VS dreigt een verdeeld Congres niet in staat te zijn om budgettaire stimuli goed te keuren.’

Onderzoek van JPMorgan leert dat particuliere beleggers in de eurozone en Japan hardnekkig in overheidsobligaties belegd bleven ondanks de kelderende rente. Ze switchten niet of nauwelijks naar aandelen. Hebt u daar een verklaring voor? 

Loeys: ‘Die observatie verraste ons, maar we hebben er niet echt een meetbare verklaring voor. Misschien zijn ze bang en voorzichtiger geworden, vrezen ze een economische verzwakking of een institutionele crisis in de eurozone. Het lijkt er alvast op dat de nasleep van de financiële crisis het gedrag van Europese beleggers meer veranderd heeft dan dat van Amerikaanse. Al heeft de eurozone in 2012 natuurlijk een tweede recessie gekend.’

‘De realiteit is dat ondanks een goede economie - zonder recessie - obligatierendementen in de eurozone de voorbije jaren stevig gedaald zijn. Er is dan ook sprake van een obligatiezeepbel. Voor aandelen is er geen bewijs van een zeepbel. Wel zien we dat de huizenprijzen in de eurozone en Japan gestegen zijn nadat de tienjaarsrente onder 1 procent was gedoken.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect