Draghi ontlokt rally in Europese banken

ECB-voorzitter Mario Draghi. ©REUTERS

De voorzitter van de Europese Centrale Bank (ECB) suggereert voor het eerst dat hij bereid is het extreem soepele geldbeleid bij te spijkeren als de rendabiliteit van de banksector te sterk onder druk zou komen.

'Indien nodig moeten we nadenken over mogelijke maatregelen die de gunstige impact van de negatieve rente op de economie behouden en de neveneffecten milderen.' Dat zei ECB-voorzitter Mario Draghi woensdag op een conferentie in Frankfurt. 'Dat gezegd zijnde, de lage rendabiliteit van de banken is geen onvermijdelijk gevolg van de negatieve rente.'

Ogenschijnlijk onschuldige woorden, die echter een minirally in Europese bankaandelen ontketenden. Op de Brusselse beurs noteerde de Bel20  plots met meer dan 1 procent winst, met dank aan de bankzwaargewichten KBC  en ING  . De twee bepalen samen een kwart van de marsrichting voor de Brusselse beursbarometer.

Elders op de Europese beurzen wordt de winst getemperd door een verse uitschuiver van die andere cruciale Europese sector, auto's. Die staat weerom onder druk door een winstwaarschuwing van het Duitse Infineon, samen met Melexis één van de grootste leveranciers van chips voor de autosector. 

Negatieve rente 

De cruciale passage in de toespraak van Mario Draghi. ©rv

De depositorente van de ECB staat sinds juli 2012 op nul of zelfs minder dan nul. Dat betekent dat de banken een strafrente betalen als ze cashoverschotten deponeren bij de ECB.

De banken waarschuwen al jaren dat de negatieve rente hun winst drukt en een negatieve invloed heeft op de kredietverlening. KBC-topman Johan Thijs was eind 2015 een van de eerste bankiers die voor de impact waarschuwde en aangaf dat het steeds moeilijker wordt de vele cash veilig te beleggen.

BANKEN, CRUCIAAL VOOR EUROPEES BEURSHERSTEL

Beleggers in Europese aandelen kunnen maar beter hopen dat de bankenrally dit keer meer dan een eendagsvlieg is. Dat de Europese beurzen nu al meer dan vier jaar ter plaatse trappelen, is in belangrijke mate te wijten aan de al jaren kwakkelende sector. Of er een duurzaam beursherstel komt, staat of valt met de banken

Europese banken worden door beleggers door de chronisch lage rente uitgespuwd en noteren vaak onder hun boekwaarde en tegen minder dan tien keer de winst.

En dat is een probleem voor de Europese beurzen, aangezien banken in zowat alle belangrijke Europese beursbarometers, of het nu de Bel20, de AEX, de CAC40 of de EuroStoxx50 is, veruit de meest richtingbepalende aandelen zijn. 

De lage rente - in Duitsland is door het stimulusbeleid van de ECB de tienjaarsrente weer onder nul gezakt - ondermijnt het kernmetier van de banken: kortlopende deposito's recycleren in langlopende kredieten.

Het 'parkeergeld' dat de ECB op de het surpluskapitaal van de banken heft, is de facto een soort transfer van de commerciële naar de centrale banken. In België kostte het nulrentebeleid de banken in 2017 zo'n 230 miljoen euro, wat ook de extra opbrengst - voor herverdeling met andere Europese centrale banken - voor de Nationale Bank was. 

Geen bijsturing

Let wel: de ECB is niet van plan haar extreem soepele beleid meteen drastisch bij te sturen. Peter Praet, de hoofdeconoom van de ECB, verdedigde twee weken geleden de negatieve rente. 'Negatieve rentes blijven een krachtig middel om onze inflatiedoelstelling te halen. De neveneffecten worden ruimschoots gecompenseerd door de positieve effecten op de financieringsvoorwaarden voor bedrijven en gezinnen.'

Frankfurt besliste op 7 maart haar rentetarieven minstens tot 2020 te handhaven op het huidige, historisch lage niveau. Het zou de negatieve gevolgen voor de banken kunnen verzachten door maar op een deel van de cashoverschotten van de banken een strafrente toe te passen. De banken hebben grote cashoverschotten omdat de ECB de jongste jaren massaal obligaties heeft aangekocht.

Economische vooruitzichten

De ECB is een van de weinige centrale banken die de impact van de negatieve rente niet mildert. De Japanse, Zwitserse en Deense centrale banken hebben al maatregelen genomen om de meeste deposito's van de banken vrij te stellen van strafrente.

2,8%
Trans-Atlantische kloof
Amerikaanse banken verdienen 2,4 procent op hun overtollige cash, de Europese banken betalen 0,4 procent

Amerikaanse banken verdienen stevig rente - op dit ogenblik 2,4 procent - op de overschotten die ze bij de de Federal Reserve parkeren, wat voor de Europese banken een concurrentieel nadeel kan zijn. 

Draghi was in zijn toespraak voorzichtig optimistisch over de economische vooruitzichten. 'We zien een hardnekkige verslechtering van de buitenlandse vraag, maar dat is niet noodzakelijk de voorbode van een ernstige inzinking. De huidige data suggereren dat de buitenlandse vraag niet doorsijpelt in de binnenlandse vraag.'

De voorzitter van de ECB merkte op dat de vooruitzichten voor de consumptie vooral worden bepaald door de arbeidsmarkt. 'De hogere werkgelegenheid is de belangrijkste motor van de consumptie. Tot dusver is de arbeidsmarkt veerkrachtig.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect