weekboek

Een harmattan en een tsunami

Kurt Vansteeland

Twee Brusselse centjesaandelen zetten 2018 erg sterk in: KKO en Option. In beide gevallen lijkt de wederopstanding een tikkeltje voorbarig.

Trouwe lezers van deze rubriek weten dat we af en toe de globetrottende Frank Deboosere in ons loslaten. En kennen bij de meer nerdy quiz ook het antwoord op de vraag wat een harmattan is, namelijk een droge en stofferige noordoostenwind die tussen december en februari soms vanuit de Sahara over West-Afrika waait.

Een sterke harmattan leidde in januari 2016 bijvoorbeeld tot koele temperaturen in Ivoorkust, wat resulteerde in een tragere en minder kwaliteitsvolle bananenproductie en dat jaar een van de factoren was die op de resultaten van de plantageholding Sipef wogen.

Maar, juicht, dit jaar lijkt de harmattan zich tot nader order koest te houden. Dat is niet alleen goed nieuws voor liefhebbers van bananen, maar ook voor een teelt waarin Sipef (palmolie, thee, rubber, bananen) niet actief is: cacao. De Ivoriaanse cacaoplantages zijn gespaard gebleven van droogte, kregen zelfs gunstige regen en moeten dit seizoen een recordoogst opleveren.

Het bericht volstond deze week om KKO International (0,91 euro, +31,9%) in de eerste twee beursdagen van 2018 een derde hoger te jagen. Omdat centjesaandelen zich nu eenmaal goed lenen tot speculatieve koorts: wie maandag 70 cent betaalt, gokt er vaak niet onterecht op dat op dinsdag nog een grotere gek langskomt die 80 cent zal willen dokken.

Met fundamentele analyse hebben centjesaandelen zelden veel uitstaans. Maar voor wie er zich toch mee wil vermoeien, even dit: de heropstanding van KKO, dat in 2017 twee derde van zijn beurswaarde verloor, lijkt ons zeer voorbarig.

Jardin clonal

Wie het begin mei gepubliceerde jaarverslag uitpluist, moet vaststellen dat KKO niet de meest getalenteerde cacaoteler van Ivoorkust is. Twee jaar na de beursintroductie - tegen 3,25 euro per aandeel - zijn de toen gekoesterde ambities nog veraf.

©Mediafin

Van de beoogde 3.000 hectare zijn er maar 1.115 gerealiseerd. ‘Gerealiseerd’ is een groot woord voor de potpourri van aanplantingen met zeer uiteenlopend rendement. KKO is bezig de productiefste planten in zijn ‘jardin clonal’ te klonen en te enten op de minder productieve specimen.

Bovendien lezen we in het jaarverslag ook dat de uitbaters moesten vaststellen dat de cacaobomen trager dan verwacht - na 36 in plaats van 24 maanden - tot volle maturiteit kwamen. En dat terwijl elke plantage-eigenaar weet dat geduld veruit de schoonste deugd is.

Maar het grootste probleem is nog dit: de regio Bocanda blijkt minder geschikt dan gedacht voor cacaobomen. En dus verschuift KKO de focus naar M’Brimbo en Taabo, die wel uiterst geschikte ‘bodemkundige microregio’s’ heten te zijn.

Die nieuwe strategie kost handenvol geld, terwijl van de in 2015 opgehaalde 15 miljoen eind 2016 nog welgeteld 48.000 euro overbleef. En dus volgde in de loop van 2017 een private kapitaalronde van 2,4 miljoen die de bestaande aandeelhouders met een kwart verwaterde. Het zal niet de laatste zijn.

Gouden daad

Over verwatering weten ze bij Tigenix (1,70 euro, +74,9%) alles. Aandeelhouders van het eerste uur zijn sinds de beursgang in 2007 door zo’n dozijn private kapitaalrondes - nodig om de dik 160 miljoen cash die de biotechspeler in tien jaar verbrandde te blijven financieren - met zo’n 90 procent verwaterd, omdat het aantal uitstaande aandelen bijna vertienvoudigd is.

©Mediafin

Precies door die explosie van het aantal hongerige mondjes zal de aandeelhouder van het eerste uur niet wild worden van het bod van het Japanse Takeda. Via de biedprijs van 1,78 euro wordt het verlies sinds de IPO nu vastgeklikt op bijna twee derde.

En dan is de verwatering klein bier vergeleken met de tsunami bij stadsgenoot Option . Bij de Leuvense technologiegroep draait de drukpers nog doller dan bij de Europese Centrale Bank. En ook hier lijken aandeelhouders gelet op de koersexplosie begin 2018 (0,05 euro, +28,7%) niet te beseffen dat ze schielijk door verdrinking zijn omgekomen.

Bij het zoveelste reddingsplan komen er liefst 910 miljoen stukken bij. Dat brengt het totaal op dik 1,2 miljard, tegenover 82 miljoen vier jaar geleden. Sindsdien is de kleine aandeelhouder dus met dik 93 procent verwaterd.

Eerlijk: wie al jaren in Option zit, kunnen we één iets aanraden. Ook al is de warmste week verleden tijd, schenk dit ultieme centjesaandeel alsnog aan Gouden daad. Dan hebt u niet alleen uw goede daad van het jaar al, maar dan moet u bij elk overzicht van uw portefeuille tenminste niet elke keer weer dat ene pijnlijke lijntje aanschouwen.

DE SURPLACE VAN EEN BEURSBAROMETER DIE ER GEEN IS

Terwijl de Dow Jones 2018 inzette door in 23 dagen van 24.000 naar 25.000 punten te spurten, piepte de Bel20 boven 4.000 punten. Nog maar eens. De Bel20 sloot op 20 september 2006 een eerste keer boven 4.000 af.Guy Verhofstadt was premier, Dexia een aandeel voor de goede huisvader en een tweet was Engels voor vogelzang.

Diezelfde dag sloot de Dow Jones af op 11.613 punten. Sindsdien is de Amerikaanse beursbarometer verdubbeld, terwijl de Belgische surplacet.

Voor een deel is dat omdat Wall Street en de Amerikaanse economie beter gepresteerd hebben over het voorbije decennium en de respectieve barometers dat weerspiegelen.

Maar er is meer dan de hand. Sinds Charles Dow en Edward Jones in 1896 ’s werelds eerste beursbarometer bedachten, waken de samenstellers erover dat de ‘Dow Jones Industrial Average’ - die spijts de naam net als de onderliggende economie veel minder industrieel is geworden - effectief een goede barometer is.

Een andere bezorgdheid is niet te veel aan de index te timmeren, waardoor de Dow Jones niet altijd even kort op de bal speelt en een Facebook nog steeds niet in de korf zit.

Maar hoe je het ook draait of keert, na 121 jaar is de Dow Jones nog altijd een vrij goede barometer. En daar wringt het schoentje bij de Bel20. Euronext is bezeten van de gedachte dat de Bel20 gestoffeerd moet worden met grote, vlot verhandelbare aandelen, in de ijdele hoop dat er zoals 20 jaar geleden(en de Hoegaarden-viltjes met opschrift ‘Geld nodig?Bel 20!’) veel beleggingsproducten op geënt zouden worden.

Het resultaat: een aandelenkorf waarbij elke gelijkenis met de ‘Bel’ in de naam op toeval berust. Zo wegen de financiële zwaargewichten van de Brusselse beurs veel te zwaar door. Waardoor de implosie van Dexia en Fortis hard inhakte op de korf en industriereuzen als Solvay, Umicore en Bekaert geen rol van betekenis spelen.

Bovendien zette Euronext sinds de intrede van het Franse Suez (later GDFSuez, nog later Engie) steeds wijder de deur open voor buitenlandse koekoeksjongen als Delta Lloyd, Aperam en ING.

Door die vele buitenlanders zien Belgische parels als Melexis (maal 7 sinds 20 september 2006), CFE (x4) en Lotus (x11) de weg naar de Brusselse barometer versperd. En krijgen echte patriotten als AvH (x3), Sofina (x2) en Umicore (x4) een veel kleiner gewicht dan ze op basis van hun ‘belgitude’ verdienen.

Ook al is uitgever Dow Jones & co geen eigenaar meer van ‘de’ Dow (dat is nu S&PGlobal), de redactie van The Wall Street Journal heeft nogal haar zeg in de samenstelling ervan. Onder meer de chef van het Business & Finance-katern. Bij deze draag ik Christophe De Rijcke, chef Beleggen van De Tijd, voor als Bel20-adviseur. Het zal rap gedaan zijn met surplacen.

Lees verder

Tijd Connect