Draghi spuit mist over ECB-transparantie

ECB-voorzitter Mario Draghi (foto: Reuters)

Voor een instelling die transparanter wil zijn in haar beleid, zette de Europese Centrale Bank (ECB) vandaag een prestatie in mineur neer. Voorzitter Mario Draghi bleef bijvoorbeeld de vraag ontwijken of er bestuurders waren die voor een renteknip hadden gepleit.

Er waren twee constantes tijdens de persconferentie: verwarde journalisten die bleven terugkomen op wat Mario Draghi nu eigenlijk bedoelde met zijn toelichtingen bij het beleid van de ECB, en de Italiaan die bleef teruggrijpen naar bureaucratische zinsnedes uit zijn voorbereide toelichting die geen duidelijkheid boden.

Dat leidde tot bizarre momenten. Op de vraag van een journalist of Draghi de uitspraak van een lid van de raad van bestuur kon bevestigen dat de centrale bank elke maand gaat communiceren over haar verwachtingen voor toekomstig beleid, antwoordde de Italiaan: 'Dat is niet wat de bestuurder zei. Hij wou eigenlijk zeggen dat we dat niet elke maand expliciet zullen doen.'

Dat gaf in elk geval de indruk dat niet iedereen bij de ECB goed weet waaraan ze nu eigenlijk begonnen zijn met die beruchte 'forward guidance'.

De Italiaan wou ook niet meegeven of een renteknip is besproken, maar benadrukte wel meermaals dat de basisrente van de ECB nog niet aan het nulpunt zit. Er is dus nog ruimte voor een beperkte renteknip.

Vergaderingsnotulen

Een ander punt waar Draghi vragen over bleef krijgen, was dat van de vergaderingsnotulen. 'Ik beschouw de publicatie van onze notulen als een noodzakelijke volgende stap', had de Italiaan eerder deze week gezegd. 'De directie van de ECB gaat daarover in de komende herfst een voorstel doen aan de raad van bestuur.'

Dat lag in het verleden altijd moeilijk door de vrees dat het bekendmaken van de standpunten die de centraal bankiers innemen zou zorgen voor binnenlandse politieke druk. 'We zijn niet de VS of het VK. We zijn niet één land, maar 17 landen. ECB-bestuurders zitten daar als Europese centraal bankiers, niet voor de landen van waaruit ze komen.'

Het wordt daarom de grote uitdaging om daar voor de notulen een goede middenweg te vinden tussen meer transparantie zonder de onafhankelijkheid van de bestuurders in gevaar te brengen, klonk het nog. Dat kan bijvoorbeeld door de uitkomst van een stemming mee te geven, maar niet de namen van wie voor wat heeft gekozen.

Verrassend duidelijk

Draghi liet vorige maand verstaan dat de ECB haar beleid nog jarenlang zeer soepel zal houden. Zijn uitspraak dat 'de raad van bestuur verwacht dat zijn belangrijkste rentetarieven op de huidige of lagere niveaus zullen blijven voor een langere periode’ betekende een ware kentering in het communicatiebeleid van de bank. Tot op dat moment zwoer de ECB er altijd bij 'never to precommit', wat betekent dat ze nooit een indicatie wou geven van wat ze in de toekomst zou doen.

Daar kwam nu wel nog meer duidelijkheid bij. 'De full allotment blijft zeker in voege tot juli 2014', zei Draghi, voor een keer verrassend helder. Dat betekent dat banken in ruil voor voldoende goed onderpand zoveel geld kunnen ontlenen bij het ECB-loket als ze willen, en dat aan een vast rentetarief. 'Maar die periode staat niet gelijk aan de 'langere periode' voor ons monetair beleid', verduidelijkte de voorzitter.

Recordpeil

De noodzaak voor de 23 heren van de raad van bestuur van de ECB om via nieuwe maatregelen de economie in de eurozone te stimuleren, lijkt afgenomen. Gisteren bleek uit cijfers van Eurostat dat het Europese werklozenleger in juni voor het eerst sinds april 2011 niet meer recruteerde. De werkloosheidsgraad in de eurozone is wel blijven hangen op 12,1 procent, een recordpeil.

Vooral in de perifere landen viert de werkloosheid hoogtij. De economie heeft het er ook niet gemakkelijk om op te veren. Bedrijven en burgers betalen er nog steeds bijzonder hoge tarieven om te lenen. 

De doorstroming van het beleid van de ECB naar de perifere landen blijft hier problematisch. Dat zogenaamde transmissiekanaal blijft verstopt. In mensentaal: de rente op pakweg hypotheken en bedrijfskredieten is vaak gekoppeld aan de rente die de overheid betaalt. En als die overheidsrente sterk stijgt, blijft het soepele beleid van de ECB dode letter. De lage kortetermijnrente sorteert dan geen enkel effect bij bedrijven en gezinnen die de pech hebben in crisislanden te wonen en mee boeten voor de afstraffing van hun overheid.

'Toch is er iets positief te merken', zei Draghi. 'Wie heeft opgelet, heeft gezien dat de rentetarieven daar niet langer stijgen.' Een ongetwijfeld magere troost voor bedrijven die hun schulden moeten herfinancieren aan rentes van meer dan 6 procent.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud