Advertentie
Advertentie
analyse

Tast Chinese groeidip wereld aan?

Een belegger bestudeert de koers van de Shanghai Stock Exchange Composite, Beijing, 26 augustus 2015. ©REUTERS

De Chinese groeimotor sputtert en de regering in Peking doet krampachtige pogingen om hem niet te laten stilvallen. Is de situatie zo ernstig dat China de wereldeconomie hevige krampen kan bezorgen en de financiële markten langdurig pijn kan doen?

De vertraging van de Chinese economie veroorzaakt hevige turbulenties op de wereldwijde beurzen. BNP Paribas Fortis rekende uit dat we naar 1940 moeten terugkeren om drie dagen te vinden waarop de koersdaling van de Amerikaanse S&P500-index op een bepaald moment zo abrupt was als tussen 23 en 25 augustus. In Brussel corrigeerde de Bel20 maandagmiddag 7,5 procent, al is dat verlies al goedgemaakt. Toch bengelen we nog altijd 11 procent onder de jaarpiek van de Belgische sterindex.

China vertegenwoordigt 13 procent van de wereldeconomie en bijna 30 procent van het bruto binnenlands product van alle groeilanden samen. China is niet enkel meer de fabriek van de wereld, maar een slokop van tal van westerse goederen, gaande van wagens tot luxehandtassen. Het land is de grootste buitenlandse investeerder, ’s werelds grootste exporteur en bijna ook de grootste importeur. Maar sinds begin dit jaar gaat het ene na het andere conjunctuuralarm er af, waardoor niemand nog het officiële standpunt gelooft dat de economie er - geheel volgens plan - met 7 procent groeit. Volgens het studiebureau Consensus Economics groeit China dit jaar met 5,3 procent. Dat is veel naar onze normen, maar voor China het laagste peil sinds de crisis in 2008. Het Chinese ondernemersvertrouwen is gezakt naar het laagste peil sinds 2009.

©mediafin

De indicatoren wijzen erop dat de nieuwe economische strategie van Peking niet van een leien dakje loopt. De Communistische Partij wil China minder afhankelijk maken van de export en van overheidsinvesteringen. Ze zet in op de stijging van de binnenlandse consumptie en de uitbouw van een diensteneconomie. Op zich een nobel doel, want daar zal ook de gewone Chinees van profiteren. Maar de transformatie is ook een noodzaak. China werd hard getroffen toen de vraag naar producten uit het land van de rijzende zon in elkaar stortte tijdens de financieel-economische crisis. Bovendien leidde de ongebreidelde investeringseconomie tot overcapaciteit, vaak nutteloze faraonische projecten en lege spooksteden waar niemand woont.

282%
De schulden van de Chinese bedrijven vertegenwoordigen 282 procent van het Chinese bruto binnenlands product.

‘China vormt wel degelijk een groot gevaar voor de wereldeconomie’, stelt professor Arturo Bis, directeur van het World Competitiveness Center. Hij wijst op de gevolgen van de beurscrash in Sjanghai en Shenzen. De Chinese aandelenmarkt corrigeerde sinds juni met 40 procent. ‘Dat komt neer op een verlies van 2.000 miljard dollar voor Chinese particulieren, bedrijven en in mindere mate buitenlandse beleggers’, zegt Bis. ‘Dat is evenveel als het bbp van Brazilië. We mogen het kapitaalvernietigend effect op de Chinese bedrijven niet onderschatten. De bedrijfsschulden in China vertegenwoordigen een onrustwekkende 282 procent van het bbp. Dat baart mij veel meer zorgen dan de schuldgraad van 175 procent van de Griekse overheid. De beurscrash heeft een direct welvaartseffect en weegt op het sentiment. Bovendien vergroot hij de kans op een faillissementengolf bij de bedrijven, met in hun kielzog banken die over de kop dreigen te gaan.’

De meeste analisten zien het echter een pak rooskleuriger. ‘We mogen het negatieve welvaartseffect van de beurscrash in China niet overdrijven, zegt strateeg Vincent Juvyns van JPMorgan Asset Management. ‘De index was in anderhalf jaar tijd met 150 procent gestegen. Die rally had de koersen naar ver overdreven niveaus gestuurd. Maar niet iedereen kocht op de piek. Bovendien maken aandelen in China amper 7 procent van het spaargeld van de gezinnen uit. Bij ons is dat 12 procent en in de VS 31 procent. De Chinese gezinnen kunnen trouwens tegen een stootje. Het Chinese spaargeld bedraagt zowat de helft van het bbp. Bij ons is dat 20 procent.’ De vermogensbeheerder Candriam wijst erop dat amper 12 procent van de Chinezen aandelen bezitten.

Waar iedereen het over eens is, is dat de maatregelen van de overheid in Peking om de koersval te stoppen nutteloos waren. De staat kocht zelf aandelen, verbood bepaalde partijen te verkopen en stopte shortsellers in de gevangenis. Nog steeds kunnen tientallen aandelen niet verhandeld worden. ‘Als een regulator de markt tracht te manipuleren, kunnen de gevolgen dramatisch zijn’, stelt professor Bris. Volgens Heinz Rüttimann, groeimarktenstrateeg bij de Zwitserse privaatbank Julius Bär, moet de overheid zich net terugtrekken om het vertrouwen te herwinnen. ‘De voorwaarde om investeerders weer naar de Chinese beurzen te lokken, moet een degelijke op zichzelf staande aandelenmarkt zijn, zonder artificiële aankopen, handelsonderbrekingen of interventies van de regulator.’

De yuan was de enige groeilandmunt die sinds midden 2011 duurder was geworden tegenover de dollar.
Anton Brender
Econoom Candriam

Over een andere overheidsmaatregel, de devaluatie van de yuan, zijn de analisten veel milder. ‘De beslissing om de koers van de yuan te laten zakken, moet niet alleen gezien worden als een manier om de export te ondersteunen’, stelt econoom Anton Brender van Candriam. ‘Ze was in de eerste plaats gerechtvaardigd omdat de yuan de enige munt uit een groeiland was die sinds midden 2011 duurder werd tegenover de dollar. Nog belangrijker is dat de devaluatie past in de opening van de Chinese financiële markten. Misschien was alleen de timing een beetje verkeerd.’

Op middellange termijn blijven de meeste analisten optimistisch. ‘De Chinese economie vertraagt zonder enige twijfel, maar we verwerpen de mogelijkheid van een harde landing’, stelt Marc Craquelin, strateeg bij de vermogensbeheerder La Financière de l’Echiquier. ‘China zit in een transformatiefase. De vastgoedsector en de industriële productie verliezen snelheid, terwijl de dienstensector sinds begin 2014 versnelt. Bovendien blijft de consumptie met zo’n 10 procent per jaar groeien. De komende statistieken zullen misschien vertekend zijn door de ramp in Tianjin, maar we rekenen op een stabilisering van de groei tegen het einde van het jaar.’

Ook Juvyns schrijft China lang niet af: ‘De transformatiefase gaat met schokken, maar dat is normaal. China heeft crisissen altijd de baas gekund. Bovendien gebeurt er veel ten goede. De logge staatsbedrijven worden langzaam hervormd. Het schaduwbankieren via lokale investeringsvehikels - de bron van veel onproductieve investeringen - is fors afgebouwd. En de Chinese financiële markt opent zich. De yuan is de vijfde belangrijkste handelsmunt ter wereld. Bovendien heeft China voldoende munitie om een groeivertraging aan te pakken.’ De vermogensbeheerder ziet onder meer steun van de renteverlaging die China deze week doorvoerde, en het versoepelen van de balansverplichtingen voor de banken waardoor de kredietverlening kan toenemen.

‘Verwacht wel nog enkele weken of maanden van forse schommelingen op de wereldwijde beurzen’, waarschuwt Christian Gattiker, de hoofdstrateeg van Julius Bär. ‘De plotse koerswijzigingen op Wall Street deze week bewijzen dat we niet snel naar het normale terugkeren. Dit vraagt tijd. Het uitbodemen van een markt gaat gewoonlijk gepaard met hevige ups en downs.’

CEO Agfa-Gevaert, Christian Reinaudo

De Chinese beurscrash is een storm in een glas water die geen significante impact heeft op onze activiteiten daar, die goed zijn voor 10 procent van onze omzet. De reële economie verandert er niet zo snel.

CEO Ackermans &  van Haaren, Luc Bertrand

De Chinese bedrijven zijn  enorm competitief geworden, maar kampen nu met overcapaciteit. Dat leidt tot dumping op onze markten.

CEO Recticel, Olivier Chapelle

We geloven niet dat China onze  prestaties in Europa gevoelig zal  infecteren. We zien wel signalen dat de automobielmarkt er afkoelt.

CEO  Picanol, Luc Tack

 China is niet dood. We boekten er gisteren nog een order.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud