'Deze berenmarkt is erger dan die van 2008'

Werklozen tijdens de Grote Depressie van de jaren 30. De berenmarkt van 1932 had dezelfde oorzaak als die van vandaag. ©© CORBIS

Als de grootste vier berenmarkten van de 20ste eeuw een voorbode zijn van de huidige, dan kan de Amerikaanse beurs nog halveren alvorens de bodem bereikt is. Dat zegt expert Russell Napier.

Waar ligt de bodem bij een beurscrash? Het is de vraag van één miljoen voor elke belegger dezer dagen. Russell Napier, professor aan enkele Schotse universiteiten en adviseur voor institutionele beleggers, deed een poging die vraag te beantwoorden in zijn boek ‘Anatomy of the Bear: Lessons from Wall Street’s Four Great Bottoms’. De beer verwijst naar een indexdaling van minstens 20 procent tegenover de voorgaande piek.

De vier berenmarkten die Napier onder het vergrootglas legde, waren die van 1921, 1932, 1949 en 1982. Dat zijn de extreemste berenmarkten, waarbij de waardering van aandelen het verst terugviel. Er waren nog meer berenmarkten in de VS: sinds de Tweede Wereldoorlog twaalf om precies te zijn, inclusief de huidige. Van de elf vorige gingen er acht gepaard met een recessie, een scenario dat zich nu lijkt te herhalen.

Er zijn opnieuw te veel schulden. Wie dacht dat dat probleem na 2008 opgelost was, vergist zich.
Russell Napier
Auteur 'Anatomy of the Bear'

Een van Napiers sleutelinzichten is dat de extreme onderwaardering slechts deels een gevolg is van de gekelderde koersen. Een belangrijk deel is te wijten aan het onvermogen van beleggers om in een berenklimaat lichtpunten te zien. Dus negeren ze signalen van een aantrekkende economie en bedrijfswinsten.

Positief nieuws, dat tijdens de maanden rond de bodem van de vier bestudeerde berenmarkten wel degelijk aanwezig was, vertaalt zich niet in herstellende koersen. Meteen vervalt de wijsheid dat aandelenmarkten zes tot negen maanden voorlopen op de economie. Toch niet in een verpletterende berenmarkt, waar de bodem dichter bij die van de economie ligt.

We spraken Napier over mogelijke signalen van een uitbodeming en de vergelijking met de financiële crisis van 2008.

Vertoont de huidige berenmarkt gelijkenissen met de vier die u in het boek onderzocht hebt?

Russell Napier: ‘Niet alle berenmarkten zijn dezelfde, maar die van vandaag heeft wel degelijk dezelfde oorzaak als die waarnaar ik gekeken heb. Er is sprake van een deflatoire schok, met ongerustheid over de cashflows van bedrijven. Die zijn nodig om schulden af te lossen, anders blijft er geen eigen vermogen – en aandeelhouderswaarde – over. Dat risico bestaat vandaag.’

Welke signalen geven aan dat de bodem van de berenmarkt bereikt is?

Napier: ‘Bedrijfsobligaties zijn een betere indicator dan aandelen voor het bepalen van de bodem wegens de cruciale rol van cashflows voor schuldaflossingen. Historisch gezien herpakten de koersen van bedrijfsobligaties zich twee tot drie weken vóór die van de aandelen.’

‘Je kan ook naar waarderingen kijken, al is dat minder belangrijk omdat de maximale terugval van aandelen serieus kan variëren van de ene berenmarkt tot de andere. Als je kijkt naar de CAPE-ratio - de conjunctuurgezuiverde koers-winstverhouding (de koers gedeeld door de gemiddelde bedrijfswinst van de voorbije tien jaar, red.) - dan heeft de Amerikaanse S&P500-index nog een heel eind naar beneden te gaan. Bij een diepe berenmarkt zakt de CAPE naar 10, en uitzonderlijk naar 7. Dat betekent dat de S&P500-index tegen de huidige koersen nog moet halveren.’

Hoe vergelijkt u deze crash met de vorige berenmarkt, die tijdens de financiële crisis?

Napier: ‘Deze is veel erger. In 2009 gingen mensen nog op café en namen ze nog het vliegtuig. Nu heb je een veel grotere negatieve impact op de cashflows. Je kan de situatie niet zomaar omkeren met extra uitgaven. Daarvoor is goed nieuws over de strijd tegen het virus nodig.’

‘Het monetaire en budgettaire beleid zijn redelijk machteloos. Met budgettair beleid kan je hoogstens de economie helpen overleven en de euro intact proberen te houden. Het voortbestaan van de euro staat op het spel. Als er niet snel een gecoördineerde actie op Europees niveau komt om Italië te helpen, kan het land uit de eurozone stappen. Een scenario is dat Italië kapitaalcontroles invoert om zijn overheid te financieren, wat een inbreuk is op de Europese regels en mogelijk een eerste stap naar een eigen onafhankelijke munt.’

U bent de oprichter van de Library of Mistakes, die lessen probeert te trekken uit vorige financiële crisissen. Zijn er weer vermijdbare fouten gemaakt?

Napier: ‘Opnieuw te veel schulden. Wie dacht dat dat probleem na 2008 opgelost was, vergist zich. Kijk maar naar de Amerikaanse bedrijven, die de voorbije tien jaar volop eigen aandelen hebben ingekocht met nieuwe schulden. Ook overheden, zeker de Belgische, kampen met een hoge schuldgraad.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud