ECB betonneert rente en hint op extra stimulus

ECB-voorzitter Mario Draghi. ©REUTERS

De Europese Centrale Bank belooft de rente langer dan voorzien op het huidige lage niveau te houden. En ze beklemtoont dat een renteverlaging mogelijk is als de economische toestand blijft verslechteren.

Vroeger dan verwacht en unaniem heeft de Europese Centrale Bank (ECB) donderdag beslist om de Europese economie meer zuurstof te geven. Ze wil met de extra stimulus de lage groei en inflatie in de eurozone opkrikken.

Wat heeft de ECB beslist?

De ECB belooft de rente langer dan gepland te handhaven op het huidige, historisch lage niveau. Minstens tot eind juni 2020 blijft de basisrente van de ECB 0 procent en de depositorente -0,4 procent. Tot dusver liep de belofte van een stabiele rente maar tot eind 2019.

De basisrente is de rente waartegen de banken elke week voor een periode van één week geld kunnen lenen bij de ECB. De depositorente is de rente voor cashoverschotten die de banken parkeren bij de ECB. Aangezien de depositorente negatief is betalen banken een strafrente als ze cash deponeren bij de centrale bank.

De beslissing om de ECB-rentes langer dan gepland te betonneren op een zeer laag niveau betekent dat spaarders in de nabije toekomst niet moeten rekenen op een hogere spaarrente.

De ECB publiceerde ook de voorwaarden waartegen de banken vanaf september geld kunnen lenen voor een periode van twee jaar. De banken zullen 10 basispunten meer moeten betalen dan de gemiddelde basisrente tijdens de looptijd van de lening.

Als ze voldoende kredieten verstrekken aan gezinnen en bedrijven daalt de rente op de langlopende leningen naar 10 basispunten boven de depositorente. Voor die banken zal de rente bij de start dus -0,3 procent bedragen.

De voorwaarden van de langlopende leningen zijn minder gunstig dan de vorige keer. Toen konden banken die veel kredieten verstrekten voor vier jaar geld lenen tegen de depositorente van -0,4 procent.

Waarom lanceert de ECB extra stimulus?

'De wereldwijde tegenwind blijft op de groeivooruitzichten wegen', zei ECB-voorzitter Mario Draghi op een persconferentie. 'De onzekerheid stijgt en duurt langer dan verwacht. In maart hoopten we op een handelsakkoord tussen de VS en China en op een akkoord over de brexit.'

Die verwachtingen bleken te optimistisch. De handelsoorlog tussen de VS en China escaleerde en de VS viseren nu ook Mexicaanse producten. Bovendien doet het aftreden van de Britse premier Theresa May het risico van een harde brexit toenemen.

Minstens tot eind juni 2020 blijft de basisrente van de ECB 0 procent en de depositorente -0,4 procent. Tot dusver liep de belofte van een stabiele rente maar tot eind 2019.

De toenemende onzekerheid leidt tot een verslechtering van de economische vooruitzichten. De ECB verlaagde haar groeiprognose voor 2020 van 1,6 naar 1,4 procent en die voor 2021 van 1,5 naar 1,4 procent. Ze verhoogde de groeiraming voor 2019 van 1,1 naar 1,2 procent, omdat het eerste kwartaal beter was dan verwacht.

Voorts blijft de inflatie te laag. De ECB voorspelt 1,3 procent inflatie in 2019, 1,4 procent in 2020 en 1,6 procent in 2021. Zij streeft naar een inflatie van 'minder dan maar dicht bij 2 procent'.

Heeft de ECB nog munitie?

Draghi beklemtoont van wel. Hij merkt op dat verscheidene bestuurders tijdens de vergadering de mogelijkheid van een renteverlaging en een hervatting van de obligatieaankopen hebben geopperd.

Maar zo'n ingreep is wellicht nog niet voor morgen. 'De reflectie is past gestart', zei Draghi. Volgens de rentetermijnmarkt is er zowat 50 procent kans dat de ECB de rente verlaagt tegen maart 2020.

De jongste renteverlaging van de ECB dateert van maart 2016. Het aankoopprogramma van obligaties werd in december 2018 afgerond. De ECB kocht tussen 2014 en 2018 voor bijna 2.600 miljard euro staatsobligaties en ander schuldpapier om de langetermijnrente te drukken en de economie meer zuurstof te geven.

Hoe reageren de markten?

De Europese aandelenmarkten daalden na de beslissingen van de ECB. De banken behoren tot de grootste dalers, omdat ze een wat hoger dan verwachte rente zullen moeten betalen op de aangekondigde langlopende leningen.

7,5 miljard
Factuur
De Europese banken klagen dat de negatieve depositorente van de ECB hen zowat 7,5 miljard euro per jaar kost.

Bovendien signaleerde Draghi dat de ECB niet van plan is de impact van de negatieve rente op de winsten van banken te milderen. Hij merkte op dat de negatieve rente een positieve impact heeft op de economie. De banken klagen dat de negatieve depositorente hen zowat 7,5 miljard euro per jaar kost.

De euro en de langetermijnrente stegen eerst. Maar ze vielen later terug toen Draghi signaleerde dat een renteverlaging mogelijk is bij een verdere verslechtering van de economische toestand.

Wat zijn de gevolgen voor de spaarders?

De beslissing om de ECB-rentes langer dan gepland te betonneren op een zeer laag niveau betekent dat spaarders in de nabije toekomst niet moeten rekenen op een hogere spaarrente. Een verhoging van de rente op de spaarboekjes voor het einde van 2020 lijkt onwaarschijnlijk.

Peter Praet, tot eind mei hoofdeconoom van de ECB, zei zaterdag in een interview met De Tijd dat het nog lang kan duren vooraleer de spaarrente stijgt. Hij verwees naar Japan. De Japanse centrale bank voert al 20 jaar een nulrentebeleid.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect