Sssst! Hier koopt men bitcoins

Elon Musk hielp de prijs van de bitcoin deze week naar 50.000 dollar. Tesla pompte 1,5 miljard dollar van de cashreserves in de cryptomunt. ©REUTERS

Met een miljardenbelegging gaf Elon Musk de bitcoin de voorbije week nog wat extra sérieux. Beleggen in de cryptomunt kan in België ook via trackers. Een overzicht van de beleggingen op de beurs die niet in de belangstelling mogen staan.

Belgische beleggers mogen sinds 2018 de grootste en oudste trackers ter wereld niet meer kopen. Denk aan de ‘spider’, een beursgenoteerd fonds dat de prestatie van de Amerikaanse S&P500 schaduwt. Europa vindt dat de consument bij Amerikaanse trackers onvoldoende beschermd wordt wegens het ontbreken van een financiële bijsluiter, in het jargon een Key Information Document (KID). Dat document somt op twee pagina’s de risico’s, kosten en potentiële rendementen van de belegging op.

Terwijl in de VS een hevig debat gevoerd wordt of een bitcointracker mag toegelaten worden - een debat dat mogelijk nog jaren duurt -, zijn Europese bitcointrackers al langer een feit. Enkel het VK heeft dit jaar een verbod ingesteld op de aankoop ervan door particuliere beleggers.

Er zijn trackers in omloop - juridisch exchange-traded notes (ETN’s) of exchange-traded commodities (ETC’s) - waarvan het prospectus is goedgekeurd in Duitsland, Zweden en Liechtenstein en die via een paspoort in de hele EU verkocht worden, ook in België. Van de toezichthouder FSMA is echter geweten dat hij een koele minnaar is van de digitale munt. De FSMA stelde voor alle producten die gelinkt zijn aan de bitcoin een commercialiseringsverbod in. Dat betekent dat brokers de producten niet in de etalage mogen plaatsen. Een broker moet erover waken dat het product op geen enkele manier in het oog springt, ook niet in een top tien van meest verhandelde producten als dat product daartoe zou behoren.

Bijsluiter

De lectuur van financiële bijsluiters van bitcointrackers heeft een amusementswaarde. Terwijl aan de Europese vormvereisten ruimschoots is voldaan, spreken de emittenten elkaar inhoudelijk tegen, wat misschien wel eigen is aan een jonge activaklasse.  

Het Zweedse XBT Bitcoin Tracker One, met vijf jaar de nestor onder de bitcointrackers, spreekt over een belegging op de korte termijn. ‘De aanbevolen periode om in het product te zitten is maximaal één jaar.’ Bij de jongste telg, VanEck Vectors Bitcoin, lezen we het omgekeerde. ‘Dit is een product voor de middellange tot lange termijn. Niet geschikt voor iemand die binnen het jaar wil verkopen.'

Bij het ervaren XBT hoort de bitcoin in de risicocategorie 7 op een schaal van 1 tot 7. VanEck en BTCetc kennen het product een lagere risicograad toe.

Bij elke bijsluiter hoort een voorspelling van het rendement onder verschillende scenario’s. Hier kom je de extreemste rendementen tegen van alle financiële bijsluiters. VanEck heeft het over een potentieel verlies van 99,5 procent in het negatiefste scenario na één jaar. Het meest optimistische scenario spiegelt een jaarrendement voorop van 312 procent.

Wilde Westen

De trackers hebben allemaal dezelfde doelstelling: de prijs van de bitcoin nauwgezet nabootsen, minus zowat 2 procent beheerskosten. Belgische beleggers betalen bij de aan- en verkoop ook 0,35 procent beurstaks, maar geen meerwaardetaks (Reynders-taks), bevestigen ons meerdere brokers. Uit onze analyse blijkt dat XBT het beste slaagt in het schaduwen van de bitcoin (zie tabel). Maar met een koers van 1.923 euro is één deelbewijs - zeker voor zo’n volatiele activaklasse - weinig democratisch. Dat is het gevolg van het lange trackrecord. Sinds de lancering in 2015 steeg de koers met... 17.922 procent, of een jaarrendement van 148 procent.

-99,5%
VanEck Vectors Bitcoin waarschuwt dat het potentieel verlies in het negatiefste scenario na één jaar kan oplopen tot -99,5 procent.

Het verkooppraatje van de emittenten kan samengevat worden als: Begeef je niet naar het Wilde Westen van de bitcoinplatformen, maar wend je tot een gereguleerd product op een gereguleerde beurs via een gereguleerde broker. Je loopt ook niet het risico dat je bitcoins kwijtspeelt door een paswoord te vergeten. ‘Met hun verkoopverbod verhogen de Britten de risico's voor elke bitcoinliefhebber’, zegt BTCetc. De FSMA houdt een lijst bij van malafide bitcoinplatformen.

De bitcointrackers zijn fysiek. Elke aankoop op de beurs gaat gepaard met een een-op-eenaankoop door de tracker van bitcoins die worden opgeslagen bij een custodian via een 'cold storage'. Dat betekent dat de bitcoins offline worden opgeslagen om het risico op verlies te verkleinen. Is het risico op verlies door hacking via een bitcointracker dan ondenkbaar? Nee. 'Het risico van hacking is in bitcoin overal aanwezig. Beleggers moeten zich daarvan bewust zijn', zegt Martijn Rozemuller, directeur Europa bij van VanEck.

De grootste bitcoinbeheerder ter wereld, met liefst 30 miljard dollar, is Grayscale Bitcoin Trust. Voor Amerikanen is het een van de weinige manieren om via de beurs bitcoins te kopen. Het gaat echter om een trust en niet om een tracker. Het gevolg is dat de trust tegen een premie (op sommige momenten van meer dan 40 procent) of tegen een korting kan noteren tegenover de opgeslagen bitcoins.

Duurzaam?

Grayscale zet zijn product in de markt als een 'store of value', een waardeopslag, voor als de inflatie zou terugkeren en als een diversificatie van de portefeuille. Daarom wordt de bitcoin wel eens 'digitaal goud' genoemd. 'Ons product was de voorbije maanden de meest verhandelde tracker op de beurs van Frankfurt, met dagelijkse volumes boven 100 miljoen dollar', zegt BTCetc. De goudtrackers staan tegenwoordig in de schaduw.

Maar wat met de olifant in de kamer? Hoe valt de populariteit van de bitcoin te rijmen met de opmars van duurzaam beleggen? 'Jaarlijks stoot de bitcoin 36.95 gigaton CO2 uit. Cryptomunten verbruiken meer energie dan heel Nederland', tweette Econopolis-analist Pieter Slegers afgelopen week. 'We krijgen er veel vragen over', zegt Rozemuller. 'Maar niet alle energie om bitcoins te mijnen komt van vuile bronnen. Steeds meer stroom voor de supercomputers komt van hernieuwbare energie, zoals zon- en windenergie. Al variëren de schattingen van 70 tot... 20 procent.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud