Netto Het antwoord op al uw geldvragen

Bepaal wat er op uw oude dag gebeurt met een zorgvolmacht

Een woning verkopen, contracten afsluiten... het lijkt allemaal evident. Maar wat als u – door ouderdom, dementie, corona of een ongeval – daarover geen beslissingen meer kunt nemen?
©katrijn van giel

Sommigen hebben het tijdens de coronapandemie zelf ondervonden: hoewel ze nog in de fleur van hun leven waren, raakten ze besmet en werden ze in een kunstmatig coma gebracht. Van de ene dag op de andere konden ze – voor de meesten gelukkig tijdelijk – geen beslissingen meer nemen, hun goederen beheren of hun erfenis regelen. Hoe kunt u op zo’n scenario anticiperen? En hoe kunt u vermijden dat in zo’n geval uw naasten in de hoek worden gedreven?

Bijzonder soepel

Niet iedereen heeft al actie ondernomen of de moed kunnen opbrengen om zijn successie te plannen. De meesten denken daar pas aan vanaf een bepaalde leeftijd. Bovendien gaan mensen zelden uit van een ‘tussentijds’ scenario: een situatie waarbij u tijdelijk fysisch en/of geestelijk onbekwaam bent om beslissingen te nemen en die niet noodzakelijk een fatale afloop kent.

Zo’n situatie kan om het even wie op elke leeftijd overkomen, zo heeft corona aangetoond. Als u in dat geval geen voorafgaande maatregelen hebt getroffen, kan dat uw naasten in de problemen brengen. Bovendien kan het bij overlijden ook kwalijke gevolgen hebben op financieel vlak. Gevolgen die vaak zwaar worden onderschat.

De zorgvolmacht is het belangrijkste document dat elke volwassene, ongeacht zijn of haar leeftijd, zou moeten opstellen.

De zorgvolmacht kan een antwoord bieden op al die beslommeringen. Zo’ volmacht is bijzonder soepel. Het is zelfs het belangrijkste document dat elke volwassene zou moeten opstellen. ‘Een zorgvolmacht vormt voor veel mensen een uiterst belangrijk instrument, ongeacht de leeftijd. Het vormt de basis voor het beheer en de planning van uw vermogen. Het bestaat al sinds eind 2014, maar is nog altijd te weinig bekend’, zegt Franck Cedrone, senior estate planner bij Deutsche Bank.

Positieve reacties

De voordelen van een zorgvolmacht op het vlak van vermogensplanning staan buiten kijf en zijn tijdens de coronacrisis nog eens flink in de schijnwerpers komen te staan. Specialisten schuiven het document in de huidige omstandigheden trouwens unaniem naar voor als dé oplossing op het vlak van successieplanning. ‘Wij stellen onze klanten systematisch voor om een zorgvolmacht op te stellen. En bijna iedereen reageert daar ook positief op’, zegt Philippe Baervoets, head of estate planning bij Deutsche Bank.

Als u in het ziekenhuis belandt – in het bijzonder op de dienst intensieve verzorging en in comateuze toestand – is er geen contact meer mogelijk met de bank, de notaris of familieleden. Het wordt op dat moment bijna onmogelijk om uw situatie te bespreken en handelingen op het vlak van vermogensplanning te stellen.

In een zorgvolmacht kunt u niet alleen beslissingen vastleggen over uw vermogen, maar bijvoorbeeld ook over een opname in een zorginstelling of over euthanasie.

‘Klanten die nog niets hadden ondernomen, omdat ze er nog niet aan toe waren, deden dankzij de coronacrisis het nodige om een zorgvolmacht op te stellen die hun naasten (partner, kinderen…) in staat stelt om snel een planning op te stellen voor het geval het toch slecht zou aflopen’, bevestigt Ariane Joris, head of estate planning bij Degroof Petercam.

Onontwarbaar kluwen

Bepaalde situaties kunnen immers leiden tot een onontwarbaar kluwen. ‘Bijvoorbeeld, voor een koppel dat gehuwd is onder het stelsel van gemeenschap van goederen, waardoor het volledige vermogen in de gemeenschap zit. In dat geval vereisen bepaalde handelingen de tussenkomst van beide (!) echtgenoten, zoals het bezit van een onroerend goed’, zegt Benoît Verschueren, senior estate planner bij Deutsche Bank. ‘Al even problematisch is het wanneer de wilsonbekwame partner net degene is die het grootste deel van het vermogen bezit... in eigen vermogen.’

Behalve de klassieke dagelijkse handelingen op het vlak van vermogensbeheer die deel uitmaken van elke volmacht, kunt u ook vastleggen dat de echtgenoot-lasthebber voor de erfopvolging het huwelijkscontract kan aanpassen of wijzigen, schenkingen kan doen of een onroerend goed kan verkopen.

Zo kunt u op het moment dat er een risico op overlijden is in extremis nog een schenking doen. ‘Ik geef het voorbeeld van een familie die al wel de intentie had om aan successieplanning te doen, maar nog niets definitiefs had vastgelegd. Het koppel was getrouwd met scheiding van goederen en de man had een grote som geld geërfd die deel uitmaakte van zijn eigen vermogen. Doordat zijn echtgenote beschikte over een zorgvolmacht, kon ze in extremis nog een planning doorvoeren ten voordele van de kinderen. Anders was dat onmogelijk geweest’, vertelt Baervoets.

Euthanasie

De zorgvolmacht bevat ook een luik met bepalingen over het beheer van het individu en zijn gezondheid. ‘Het is belangrijk dat mensen zich bewust worden van die mogelijkheid. Daardoor kunnen ze gevoelige kwesties regelen. Zoals de raadpleging van het medisch dossier, de opname in een verzorgingstehuis, palliatieve verzorging, de weigering van levensverlengende middelen, en zelfs euthanasie. Ook al vallen bepaalde zaken onder verschillende wetgevingen, toch kunnen al die wensen in één enkel document worden opgenomen’, zegt Verschueren.

Anticiperen op een periode waarin het wat minder goed zal gaan: dat is de essentie en meerwaarde van een zorgvolmacht.

U kunt bijvoorbeeld de wens uitdrukken om alleen in een rust- en verzorgingstehuis te worden opgenomen als uw gezondheidstoestand geen enkele andere mogelijkheid meer toelaat. Of bijvoorbeeld bepalen dat u thuis wilt blijven wonen zolang u over de nodige financiële middelen beschikt zonder uw woning te moeten verkopen.

Notaris

Een zorgvolmacht kan dus zeer ver gaan en zeer gevoelige onderwerpen aansnijden. Daarom moet u, voor u een zorgvolmacht opstelt, professionals raadplegen die uw persoonlijke situatie goed kennen en bereid zijn naar uw behoeften te luisteren. Zo krijgt u de nodige uitleg, verduidelijkingen en adviezen. Notarissen beschikken over een basisdocument dat gemakkelijk kan worden aangepast aan elke specifieke situatie.

De specialisten op het vlak van estate planning stellen bovendien voor om het document dat door de notaris werd opgesteld samen met hun klanten te overlopen. Het is de bedoeling dat de persoon in kwestie beschikt over een zorgvolmacht op maat en de reikwijdte daarvan ook perfect begrijpt. ‘De zorgvolmacht moet van bij de start zorgvuldig zijn opgesteld om zo goed mogelijk aan te sluiten bij de familiale situatie én vermogenstoestand. De volmacht moet volledig en duidelijk zijn. Want als de persoon in kwestie wilsonbekwaam wordt en de lasthebber niet over de precieze bevoegdheden beschikt om bepaalde handelingen te stellen, moet de vrederechter worden ingeschakeld’, zegt Cedrone.

Weet wel dat de opmaak of herroeping van een testament een zeer persoonlijke juridische handeling is die de lasthebber onder geen beding in uw plaats kan uitvoeren.

Doe het zelf

Vindt u dat een ‘zorgvolmacht’ ook interessant is in uw situatie?

Een zorgvolmacht kan zowel in een onderhandse als in een authentieke akte (notariële akte) worden opgesteld, maar in elk geval moet u de zorgvolmacht schriftelijk opstellen. Een ‘mondelinge’ zorgvolmacht kan dus niet.

Weet ook dat een notaris u kan informeren over de draagwijdte van de lastgeving, de verschillende mogelijkheden en de juiste formulering, zodat er achteraf geen nodeloze discussies ontstaan.

Met medewerking van Argo Law.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud