Netto Het antwoord op al uw geldvragen

Scheiden of erven: wat als er ruzie over het vermogen is?

Jarenlange procedures over de verdeling van het vermogen na een echtscheiding of erfenis zijn niet uitzonderlijk. Voor bepaalde discussies kan het nodig zijn een extra procedure voor de rechtbank te openen, ook al lijken ze deel uit te maken van het lopende proces.
Na een scheiding moeten partners hun bezittingen, zoals hun huis, onder elkaar verdelen. Als ze er niet uit raken, voorziet de wet in een procedure van vereffening-verdeling. ©Clemens Rikken/Hollandse Hoogte

Na een echtscheiding moeten partners hun bezittingen onder elkaar verdelen. Een analoog verhaal bij nalatenschappen: erfgenamen moeten tot een akkoord komen over wie wat krijgt. Als ze er niet onderling uit geraken, dan voorziet de wet in een procedure van vereffening- verdeling.

‘Ook al is er sinds 2012 een accuratere wetgeving, toch is het nog altijd vrij makkelijk om procedures te laten verzanden’, zegt Guillaume Deknudt van Deknudt Nelis Advocaten. ‘Een looptijd van vijf à tien jaar is niet uitzonderlijk. Zelfs twintig jaar is geen alleenstaand geval.’

Tijdens de procedure kunnen zich incidenten voordoen waardoor die wordt geschorst of waardoor u tussentijds naar de rechtbank moet. Bij een echtscheiding kan een discussie over de aandelen van een vennootschap - behoren ze tot het eigen vermogen of zijn ze gemeenschappelijk? - zo’n impact hebben op de verdere vereffening-verdeling dat ze eerst aan de rechtbank moet worden voorgelegd.

‘Recente rechtspraak leert dat het Hof van Cassatie de wet zeer strikt interpreteert. Daardoor zullen procedurekwesties er in de toekomst alleen maar toe leiden dat een partij die de zaak wil rekken dat nog meer kan. En het is al vaak heel moeilijk om een verdeling binnen een redelijke termijn gedaan te krijgen’, zegt Deknudt.

Notaris

Hoe verloopt zo’n procedure van vereffening-verdeling? Via de rechtbank wordt een notaris aangesteld, die de opdracht krijgt het vermogen te vereffenen en te verdelen. In een eerste fase zal de notaris-vereffenaar de partijen uitnodigen om het vermogen te inventariseren. ‘Bij een nalatenschap is het belangrijk niet alleen een overzicht te maken van de bezittingen die de overledene nalaat, maar ook van alle schenkingen die hij tijdens zijn leven deed’, zegt Deknudt.

Zodra dat is gebeurd, is het aan de partijen om te formuleren waar ze aanspraak op denken te maken. Vervolgens maakt de notaris een voorstel van verdeling op. In het beste geval kan iedereen zich vinden in de voorgestelde verdeling en is de zaak afgerond. Maar in veel gevallen is dat niet zo. De zaak wordt dan opnieuw aan de rechtbank overgemaakt om de betwistingen te beslechten.

Schenking in foute vorm

‘Bij aanslepende procedures kan het noodzakelijk zijn voor sommige vorderingen een nieuwe procedure bij de rechtbank te beginnen’, zegt Deknudt. ‘Dat komt vaak als een verrassing. Je hebt het gevoel dat de vereffening-verdeling loopt en toch kunnen een of meerdere eisen verjaren, omdat je ze niet tijdig hebt ingesteld bij de rechtbank.’

Een voorbeeld bij erfenisgeschillen zijn schenkingen die niet in de juiste vorm zijn gebeurd. ‘Die kunnen maar binnen een periode van tien jaar na de schenking aangevochten worden. Daarna is de zaak verjaard’, zegt Deknudt.

Je hebt het gevoel dat de vereffening-verdeling loopt en toch kunnen een of meerdere eisen verjaren, omdat je ze niet tijdig hebt ingesteld bij de rechtbank.
Guillaume Deknudt
Deknudt Nelis Advocaten

Stel dat tijdens een procedure van vereffening-verdeling na het overlijden van een vader duidelijk wordt dat hij zes jaar eerder een schenking deed aan een zoon. Omdat die niet volgens de regels van de kunst gebeurde, kunnen de andere kinderen die aanvechten. Als de notaris-vereffenaar bijna onmiddellijk na het overlijden werd aangesteld, dan hebben de andere kinderen maar vier jaar de tijd om een vordering tot vernietiging van de schenking in te stellen. ‘Om verjaring te vermijden moet dat desnoods parallel bij de rechtbank gebeuren’, zegt Deknudt.

In procedures na een echtscheiding kan het gaan over de schenking van gemeenschappelijke gelden die een van de echtgenoten heeft gedaan. De andere echtgenoot kan zo’n schenking maar binnen een periode van één jaar na de ontdekking ervan aanvechten. Daarna is dit verjaard.

‘Mensen moeten er zich van bewust zijn dat het niet volstaat het probleem ter sprake te brengen bij de notaris-vereffenaar. Naast de lopende vereffening-verdeling moet nog eens apart gedagvaard worden’, zegt Deknudt. ‘Het is bovendien allerminst duidelijk of die aparte vordering een eigen gerechtelijke weg leidt of gevoegd kan of moet worden bij de vereffening-verdeling.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud